Alcatraz

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Alcatraz
Alcatraz Island.jpg
LocationAlcatraz.svg
Površina 0,089[1] km2
Koordinate: 37° 49' S; 122° 25'
Najviša tačka 41 m
Najveća širina 0,51 km
Najveća dužina 0,59 km
Država SAD

Ostrvo Alcatraz (poznato i kao Hrid; eng. The Rock) nalazi se u središtu zaljeva San Francisco 2,4 km od istoimenog grada u Kaliforniji. Na ovom malom ostrvu prvo je sagrađen svjetionik, zatim vojna utvrda, pa vojni zatvor (1868), a od 1933. do 1963. bilo je lokacija čuvenog istoimenog saveznog zatvora.[2] Početkom novembra 1969. zauzela ga je grupa lokalnih domorodaca, koji su bili dio talasa aktivizma za prava domorodaca koji se proširio čitavim Sjedinjenim Državama javnim protestima tokom 1970-ih. Ova okupacija potrajala je više od 19 mjeseci. 1972. godine Alcatraz je postao zaštićeno nacionalno područje, a 1986. uvršten je na spisak nacionalno-historijskih znamenitosti SAD-a.

Objekti na ostrvu danas su pod upravom Službe nacionalnih parkova SAD-a kao dio zaštićenog područja Golden Gate i otvoreni su za posjete. Posjetioci mogu doći na ostrvo trajektom sa Doka 33, u blizini Fisherman's Wharfa. Trajektne linije omogućuje kompanija Hornblower Cruises and Events, koja djeluje pod imenom Alcatraz Cruises. 2008. godine ova kompanija stavila je u pogon prvi trajekt u SAD-u na hibridni pogon, Hornblower Hybrid, kojim se sad plovi do ostrva, a pristaje na Doku Alcatraz.[3]

Na ostrvu se nalaze i neka prirodna obilježja, poput plimnih bazena, a tu su i kolonije morskih ptica (uglavnom zapadnih galebova, kormorana i bijelih čaplji). Prema dokumentarcu o historiji Alcatraza iz 1971, ostrvo je dimenzija 511 x 180 m, a njegova najveća visina tokom srednje plime iznosi 41 m.[4] Međutim, izviješteno je da ukupna površina ostrva iznosi 8,9 ha.[1]

Među znamenitosti ostrva spadaju glavni blok zatvora, trpezarija, biblioteka, svjetionik, ruševine Upravničkog doma, Oficirski klub, paradni teren, Zgrada 64, vodotoranj, Zgrada novih industrija, Industrijska zgrada i rekreacijsko dvorište.

Historija[uredi | uredi izvor]

Alcatraz 1895.
Alcatraz u izmaglici u zoru, gledano s istoka. "Paradni teren" je lijevo.
Alcatraz i svjetionik u sumrak
Vodotoranj i elektrana (desno), koja je proizvodila struju za ostrvo.
Model Vojne tačke Alcatraz (1866–1868), danas izložen na Alcatrazu

Domoroci su se držali na dobroj udaljenosti od ovog ostrva, nazivajući ga "Zlim ostrvom" i vjerujući da je ukleto.[4] Prvi Španac koji je ostavio zapis o Alcatrazu bio je Juan Manuel de Ayala 1775, koji je izradio kartu zaljeva San Francisco. Jedno od triju ostrva koja je identificirao nazvao je "La Isla de los Alcatraces" ("Ostrvo pelikana")[5][6][7][8][9], od arapske riječi القطرس (al-qaṭras), što znači "albatros".[10] S vremenom je engleska verzija imena postala popularna i ona se danas široko koristi. U augustu 1827. francuski kapetan Auguste Bernard Duhaut-Cilly napisao je: "...prolazeći pored Ostrva pelikana... prekrivenog sa bezbroj ovih ptica. Pucanj iz puške u blizini ove pernate legije uzrokovao je da one polete u velikom oblaku uz buku poput uragana."[11] Kalifornijski smeđi pelikani (Pelecanus occidentalis californicus) danas se ne gnijezde na Alcatrazu. Španci su na ostrvu izgradili tek nekoliko manjih objekata, ništa više.[4]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ a b "Alcatraz Island", Encyclopædia Britannica Online, Encyclopædia Britannica. 2009, http://www.britannica.com/EBchecked/topic/13237/Alcatraz-Island. _Dobijeno dana 20. 8. 2009. 
  2. ^ Odier, Odier (1982). The Rock: A History of Alcatraz: The Fort/The Prison, L'Image Odier ISBN 0-9611632-0-8.
  3. ^ (25. 4. 1999) The psychology of winning for women, Executive Excellence Publishing ISBN 978-1-890009-13-7. Pristupljeno URLu 10. 9. 2012.
  4. ^ a b c This Is an Alcatraz Documentary (1. dio).
  5. ^ The March of Portolá and the Log of the San Carlos – Zoeth S. Eldredge & E. J. Molera – Log of the San Carlos.
  6. ^ The History of Alcatraz Island.
  7. ^ History: Military Fortress.
  8. ^ BOP: Alcatraz.
  9. ^ Alcatraz Island – History & Culture (U.S. National Park Service).
  10. ^ Alcatras, n..
  11. ^ Auguste Duhaut-Cilly (1999). A Voyage to California, the Sandwich Islands, and Around the World in the Years 1826-1829, University of California Press ISBN 978-0-520-21752-2.
Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: