Daina Taimiņa
| Daina Taimiņa | |
|---|---|
 Daina Taimiņa | |
| Rođenje | 19. august 1954 Riga, Latvijska SSR, Sovjetski Savez |
| Prebivalište | Sjedinjene Američke Države |
| Državljanstvo | Latvijsko |
| Narodnost | Latvijka |
| Polje | matematika |
| Alma mater | Univerzitet u Latviji Akademija nauka Bjelorusije |
| Poznat(a) po | heklanim modelima hiperboličke geometrije |
Daina Taimiņa (Riga, 19. august 1954) latvijska je matematičarka, historičarka matematike i univerzitetska nastavnica, najpoznatija po razvoju heklanih modela za prikazivanje hiperboličke geometrije.[1][2]
Život i obrazovanje
[uredi | uredi izvor]Rođena je u Rigi u tadašnjoj Latvijskoj SSR.[3] Cjelokupno formalno obrazovanje završila je u Latviji. Na Univerzitetu u Latviji diplomirala je 1977, a kasnije je nastavila postdiplomski rad iz teorijske informatike. Zbog tadašnjih sovjetskih akademskih ograničenja disertaciju je odbranila u Minsku 1990, pri Akademiji nauka Bjelorusije, dok je viši doktorat iz matematike stekla na Univerzitetu u Latviji 1992.[1][4]
Predavala je na Univerzitetu u Latviji, a od 1996. bila je povezana s Cornellom, gdje je radila kao docentica matematike; poslije penzionisanja zadržala je status emeritirane saradnice odnosno penzionisane docentice u Odsjeku za matematiku.[1][4]
Heklanje hiperboličke ravni
[uredi | uredi izvor]Međunarodno je poznata po tome što je krajem 1990-ih razvila trajne, opipljive modele hiperboličke ravni izrađene heklanjem. Ti modeli nastali su iz potrebe da se studentima i široj publici približe pojmovi neeuklidske geometrije, koji su se ranije često prikazivali krhkim papirnim modelima.[2][5]
Njen rad doprinio je popularizaciji matematike izvan akademskog okruženja te je povezao geometriju, nastavu, ručni rad i vizuelnu umjetnost. Heklani modeli hiperboličkih površina korišteni su u nastavi, izložbama i projektima popularizacije nauke i umjetnosti.[2][6]
Djela i priznanja
[uredi | uredi izvor]S Davidom W. Hendersonom koautorica je univerzitetskog udžbenika Experiencing Geometry: Euclidean and Non-Euclidean with History.[7] Autorica je i knjige Crocheting Adventures with Hyperbolic Planes, u kojoj je spojila popularnu matematiku, historiju geometrije i praktične upute za izradu modela.[8]
Za tu knjigu dobila je 2012. Euler Book Prize, nagradu Matematičkog udruženja Amerike, dok je izdanje prethodno osvojilo i Bookseller/Diagram Prize za najneobičniji naslov godine za 2009.[9][10]
Reference
[uredi | uredi izvor]- 1 2 3 "Daina Taimina". Cornell University Department of Mathematics. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- 1 2 3 "Daina Taimina: A Modern Day Mathematical Model Maker". Smithsonian Institution. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- ↑ "Daina Taimina". Crossing Bodies in Sciences and Arts. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- 1 2 "Daima Taimina - info". Cornell University. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- ↑ "Crocheting the Hyperbolic Plane: An Interview with David Henderson and Daina Taimiņa". Cabinet Magazine. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- ↑ "Daina Taimiņa "Hyperbolic Planes and Sustainability Networks"". Kim? Contemporary Art Centre. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- ↑ Henderson, David W.; Taimina, Daina (2005). Experiencing Geometry: Euclidean and Non-Euclidean with History. Pearson Prentice Hall. ISBN 9780131437487.
- ↑ Taimina, Daina (2009). Crocheting Adventures with Hyperbolic Planes. A K Peters. ISBN 9781568814520.
- ↑ "Euler Book Prize". Mathematical Association of America. Pristupljeno 28. 3. 2026.
- ↑ "Crocheting Adventures wins Diagram 2009". The Bookseller. 26. 3. 2010. Pristupljeno 28. 3. 2026.
Normativna kontrola  |
|
|---|