Karlo XIV Ivan, kralj Švedske

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web stranice ili drugi izvori).
Sporne rečenice i navodi bi mogli, ukoliko se pravilno ne označe validnim izvorima, biti obrisani i uklonjeni. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci, te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Karlo XIV/III Ivan
CarlXIVJohnSweden.jpg
Kralj Švedske i Norveške
Vladavina 5. februar 1818-8. mart 1844
Prethodnik Karlo XIII
Nasljednik Oskar I
Krunidba 11. maj 1818. (Švedska)
7. septembar 1818. (Norveška)
Supružnik Désirée Clary
Djeca Oskar I, kralj Švedske
Dinastija Bernadotte
Rođenje 8. mart 1844.

Karlo XIV Ivan (punim imenom Jean-Baptiste Bernadotte; 26. januar 1763 - 8. mart 1844) je bio prvi švedski i norveški kralj iz dinastije Bernadotte koja je i sada na vlasti u Švedskoj.

Karijera[uredi | uredi izvor]

Karlo XIV Ivan rođen je kao Jean-Baptiste Bernadotte. Roditelji su mu bili Henri Bernadotte i Jeanne de St. Vincent. Bio je francuski general koji se, poslije osvajanja Belgije, Holandije i oblasti lijevo od rijeke Rajne borio u italijanskoj vojsci pod zapovjništvom Napoleona Bonaparte. Kao kratkotrajni ministar rata i uvaženi vojnik bio je konkurencija Napoleonu i jedan od malobrojnih koji su mogli spriječiti ustanak na Korzici. Njegova supruga, Désirée Clary, bila je bivša Napoleonova zaručnica, tako da je odnos između Bernadottea i Napoleona bio istovremeno odnos poštovanja i mržnje.

U doba Francuskog carstva Bernadotte je bio jedan od četrnaest maršala, od 19. maja 1804. godine, s kojima je Napoleon vodio ratne pohode. Učestvovao je u bitkama kod Austerlitza i Wagrama a zauzeo je i Lübeck.

Do 1810. bio je guverner kneževine Hannover, Ansbacha i trgovačkih gradova. Od Napoleona je dobio titulu princa od Ponte Corva. Poslije bitke kod Wagrama posvađao se s Napoleonom, ali je ipak vodio uspješnu obranu Francuske prigodom prodiranja Britanaca u Holandiju.

Švedski parlament ga je izabrao za prijestolonasljednika, a švedski kralj Karlo XIII, koji nije imao djece, ga je usvojio.

Sukob s Napoleonom[uredi | uredi izvor]

Švedska se počinje protiviti francuskim pohodima, a Karlo Ivan počinje štititi interese Šveđana. Ruskom caru Aleksandar I savjetuje taktiku povlačenja pred Napoleonom, koja je francuski pohod na Rusiju dovela do katastrofe. Godine 1813. postavio se sa švedskim trupama protiv Napoleona i bio je komandant jedne od tri armije koalicije, takozvane Sjeverne armije, koja se sastojala od Prusa, Rusa i Šveđana. Pod njegovom komandom su imali uspjeh u bitkama kod Grossbeerena i Dennewitza.

Kada je došlo do Bitke kod Leipziga, u kojoj je oklijevajući učestvovao, odnio je pobjedu. U daljim ratnim pohodima odbija se boriti na francuskom tlu iako je car Aleksandar I u njemu vidio Napoleonovog nasljednika. Tako nije učestvovao u borbama protiv Napoleona za vrijeme njegove vladavine od 100 dana već se umjesto toga koncentrira na stvaranje personalne unije između Švedske i Norveške.

Kralj Švedske i Norveške[uredi | uredi izvor]

Poslije smrti Karla XIII, 5. februara 1818. godine, Bernadotte postaje kralj Švedske kao Karlo XIV Ivan i kralj Norveške kao Karlo III Ivan. Na unutrašnjem planu pokazao se kao autokratski monarh i bio je protivnik reformi. Opoziciji je popustio samo jednom, mijenjajući jednu tačku u Ustavu iz 1809. Umire u Stockholmu 1844. godine, a na tijelu mu je pronađena tetovaža na kojoj je pisalo „Mort aux rois!“ (Smrt kraljevima) - ostatak iz njegove revolucionarne prošlosti. Naslijedilo ga je njegovo jedino dijete, kralj Oskar I.


Vladarske titule
Prethodnik:
Karlo XIII
Kralj Švedske i Norveške
1818-1844
Nasljednik:
Oskar I


Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: