Marija Medici

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web stranice ili drugi izvori).
Sporne rečenice i navodi bi mogli, ukoliko se pravilno ne označe validnim izvorima, biti obrisani i uklonjeni. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci, te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Marija Medici
Peter Paul Rubens 095b.jpg
Kraljica Francuske i Navarre
Krunidba 13. maj 1610
Supružnik Henrik IV, kralj Francuske
Djeca Luj XIII, kralj Francuske
Elizabeta od Francuske
Kristina Marija od Francuske
Nikola Henrik od Francuske
Gaston od Francuske
Henrika Marija od Francuske
Dinastija Medici Coat of arms of the House of Medici.svg
Otac Franjo, veliki vojvoda Toskane
Majka Ivana Austrijska
Rođenje 3. juli 1642.
Firenca
Smrt
Köln

Marija Medici (Mediči; francuski: Marie de Médicis; italijanski: Maria de' Medici; 26. april 1573 - 3. juli 1642) bila je francuska kraljica kao supruga Henrika IV i regentkinja od 1610. do 1617. godine za svog sina Luja XIII.

Porijeklo[uredi | uredi izvor]

Marija je bila kćerka Franje I, velikog vojvode Tuskane, i Ivane Austrijske, preko koje je bila unuka Ferdinanda I, cara Svetog Rimskog Carstva. Vodila je porijeklo od ugledne i moćne italijanske porodice Medici.

Francuska kraljica[uredi | uredi izvor]

Za francuskog kralja, Henrika IV, udala se nakon poništenja njegovog braka sa Margaretom od Francuske. Donijela je na dvor 600,000 kruna kao dio miraza. Već sljedeće godine rodila je sina, dofena Luja, ali brak nije bio sretan. Iako je znala da aranžirani brakovi poput njenog često nisu popraćeni vjernošću, bila je vrlo ljubomorna i često se svađala sa Henrikovim ljubavnicama, i to riječima koje su šokirale dvorjane. Najveće skandale prouzročila je u svađi sa Henrikovom "glavnom" ljubavnicom, kojoj je on obećao brak prije nego je oženio Mariju. Kako Marija nije dobijala podršku od kralja u ovim prepirkama, ona se zbližila i sprijateljila sa njegovom bivšom ženom, te je čak natjerala Henrika da je vrati na dvor.

Francuski regent[uredi | uredi izvor]

Marija je okrunjena kao francuska kraljica dan prije ubistva njenog muža.

Iako je za muževa života pokazivala malo političkog ukusa i sposobnosti, proglašena je regentom nekoliko sati nakon njegovog ubistva 1610. godine. Prvo što je učinila nakon dolaska na privremenu vlast bilo je izbacivanje svih Henrikovih ljubavnica sa dvora. Međutim, kako nije bila iznimno bistra, ali zato jako tvrdoglava, ubrzo je pala pod uticaj svoje dvorjanke i njenog muža. Na njihov nagovor otpustila je sposobnog muževog ministra i krenula sa persekucijom protestanata u Francuskoj.

Trudila se promijeniti anti-habsburško raspoloženje prisutno na francuskom dvoru i u narodu. Našla je u podršku u Španiji, te aranžirala brak svog najstarijeg sina i najstarije kćerke za članove španske kraljevske porodice; Luj je bio oženjen kastiljsko-aragonskom infantom Anom, a Elizabeta udata za kastiljsko-aragonskog kralja Filipa IV. Kćer Henriku Mariju udala je za englesko-škotskog kralja Karla I.

Egzil[uredi | uredi izvor]

Plemići su se uskoro pobunili protiv Marije, koja je jedino rješenje našla u plaćanju plemićima onoliko koliko su joj tražili. Kada je do moći došao kardinal Richelieu (Rišelje), koji je nastojao ukloniti habsburški uticaj sa francuske političke scene, Marijina pozicija se pogoršala. Njen je sin uskoro dosegao punoljetnost i njeno je regentstvo završilo, a Luj XIII je nastavio Richelieuovu politiku. Majku je protjerao u izolirani zamak Blois. Nakon dvije godine virtualnog zatvoreništva Marija je pobjegla i udružila se sa opozicijom Richelieua i svog sina.

Nakon neuspjelog pokušaja državnog udara Marija je opet protjerana iz Francuske, ali ovaj put zauvijek; umrla je u egzilu, u Kölnu.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: