Kaplar

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu

Kaplar (engl. corporal; njem. Korporal; franc. caporal; tal. caporale; od lat. caput = glavni; u bosanski jezik ušlo od mađ. káplár) u pravilu je najniži podoficirski vojni čin (iznad vojničkih činova) koji pod različitim nazivima postoji u mnogim vojskama svijeta, a koriste ga i neke policije te druge uniformirane formacije organizirane po hijerarhijskom načelu (npr. vatrogasci).

Bosna i Hercegovina[uredi | uredi izvor]

U sastavu Oružanih snaga Bosne i Hercegovine postoji čin kaplara i on prestavlja treći čin u profesionalnoj vojsci i najviši vojnički čin, poslije njega je čin vodnika koji je već podoficirski čin.

SAD[uredi | uredi izvor]

U vojnoj hijerarhiji američke vojske i američkih Marinaca (USMC), corporal je četvrti čin za profesionalne vojnike (eng. enlisted), a zapravo najniži (prvi) podoficirski (engl. non commissioned officer), jer su prva tri vojnički činovi. Corporal je tako činom iznad vojnika prve klase (Private First Class), odnosno Lance corporala u Marincima, ali ispod nivoa narednika. Što se novčanih primanja tiče, u istom je platnom razredu kao i tzv. Specialist, ali za razliku od njega, s obzirom da je prvi podoficir, on može voditi aktivnosti vojnika, uključujući među njima i specijaliste. U tom smislu, unapređenje iz čina Specialist u čin Corporal nosi komandnu odgovornost, ali ne i veća novčana primanja. U američkoj je vojsci uobičajeno da Corporal predvodi streljački vod, ali ako ih u nekoj jedinici ima previše, novi kaplar i dalje obavlja dužnosti koje je obavljao i prije unapređenja.

Velika Britanija[uredi | uredi izvor]

Slično je i u britanskoj vojsci gdje je Corporal podoficirski čin iznad Lance corporala, ali ispod čina Sergeanta, i na oba rukava nosi dvije pruge (chevrons). Njegove ovlasti variraju od brigade do brigade, ali u pješadijskim jedinicama najčešće komanduje manjim brojem vojnika, dok mu je Lance corporal zamjenik. U oklopnim jedinicama (Royal Armoured Corps), Corporal komanduje svojim tenkom. U tom smislu njihove dužnosti i ovlasti odgovaraju onima koje u američkoj vojsci imaju narednici, ili čak štabni narednici. Zbog toga ne čudi da se kaplari nerijetko nazivaju kičmom britanske vojske. Zanimljivo je da se u britanskoj konjičkoj jedinici Hausehold Cavalery svi podoficirski činovi zasnivaju na stepenovanju Corporala pri čemu je najviši podoficirski čin Regimental Corporal Major. U britanskoj kraljevskoj artiljeriji naziv Corporal ne postoji, već se njemu odgovarajući rang naziva Bombardier.

Njemačka[uredi | uredi izvor]

U njemačkoj vojsci ne postoji čin koji bi odgovarao kaplaru kakav postoji u angloameričko sistemu. Ipak, naziv Gefreiter se koristi još od 18. stoljeća, a u međuvremenu rang se razvio pa uz Gefreitera postoji i Obergefreitera, Stabsgefreitera i Hauptgefreitera. U oba svjetska rata njemački je Gefreiter više nalikovao angloameričkom činu Lance corporal, dok je dužnosti Corporala obavljao Unteroffizier.[1]

Reference[uredi | uredi izvor]