Nekropole stećaka u Foči

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Nekropole stećaka u Foči, u općini Foča, Bosna i Hercegovina.

Nekropola sa stećcima i nišanima Borjanice–Marevska kosa u Malom Marevu[uredi | uredi izvor]

Naselje Malo Marevo je od Foče, centralnog dijela grada, udaljeno 9, 72 km vazdušne linije u pravcu sjeverozapada. Nekropola je nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[1] Nacionalni spomenik čini nekropola sa 81 stećkom u formi sanduka, 19 nišana i 3 kamena santrača. Od ukupog broja stećaka 19 ih je u cjelosti utonulo, vidljivi su njihovi obrisi, zbog čega su samo evidentirani, ali ne i tehnički obrađeni. Ukrasi su evidentirani na tri stećka; uzdužna linija u vidu reljefnog ispupčenja, motiv krsta, rađen u visokom reljefu i povijena lozica sa trolistovima, rađena tehnikom udubljivanja.

Na udaljenost od 100 metara je muslimansko groblje[2]. U groblju se mogu ustanoviti tri osnovne varijante nišana; nišan u formi stele, muški nišan sa turbanom u gužve, ženski nišan bez i sa kapom. Ukrasni motivi na nišanima su bogati i raznovrsni: luk i strijela, sablja, polujabučica, buzdovan (čomaga ili kijača), sjekira, kružna rozeta i kratki mač, rađeni u visokom reljefu i tehnikom udubljivanja. Mogu se datirati u period druge polovine XV i prve polovine XVI vijeka, kojem pripadaju i najraniji primjeri nišana u Bosni i Hercegovini.

Nekropola sa stećcima i nišanima na lokalitetu Crljanke u Putojevićima[uredi | uredi izvor]

Proglašena je za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[3] Nacionalni spomenik čini nekropola sa 42 stećka i 10 nišana.

Nekropola sa stećcima na lokalitetu Bor u Hrđavcima[uredi | uredi izvor]

Nekropola je nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[4] Nacionalni spomenik čini nekropola sa 28 stećaka, svi u formi sanduka, osim jednog sljemenjaka. Stećci su u dobrom stanju, rađeni od dvije različite vrste kamena. Ukrašen je jedan stećak sa motivima dviju svastika[5] i tri križa[6]. Ukras je rađen u vidu reljefnog ispupčenja i udubljenja.

Nekropola Crkvina[uredi | uredi izvor]

U Foči je i Nekropola Crkvina, koja se nalazi na listi UNESCO-a.[7][8]


Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Desanka Kovačević-Kojić, Arhivsko-istorijska istraživanja Gornjeg Podrinja. Sarajevo: Naše starine XIV-XV, 1981.
  • Šefik Bešlagić, Sarajevo: “Veselin Masleša“, 1982. STEĆCI – KULTURA I UMJETNOST
  • Šefik Bešlagić, Sarajevo: Veselin Masleša, 1971. STEĆCI, KATALOŠKO-TOPOGRAFSKI PREGLED

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Nekropola stećaka u Malom Marevu". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 12. 2016.
  2. ^ "Šefik Bešlagić NIŠANI XV I XVI VIJEKA U BOSNI I HERCEGOVINI". ANUBIH – Sarajevo, 1978. Pristupljeno 9. 2. 2017.
  3. ^ "Nekropola stećaka u Putojevićima". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 12. 2016.
  4. ^ "Nekropola stećaka Bor". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 12. 2016.
  5. ^ "Marian Wenzel, Ukrasni motivi na stećcima". Sarajevo: Veselin Masleša, 1965. Pristupljeno 9. 2. 2018.
  6. ^ "Drago Vidović: SIMBOLIČNE PREDSTAVE NA STEĆCIMA". Pristupljeno 9. 2. 2018.
  7. ^ Državna komisija
  8. ^ "Stećci Medieval Tombstone Graveyards". UNESCO, WORLD HERITAGE LIST. Pristupljeno 13. 9. 2018.