Ceruzit

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Ceruzit
Cerusite Les Frages.jpg
Ceruzit iz rudnika Les Frages, Francuska
Općenito
Kategorija karbonatni minerali
Hemijska formula PbCO3
Identifikacija
Boja bezbojna, bijela, siva, plava ili zelena
Kristalni habitus masivni granular, prizma ili piramida
Kristalni sistem ortorompski
Kristalno srastanje jednostavno ili ciklično
Kalavost dobra [110] i [021] do nejasna
Lomljivost školjkasta, neujednačena
Tvrdoća 3 do 3,5
Sjaj dijamantni, biserni
Indeks prelamanja nα = 1,803, nβ = 2,074, nγ = 2,076
Optičke osobine biaksijalne (-)
Birefringencija δ = 0,273
Ultraljubičasta fluorescencija žuta (pod UV-A zrakama)
Ogreb bijel
Relativna gustoća 6,53-6,57
Gustoća 6,655 g/cm
Rastvorljivost u dušičnoj kiselini počinje da kipi

Ceruzit (poznat i pod rudarskim nazivom bijela olovna ruda), jeste veoma rasprostranjeni mineral iz mineralne klase karbonata, hemijskog sastava PbCO3 (olovo(II) karbonat). Kristalizira se u ortorompskom kristalnom sistemu i razvija se uglavnom u prizmatične ili piramidalne kristale, ali i masivne mineralne agregate. Srastanjem nastaju pseudoheksagonalne kristalne forme, često sa mrežastom strukturom.

Posebne osobine[uredi | uredi izvor]

Ceruzit pri dnevnom svjetlu (lijevo) i pod UV svjetlošću (desno)

Ceruzit ponekad pokazuje žutu fluorescenciju kada se izloži dugotalasnom ultraljubičastom zračenju. U dušičnoj kiselini mineral se burno rastvara, uz pojavu vrenja i otpuštanje ugljik dioksida.

Etimologija i historija[uredi | uredi izvor]

Prvi ceruzit pronađen je u italijanskoj provinciji Vicenzi 1565. godine, a opisao je Conrad Gesner, koji ga je nazvao po latinskoj riječi cerussa - "bijelo olovo".

Rasprostranjenost[uredi | uredi izvor]

Poznata nalazišta ceruzita su, između ostalih, Broken Hill, Novi Južni Vales u Australiji, Mechernich na Eifelu i Clausthal-Zellerfeld na Harzu u Njemačkoj, Mibladen u Maroku, Tsumeb u Namibiji, Kabwe u Zambiji, na Sardiniji, u Češkoj, Arizoni u SAD i drugim mjestima. Do sada (stanje: 2010) ceruzit je pronađen na oko 3.600 mjesta na Zemlji.[1]

Reference[uredi | uredi izvor]