Bibijana Čujec
| Bibijana Čujec | |
|---|---|
 | |
| Rođenje | 25. decembar 1926. Ljubljana, Kraljevina SHS |
| Smrt | 8. septembar 2022 (95 godina) Edmonton, Kanada |
| Državljanstvo | slovensko, kanadsko |
| Narodnost | Slovenka |
| Polje | nuklearna fizika, astrofizika |
| Institucija | Institut Jožef Stefan Univerzitet u Pittsburghu Univerzitet u Alberti Univerzitet Laval CERN |
| Alma mater | Univerzitet u Ljubljani |
| Akademski mentor | Anton Peterlin |
| Poznat(a) po | istraživanjima u eksperimentalnoj nuklearnoj fizici |
Bibijana Čujec (rođ. Dobovišek; Ljubljana, Kraljevina SHS, 25. decembar 1926 – Edmonton, Kanada, 8. septembar 2022) bila je slovensko-kanadska fizičarka, poznata po radu u nuklearnoj fizici i astrofizici. Tokom karijere djelovala je u Sloveniji, Sjedinjenim Američkim Državama i Kanadi, a posebno se istakla dugogodišnjim radom na Univerzitetu Laval.[1][2]
Biografija
[uredi | uredi izvor]Studirala je matematiku i fiziku na Univerzitetu u Ljubljani, gdje je diplomirala 1950. Doktorat iz fizike stekla je 1959. na osnovu rada o fotonuklearnim reakcijama pod mentorstvom Antona Peterlina.[3]
Nakon diplomiranja radila je najprije u Institutu za fiziku pri Slovenskoj akademiji nauka i umjetnosti, a zatim u Institutu Jožef Stefan. U ranoj fazi karijere usavršavala se i u Lundu, gdje je učestvovala u istraživanjima kozmičkih zraka. Poslije odlaska iz Ljubljane 1961. radila je na Univerzitetu u Pittsburghu, potom na Univerzitetu u Alberti u Edmontonu, a zatim prelazi na Univerzitet Laval u Quebecu, gdje je od 1970. bila redovna profesorica i gdje je ostala do penzionisanja 1993.[3][4]
U toku akademske karijere boravila je i na Kalifornijskom institutu za tehnologiju te u CERN-u, gdje je nastavila eksperimentalna istraživanja u nuklearnoj fizici.[4]
Naučni rad
[uredi | uredi izvor]Čujec se bavila različitim oblastima eksperimentalne nuklearne fizike. U ranim radovima istraživala je interakcije kozmičkih zraka i fotonuklearne procese, a kasnije se usmjerila na nuklearnu spektroskopiju, raspršenje jezgara poput 3He i 4He te reakcije težih jezgara pri niskim energijama. Dio njenog kasnijeg rada odnosio se i na pitanja nuklearne astrofizike te na sudare protona i antiprotona pri niskim energijama.[3][4]
Na Univerzitetu Laval imala je važnu ulogu u razvoju nastavnog i istraživačkog programa iz nuklearne fizike, a mentorirala je studente na dodiplomskom i postdiplomskom nivou.[3][4]
Smrt
[uredi | uredi izvor]Umrla je 8. septembra 2022. u Edmontonu u 95. godini.[5]
Reference
[uredi | uredi izvor]- ↑ "Čujec, Bibijana (1926–2022)". Slovenska biografija (jezik: slovenski). Pristupljeno 24. 3. 2026.
- ↑ Hanna, David (2023). "Bibiana Cujec (1926–2022)" (PDF). Physics in Canada. 79 (1): 7–9. Pristupljeno 24. 3. 2026.
- 1 2 3 4 "Čujec, Bibijana (1926–2022)". Slovenska biografija (jezik: slovenski). Pristupljeno 24. 3. 2026.
- 1 2 3 4 Hanna, David (2023). "Bibiana Cujec (1926–2022)" (PDF). Physics in Canada. 79 (1): 7–9. Pristupljeno 24. 3. 2026.
- ↑ "Bibiana Cujec Obituary". Arbor Memorial. 15. 9. 2022. Pristupljeno 24. 3. 2026.
Vanjski linkovi
[uredi | uredi izvor]Normativna kontrola  |
|
|---|