Holandija

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Preferences-system.svg Ovom članku potrebna je jezička standardizacija, preuređivanje ili reorganizacija.
Pogledajte kako poboljšati članak, kliknite na link uredi i doradite članak vodeći računa o standardima Wikipedije.
Holandija
Nederland (nl)
Zastava Holandije Grb Holandije
Zastava Grb
UzrečicaJe maintiendrai (fr)
Ik zal handhave (nl)
Himna"Het Wilhelmus" ("Vilijam")

Položaj Holandije
Glavni grad Amsterdam
52°19′N 05°33′E / 52.317°N 5.550°E / 52.317; 5.550
Službeni jezik holandski
Državno uređenje Ustavna monarhija, Jednostavna država, Parlamentarni sistem
 -  Kralj Willem-Alexander
 -  Premijer Mark Rutte
Nezavisnost od Habsburškog Carstva 
 -  Priznato 26. juli 1581
Površina
 -  Ukupno 41 543 (134)
 -  Vode (%) 18,41
Stanovništvo
 -  Ukupno (Procjena 2012) 16 847 007[1] (58.)
 -  Gustoća stanovništva 404,1/km2 
BDP (PKM) 2011
 -  Ukupno $704,034 biliona[2] 
 -  Per capita $42 183[2] 
Gini (2006) 30,9 
HDI (2011) 0,910[3] (visok
Valuta Euro (€) (EUR)
Vremenska zona CET (UTC+1)
- ljeti CEST (UTC+2)
Topografija
 -  Najviša tačka Vaalserberg
321 m. i. m.
 -  Najveće jezero IJsselmeer
1250 km2
Internet domena .nl
Pozivni broj +31

Holandija (holandski: Nederland) je mala gusto naseljena država koja se nalazi u zapadnoj Evropi i kojoj pripadaju i tri ostrva na Karibima. Holandija se graniči sa Njemačkom na istoku i Belgijom na jugu, a na sjeverozapadu izlazi na Sjeverno more. Najveći i najvažniji gradovi Holandije su Amsterdam, Hag i Roterdam. Glavni grad Holandije je Amsterdam dok je sjedište vlade i parlamenta u Hagu. Roterdamska luka je najveća luka u Evropi.

Holandija ima 16.669.112 stanovnika na površini od 41.526 km2 što je čini jednom od najgušće naseljenijih država (401 stanovnik po km2). Samo Bangladeš, Južna Koreja i Tajvan imaju veću populaciju i veću gustoću stanovništva. To je dijelom zbog plodnog tla i blage klime. Oko 18% površine sačinjava voda a veliki dio zemlje se nalazi ispod nivoa mora. Zemlja je zaštićena od vode pomoću sistema nasipa te raznih odvoda. Melioracijom tla stvaraju se polderi. Upravno je zemlja podijeljena u dvanaest provincija. Holandija je drugi najveći izvoznik prehrambenih i poljoprivrednih proizvoda, nakon SAD-a.

Holandija je bila treća zemlja u svijetu koja je imala izabrani parlament, a od 1848. godine regulirana je kao unitarna država sa parlamentarnom demokratijom i ustavnom monarhijom. Holandija ima dugu historiju društvene tolerancije i generalno se smatra liberalnom zemljom. Abortus, prostitucija i eutanazija su legalizirani, dok prema upotrebi određenih vrsta narkotika vodi progresivnu politiku. Ona je 2001. godine postala prva zemlja na svijetu koja je legalizirala istospolne brakove.

Holandija je jedan od osnivača EU, Eurozone, G-10, NATO-a, OECD-a i Svjetske trgovačke organizacije. Zajedno sa Belgijom i Luksemburgom sačinjava Beneluks. Ova država je sjedište Organizacije za zabranu hemijskog oružja i pet međunarodnih sudova: Stalnog arbitražnog suda, Međunarodnog suda pravde, Međunarodnog krivičnog suda za bivšu Jugoslaviju, Međunarodnog krivičnog suda i Specijalnog suda za Liban. Prva četiri se nalaze u Hagu, kao i sjedište Europola i agencije za saradnju u pravosuđu Eurojust. Zbog toga se Hag smatra pravnom prijestolnicom svijeta. Holandija je također dio šengenske zone.

Historija[uredi | uredi izvor]

Glavni članak: Historija Holandije

Holandiju su naselili Kelti, te Germani, a bila je dio Rimskog carstva. U 8. vijeku širi se kršćanstvo. Kasnije se razvijalo zanatstvo, te brodska trgovina. Često je mijenjala gospodare. Holandija je važno kulturno područje pogotovo u renesansi. Godine 1579. formirana je Urtreska unija koja se borila protiv Španaca. Priznata je 1588. od Španije. U početku se zvala Republika Ujedinjenih Provincija, kasnije Holandija. Početkom 17. vijeka doživjela je veliki napredak. Uskoro je postala jedna od najjačih trgovačkih sila. Zauzela je neka područja u Indiji, u Indoneziji u Sjevernoj Americi. U to vrijeme Holandija je bila najbogatija zemlja Evrope. U njenim bankama bilo je najviše novca. Od sredine 17. vijeka gubi svoj značaj. Gubi ratove protiv Engleza, Francuza, te svoje kolonije. U ratu protiv revolucionarne Francuske je poražena. Napoleon je stvorio Batasku republiku 1806. godine. Nakon rata 1815. Belgija je pripojena Holandiji. Izgubila je u međuvremenu neke svoje kolonije. Koristila je kolonijalna bogastva za razvitak svoje industrije. Nije učestovala u 1. sv. ratu, a u Drugom svjetskom ratu je bila okupirana od nacističke Njemačke, ali je oslobođena pred sam kraj rata. Izgubila je svoje posjede. Danas Holandija ima važnu trgovačku ulogu u Evropi.

Vlada[uredi | uredi izvor]

Koalicija među tri partije; CDA i VVD

Političke podjele[uredi | uredi izvor]

Kraljevina Holandija (holandski: Koninkrijk der Nederlanden) je suverena država sa teritorijama u zapadnoj Evropi i Karibima. Danas, Kraljevina Holandija ima četiri države:

Položaj

Geografija[uredi | uredi izvor]

Nalazi se u zapadnoj Evropi. Izlazi na Sjeverno more. Površina je 42.000 km2, ima oko 17 miliona stanovnika. Glavni grad: Amsterdam ,ostali su: Den Haag, Rotterdam, Utrecht, Eindhoven, Breda itd. Reljef je nizinski, rijeke su Rajna, Waal, Maas...

Provincije[uredi | uredi izvor]

Groningen, Friesland, Drenthe, Overijssel, Flevoland, Gelderland, Utrecht, Noord-Holland, Zuid-Holland, Zeeland, Noord-Brabant, Limburg.

Privreda[uredi | uredi izvor]

Visoko razvijena te industrijalizirana zemlja. Industrija; metalna, brodogradnja, metalurgija, elektrotehnička, tekstilna, elektronska, oblikovanje dijamanata, hemijska. Rude: kameni ugalj, zemni plin. Poljoprivreda visoko razvijena sa sitnim posjedima koji grade kombinate; pšenica, ječam, krompir, šećerna repica. Razvijen plovni saobraćaj.

Stanovništvo[uredi | uredi izvor]

  • Rimokatolici : 5 miliona
  • Protestanti  : 2,5 miliona
  • Muslimani  : 1 milion
  • Ostale crkve : 700 000
  • Hindusi  : 100 000
  • Budisti  : 80 000
  • Židovi  : 40 000

Pored navedenih grupa nalazi se veći broj ostalih vjerskih grupa kao sto su: Apostolski, Baptisti, Jehovini svjedoci.

Kultura[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ CIA – The World Factbook – Netherlands. Central Intelligence Agency. Retrieved on 8 March 2009.
  2. ^ a b "Netherlands". International Monetary Fund. Pristupljeno 20 April 2012. 
  3. ^ "Human Development Report 2011". United Nations. 2011. Pristupljeno 2 November 2011. 

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.





Noia 64 apps locale.png Nedovršeni članak Holandija koji govori o državama treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.