C-vrijednost

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

C-vrednost je marker jednostruke količine DNK u haploidnom jedru (npr. gametu) ili dvostruke količine u diploidnoj somatskoj ćelijieukariotskih organizama. Izražava se u pikogramima (1 pg = e−12 μg). Ponekad se termini C-vrednost i veličina genoma koriste alternativno, iako kod poliploida C-vrednost predstavlja dva genoma, sadržana unutar istog nukleusa.[1] [2]

Procjena C-vrednosti[uredi | uredi izvor]

Relativne molekulske težine nukleotida
[3]

Nukleotid Hemijska formula Relativna molekulska težina
2′-dezoksiadenozin 5′-monofosfat C10H14N5O6P 331,2213
2′-dezoksitimidin 5′-monofosfat C10H15N2O8P 322,2079
2′-dezoksiguanozin 5′-monofosfat C10H14N5O7P 347,2207
2′-dezoksicitidin 5′-monofosfat C9H14N3O7P 307,1966

Koristeći podatke iz priložene tabele o relativnoj težine nukleotidnih parova, C-vrijednosti ee mogu izračunati prema: A-T = 615,383 i G-C = 616,3711, imajući u vidu da obrazovanje jedne fosfodiesterske veze uzrokuje gubitak jedne H2O molekule. Nukleotidni fosfati u lancu DNK su kiseli tako da je u fiziološkim uvjetima pH vrednosti, H+ ion disociran. Budući da je odnos A-T i G-C parova 1:1, prosječna relativna težina nukleotidnog para je 615,8771.

Relativna molekulska težina se može pretvoriti u apsolutne vrijednosti množenjem jedinicom atomske mase (1 μ), koja je 1/12 mase 12C, tj. 1,660539 × 10−27 kg. Konsekventno tome, prosečna težina nukleotidnog para je 1,023 × 10−9 pg, a 1 pg DNK predstavlja 0,978 × 109 baznog para.

Formule za konverziju broja nukleotidnih parova (ili baznih parova) u pikograme DNK i obrnurto su:

veličina genoma (bp) = (0,978 x 109) x DNK sadržaj (pg)
DNK sadržaj (pg) = veličina genoma (bp) / (0,978 x 109)
1 pg = 978 Mb

C-vrijednosti čovjeka[uredi | uredi izvor]

Veličina genoma čovjeka varira; međutim današnje procjene jedarne haploidne veličine zasnivaju se na sekvenciranju Human Genom Project[4] po kojem genom čovjeka sadrži 3,031.042.417 bp u X gametu i 2,932.228.937 bp u Y gametu. (Veličina genoma X gameta je veća jer je X hromosom veći od Y. Zbirno, veličina XX ženskog diploidnog genoma je veća od muškog XY.)

Sadržaj G-C para kod čovjeka je 41%, tako da je haploidni sadržaj G-C para 40,97460% za X gamete, 41,01724% za Y.

Sumirajući ove brojeve, dolazi se d podataka iz priložene tabele.


Veličina ljudskog genoma
Ćelija Opis hromosoma Tip Ploidija Bazni parovi (bp) Sadržaj G-C(%) Gustina (Mb/pg) Masa (pg) C-vrijednost
Gameti 23 heterologna hromosoma X Gamet Haploid 3,031.042.417 40,97460% 977,9571 3.099361 3.099361
Spermatozoid 23 heterologna hromosoma Y Gamet Haploid 2,932,228,937 41,01724% 977,9564 2,998323 2,998323
Zigot Svaki sadrži po 46 hromosoma: dvije homologne grupe po 23 heterologna hromosoma XX Žene Diploid 6,062,084,834 40,97460% 977,9571 6,198723 3, 099361
Zigot Svaki sadrži po 46 hromosoma: dvije homologne grupe po 22 heterologna hromosoma plus dva heterologna hromosoma XY Muškarac Uglavnom Diploid 5,963,271,354 40.99557% 977,9567 6,097684 3,157877

Napomena: C-vrijednost muškarca je prikazana računajući 24 heterologna hromosoma.

C-vrijednosti u ćelijskim diobama[uredi | uredi izvor]

Mitoza

Mejoza

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Rieger R. Michaelis A., Green M. M. (1976): Glossary of genetics and cytogenetics: Classical and molecular. Springer-Verlag, Heidelberg - New York, ISBN 3-540-07668-9; ISBN 0-387-07668-9.
  2. ^ Griffiths, A. J. F. (1999). An Introduction to genetic analysis. W. H. Freeman, San Francisco, ISBN 0-7167-3520-2.
  3. ^ Doležel J., Bartoš J. ,Voglmayr H., Greilhuber J. (2003): Letter to the editor: Nuclear DNA content and genome size of trout and human. Cytometry, 51A (2): 127–128.
  4. ^ http://www.ncbi.nlm.nih.gov/projects/genome/assembly/grc/human/data |website=Genome Reference

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]