Hale Asaf

Hale Asaf
Hale Asaf
Rođenje	1905. Istanbul, Osmansko carstvo
Smrt	31. maj 1938(1938-05-31) (32–33 godine) Pariz, Francuska
Nacionalnost	turska
Obrazovanje	privatna poduka u Rimu i Parizu; Akademija likovnih umjetnosti u Berlinu; Škola lijepih umjetnosti za djevojke u Istanbulu; Akademija lijepih umjetnosti u Minhenu
Period	20. vijek
Vrsta umjetnosti	slikarstvo

Hale Asaf (1905, Istanbul – 31. maj 1938, Pariz) bila je turska slikarica i jedna od pionirki moderne turske umjetnosti u prvoj polovini 20. vijeka. Pripadala je prvoj generaciji umjetnica koje su stekle formalno likovno obrazovanje u Turskoj i Evropi, a u historiografiji umjetnosti izdvaja se po portretima, mrtvim prirodama i pejzažima u kojima se vide utjecaji evropske moderne i kubističke konstrukcije slike. Bila je i među osnivačima udruženja Müstakil Ressamlar ve Heykeltıraşlar Birliği (bosanski: Sindikat nezavisnih slikara i kipara), jedne od ključnih skupina rane umjetničke scene u Republici Turskoj.

Život i obrazovanje

Hale Asaf rođena je 1905. u Kadıköyu, u Istanbulu, u uglednoj osmanskoj porodici. Bila je kćerka Salih-bega i Enise-hanume, a u umjetničkoj historiji često se navodi i kao nećakinja slikarice Mihri Müşfik-hanume. Osnovno obrazovanje stekla je privatno, a srednje je pohađala u školi Notre Dame de Sion.

Prve časove crtanja dobila je 1919. u Rimu od svoje tetke Mihri Müşfik-hanume. Potom je boravila u Parizu, a 1921. primljena je na Akademiju likovnih umjetnosti u Berlinu, gdje je učila kod Arthura Kampfa. Nakon povratka u Istanbul kratko je pohađala Školu lijepih umjetnosti za djevojke i Akademiju umjetnosti, a potom je nakon položenog državnog ispita upućena na dalje usavršavanje u Minhen, gdje je bila učenica Lovisa Corintha.

Hale Asaf umrla je 31. maja 1938. u Parizu, u dobi od 33 godine.

Umjetnički rad

Asaf je pripadala generaciji umjetnika koji su tursko slikarstvo udaljavali od kasnog impresionizma i akademizma prema modernijim formalnim rješenjima. Njeni portreti često imaju zbijen prostor, naglašene plohe boje i pojednostavljen volumen, dok se u mrtvim prirodama i pejzažima vide sažeta kompozicija i interes za konstrukciju forme. U stručnim opisima njen rad dovodi se u vezu s kubizmom i širim evropskim modernističkim iskustvom, iako je zadržala vlastiti, prepoznatljivo sažet slikarski izraz.

Nakon povratka u Pariz 1931. nastavila je slikati i izlagati, ali je zbog teške bolesti i kratkog života ostavila relativno malen opus. Znatаn broj njenih radova dugo je bio teško dostupan javnosti, a dio djela izgubljen je ili je ostao u privatnim zbirkama.