Aragon

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Aragon
Aragón
Flag of Aragon.svg Escudo d'Aragón.svg
Zastava Grb
Localización de Aragón (NUTS ES5).png
Geografski položaj Aragona u Španiji
Glavni grad Zaragoza
Površina

- ukupno

4. po veličini

- 47.719 km²

Stanovništvo

- Ukupno
- Gustoća

11. po veličini

- 1.277.471 [1] (2006.)
- 26,77/km²

Politički status Autonomna zajednica
Statut usvojen 16. august 1982.
ISO 3166-2 ES-AR
Broj predstavnika u
Las Cortes Generales
 Kongres
 Senat
13
12
Predsjednik Luisa Ubeda
Službena web-stranica

Aragon (španski: Aragón) je španska autonomna zajednica, nekadašnja je historijska regija i kraljevina, koja zauzima središnji dio doline rijeke Ebro. Smještena na sjeveru Španije, graniči s autonomnim zajednicama Kastilja-La Manchom, Kastiljom i Leónom, Katalonijom, La Riojom, Navarom i Valencijskom Zajednicom, te s Francuskom.

Glavni grad je Zaragoza. Oblast današnje autonomne pokrajine odgovara nekadašnjem kraljevstvu Aragon u užem smislu, koje je svoje ime dobilo po rijeci Aragon.

Historija[uredi | uredi izvor]

Područje današnjeg Aragona je do 415. godine pripadalo rimskoj provinciji Tarraconensis. Međutim, iste godine pada pod vlast Vizigota. 812. godine Aragon postaje slobodan, te se na čelu sa grofom Aznarom osniva grofovija. Nakon smrti posljednjeg grofa početkom 10. vijeka Aragon pada pod vlast Sancha III, kralja Navare.

Nakon smrti Sancha III 1035. godine, Aragon je naslijedio njegov sin Ramiro I sa namjerom da stvori svoju kraljevinu. Ramiro I je proširio svoju oblast kojom je vladao i koja se prostirala do Haketanije. Njegovi sljedbenici Sancho Ramirez (1063-1094) i Pedro I (1094-1104) vodili su uspješan rat protiv Maura. Pod vodstvom Alfonsa I (1104-1134), vojska je 1118. godine osvojila Zaragozu i proglasila je glavnim gradom Aragona.

Politika[uredi | uredi izvor]

Od 2011. godine, Luisa Ubeda je predsjednik Aragona.

Jezici[uredi | uredi izvor]

U Aragonu se uglavnom govori španski, koji je službeni jezik. U nekim sredinama govori se fabla i chapurriau ili orijentalni aragonski:

  • španski, službeni je jezik i govori se na cijeloj teritoriji Aragona, pomješan sa specifičnim posebnostima. Te posebnosti su ostaci aragonskog, koji se gubi nakon XV vijeka širenjem španskog.
  • aragonski (također zvan fabla), govori se u manjim mjestima Huesca, a također su ostali tragovi u govoru u mjestima sjevernije od Zaragoze.
  • katalonski se govori u nekim selima na istoku Aragona.

Administrativna podjela[uredi | uredi izvor]

Flag map of Aragón.svg
ARAGON
Provincije Županije Gradovi
Escudo d'a probinzia de Uesca.svg
Provincija Huesca
Alto Gállego, Bajo Cinca, Cinca Medio, Hoya de Huesca, La Jacetania, La Litera, Los Monegros, La Ribagorza, Sobrarbe, Somontano de Barbastro.
Escudo de Huesca.svg
Huesca
Escudo de la Provincia de Teruel.svg
Provincija Teruel
Bajo Martín, Jiloca, Cuencas Mineras, Andorra-Sierra de Arcos, Bajo Aragón, Comunidad de Teruel, Maestrazgo, Sierra de Albarracín, Gúdar-Javalambre, Matarraña.
Blasón de Teruel.svg
Teruel
Escudo d'a probinzia de Zaragoza.svg
Provincija Zaragoza
Aranda, Bajo Aragón-Caspe, Campo de Belchite, Campo de Borja, Campo de Cariñena, Campo de Daroca, Cinco Villas, Comunidad de Calatayud, Ribera Alta del Ebro, Ribera Baja del Ebro, Tarazona y el Moncayo, Valdejalón, Zaragoza
Escudo ornamentado de Zaragoza.svg
Zaragoza

Reference[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]