Skoplje

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Skopje)
Idi na: navigacija, traži
Koordinate: 42°00′S 21°25′I / 42, 21.417
Skoplje
Grad
Skopje landmarks.jpg
Flag of Skopje.png
Zastava
Coat of arms of Skopje.svg
Grb
Službeni naziv: Скопје
Država  Makedonija
Regija Skopska oblast
Općina Skoplje
Koordinate 42°00′S 21°25′I / 42, 21.417
Najviša tačka
 - Nadmorska visina 240 m m.i.m.
Površina
 - Naselje 571.46 km2
 - Općina 225.00 km2
Stanovništvo
 - Općina 668.518 (2006)
Gustoća
 - Općina 890 /km2 
Gradonačelnik Koce Trajanovski (VMRO-DPMNE)
Vremenska zona Srednjoevropsko vrijeme
Poštanski broj 1000
Pozivni broj + 389 02

Pokaži topografsku kartu

Pokaži običnu kartu
Blue pog.svg
Web stranica: skopje.gov.mk

Skoplje (mak. Скопје / Skopje) je glavni grad Makedonije. Ima 668.518 stanovnika i leži na rijeci Vardar. Skoplje je politički, ekonomski i kulturni centar Makedonije i glavni centar metaloprerađivačke, hemijske, drvne, tekstilne, kožne i štamparske industrije. Industrijski razvoj je praćen intenzivnim razvojem unutrašnje i spoljne trgovine i bankarstva, kao i aktivnosti u poljima kulture i sporta.

Historija[uredi | uredi izvor]

Skoplje su osnovali Dardanijci u 3. vijeku p. n. e.. U vrijeme Rimskog Carstva na tom mjestu je bio grad pod imenom Justiniana Prima, ali je uništen u zemljotresu 518. Grad je ponovo izgrađen, i u vrijeme Bizantije je bio poznat pod imenom Skupi. U srednjem vijeku su se na vlasti u Skoplju često smjenjivali Bizantija i Bugarska, sve dok ga nisu osvojili Srbi u kasnom XIII vijeku i prenijeli u njega svoju prijestonicu. Osmanlije su ga osvojile 1392. i na turskom mu je ime bilo Üsküb ili Uskup za vrijeme petstogodišnje osmanske vladavine.

Skoplje je u tursko doba bilo glavni grad Kosovskog vilajeta. Turski pisac Dildžer Zede je u 17. vijeku napisao: "Dugo sam putovao preko te zemlje Rumelije, i vidio sam dosta lijepih gradova i bio sam zapanjen Allahovim blagoslovima, ali nijedan me nije zadivio i obradovao toliko kao nebeski grad Skoplje kroz koji protiče rijeka Vardar." Godine 1689. grad je zapalio austro-ugarski general Pikolomini.

1905. Skoplje je imalo oko 32.000 stanovnika, mješavinu Makedonaca, Bugara, Srba, Turaka, Albanaca i Roma. Ovdje je bilo sjedište arhiepiskopa Grčke pravoslavne crkve, arhiepiskopa katoličkih Albanaca i bugarskog episkopa. 1910. godine Agnes Gonxha Bojaxhiu, poznatija kao Majka Tereza, je rođena u Skoplju u katoličkoj albanskoj porodici.

Srbi su tokom Balkanskog rata 1913. oslobodili Skoplje od turske okupacije, i ono je postalo dio Srbije, koja je postala dio Kraljevine SHS 1918, te Kraljevine Jugoslavije 1929. godine. Bilo je pod bugarskom vlasti tokom oba svjetska rata, a 1945. godine je postao glavni grad Makedonije, republike članice Jugoslovenske federacije. 1963. Skoplje je pogodio snažan zemljotres, i brojni kulturno-historijski spomenici su ozbiljno oštećeni.

Za vrijeme Jugoslavije, Skoplje je brzo raslo i postalo je glavni industrijski centar južnobalkanskog regiona. Raspadom SFRJ 1991. godine Skoplje je postalo glavni grad nezavisne Republike Makedonije. Grčka se protivila korišćenju imena Makedonija od strane novoformirane države, i nametnula je ekonomsku blokadu koja je žestoko naškodila ekonomiji Makedonije i Skoplja, jer je zatvorila pristup moru preko Soluna. Blokada je stavljena van snage 1995. godine nakon dogovora između Grčke i Makedonije. Mnogi Grci i dalje ovu državu nazivaju "Republikom Skoplje", a njene stanovnike (omaložavajuće) "Skopljacima" (Skopiani na grčkom).

Demografija[uredi | uredi izvor]

Skoplje je demografski centar Republike Makedonije. Po popisu stanovništva iz 2002. je imalo 506.926 stanovnika (četvrtina stanovništva zemlje), što ga čini najvećim gradom u Makedoniji[1].

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Popis stanovništva 2002, Državni statistički zavod


Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: