Bač

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web stranice ili drugi izvori).
Sporne rečenice i navodi bi mogli, ukoliko se pravilno ne označe validnim izvorima, biti obrisani i uklonjeni. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci, te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Koordinate: 45°23′0″S 19°14′0″I / 45.38333, 19.23333
Bač
Naselje
Tvrđava i grad Bač
Tvrđava i grad Bač
Službeni naziv: Бач
Država Flag of Serbia.svg Srbija
Regija Južnobački okrug
Nadmorska visina 92 m.i.m.
Koordinate 45°23′0″S 19°14′0″I / 45.38333, 19.23333
Površina
 - Metro 367 km2
Stanovništvo
 - Urbana zona 5.399
 - Metro 14.405
Gustoća 39,2 /km2 
Gradonačelnik Tomislav Bogunović (DS)
Vremenska zona CET (UTC+1)
 - ljeto CEST
Poštanski broj 21420
Pozivni broj (+381) 021
Autooznaka NS
Map Serbia Blank .png
Blue pog.svg
Web stranica: http://www.bac.rs/

Bač (mađarski: Bács, slovački: Báč, njemački: Batsch) je mjesto i središte istoimene općine u južnom dijelu Bačke, u Vojvodini, na sjeverozapadu Srbije, nedaleko od granice sa Hrvatskom. Prema posljednjem popisu iz 2002. godine u depopulacijskoj općini je živjelo oko 16.268 stanovnika, a u samom mjestu oko 6.046 ljudi.

Historija[uredi | uredi izvor]

Historija Bača počinje još u bronzano doba. Naime, u Budimpešti se čuva mač iz tog perioda koji je nađen u okolini današnjeg Bača. Iskopine kod današnjeg Bača iz rimskog perioda pokazuju da je tu nekada bila veća rimska naseobina, koja je stradala usljed nasrtaja Varvara.

Drevni grad na Mostongi, koja je danas isušeno korito rijeke, dao je ime cijeloj regiji- Bačka. Prvi tragovi u pisanim izvorima o Baču i području oko njega potiču još iz perioda Justinijana, kada gospodar Carigrada i car Istočnog rimskog carstva pominje Bač u svom pismu, godine 535..

Bač je prema nekim ljetopisima bio i Avarska tvrđava (873. god.). Ugarski kralj Stjepan osnovao je u Baču županiju, a na prelazu prvog milenijuma u drugi, Bač je već bio izgrađen i utvrđen grad, povezan Mostongom sa Dunavom. Za vrijeme Arpadovića Bač postaje ne samo crkveno sjedište nadbiskupije već i kraljevski grad u koji dolaze plemići i vladari na dogovore, zborove i skupštine. U XII veku Bač bilježi veliki uspon.

U tom periodu se prvi put u pisanim izvorima pominje moćna tvrđava koja će pretrpjeti nekoliko rušenja i obnavljanja a čiji su ostaci i danas izazov za naučnike i turiste. Na čelu Bačke županije bili su veliki župani, koje je imenovao kralj. Sve do provale Mongola 1241 god., župani su bili upravnici ovog područja. Oni su sakupljali priloge, postavljali vojne i civilne zapovjednike. Od XII vijeka ustanovljen je običaj da se jednom godišnje ugosti kralj. U gradu su se nalazili osim župana i podžupani, sudije, vojno osoblje i dr. Kada je prošla mongolska najezda Bela IV vraća sjaj ovom gradu. Odlaskom Arpadovića sa historijske scene Bač ipak ne gubi svoj značaj.

U XIV vijeku su zabilježeni sve češći upadi Turaka. Mnogi pohodi na Turke su kretali iz Bača. U vrijeme Mohačke bitke i Bač je dao svoju konjicu. Međutim prodor Turaka nije zaustavljen pa Bač, početkom XV vijeka nakon Mohačke bitke i pada Beograda, biva osvojen. Tvrđavu Bač je tada dosta dugo i uspešno branio srpski despot Stefan Berisavljević.

Bač je, kažu zapisi imao više stanovništva, zanatlija i raznih zanimanja nego zajedno Sombor, Subotica, Apatin i Bečej. Međutim posle Rakocijeve bune i rušenja Tvrđave, Bač počinje da gubi značaj na ovom području.

Osnovna snaga postojanja naselja Bač se crpi iz dubokih korijena historije, kada je ovaj prostor bio sjedište kulturnih zbivanja šireg prostora današnje Bačke. Tvrđava, kao materijalni dokaz tih burnih vremena, je mjesto dubokih vrijednosti oko koga treba graditi interese kako stanovništva, tako i privrede opštine Bač, kao osnovnih poluga revitalizacije same tvrđave, te kulturnih zbivanja u samoj tvrđavi, sportsko rekreativnih zbivanja oko tvrđave u bivšem meandru rijeke Mostonge kao i turističkih i poslovno-turističkih zbivanja na širem prostoru oko tvrđave.

Naseljena mjesta[uredi | uredi izvor]

Bač, Bačko Novo Selo, Bođani, Vajska, Plavna i Selenča.

Prva apoteka u Vojvodini[uredi | uredi izvor]

U centru Bača, u kući porodice Gebauer otvorena je i prva apoteka u Vojvodini (19.vijek). Kompletno je očuvan ulaz sa izlogom i stepenište nekadašnje apoteke.

Prva bolnica[uredi | uredi izvor]

Za vrijeme krstaških ratova u okviru današnjeg Franjevačkog samostana bila je ustanovljena bolnica za koju se pretpostavlja da je bila prva u ovom dijelu Evrope

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]


Internet-web-browser.svg Nedovršeni članak Bač koji govori o geografiji treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.

Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: