Idi na sadržaj

Partija komunista Republike Moldavije

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Partija komunista Republike Moldavije

Partidul Comuniștilor din Republica Moldova
SkraćenicaPKRM
PredsjednikVladimir Voronin
Generalni sekretarConstantin Starîș
Osnovana22. oktobar 1993; prije 30 godina (1993-10-22)
PrethodnikKomunistička partija Moldavije
SloganRepublică! Puterea poporului! Socialism! ("Republika! Moć narodu! Socijalizam!")
SjedišteKišinjev, Moldavija
AdresaIorga Nicolae 11
NovineComunistul
Mladi ogranakSavez komunističke omladine Moldavije
Politička pozicijaKrajnja ljevica
IdeologijaKomunizam, marksizam-lenjinizam, populizam, moldavizam, rusofilija
Međunarodno članstvoBlok komunista i socijalista
Evropska strankaPartija evropske ljevice
Boje  Crvena
Parlament
8 / 101
Predsjednici distrikta
1 / 32

Partija komunista Republike Moldavije (rumunski: Partidul Comuniștilor din Republica Moldova, PCRM) jest komunistička partija u Moldaviji koju vodi Vladimir Voronjin. To je jedina komunistička partija koja je imala većinsku vladu u postsovjetskim državama.[1][2] Različito je opisivana kao komunistička,[1] moldavistička,[3] populistička,[4] i rusofilska.[5][6][7]

Povezan sa Savezom komunističkih partija – Komunističkom partijom Sovjetskog Saveza, također je član Partije evropske ljevice[8] i Međunarodnog skupa komunističkih i radničkih partija.[9] Za razliku od većine ljevičarskih i komunističkih partija istomišljenika, posebno u zapadnom svijetu, partija ima konzervativan pogled na socijalna pitanja,[10][11] odražavajući Voronjinove stavove,[12] snažan društveni konzervativizam u zemlji, i uticaj Moldavske pravoslavne crkve.[13] Partija ima prosovjetske stavove.[14]

Historija

[uredi | uredi izvor]

PCRM je registrovana kao politička partija 1994. godine. PCRM je bila dio Fronta narodnih patriotskih snaga u vrijeme predsjedničkih izbora 1996. godine, na kojima je Voronin bio kandidat koalicije i osvojio 10,3% glasova, zauzimajući treće mjesto. Stranka je podržala Petrua Lucinschija u drugom krugu izbora, a nakon Lucinschijeve pobjede PCRM je dobila dva mjesta u vladi. Rumunski historičar Dorin Cimpoeșu opisao je stranku kao moldovsku.[15]

Vladimir Voronin je bio predsjednik Moldavije i najistaknutija ličnost stranke.

Ideologija

[uredi | uredi izvor]

Prema čl. 1 svog statuta usvojenog 2008. godine, PCRM je „zakoni nasljednik i nasljednik Komunističke partije Moldavije i u smislu ideja i tradicije“. Iako zvanično zastupaju marksističko-lenjinističku komunističku doktrinu, vodi se debata o njihovoj politici. The Economist ju je 2009. godine smatrao partijom desnog centra, samo komunistom po imenu.[16][17] Rumunski politikolog Vladimir Tismaneanu tvrdi da partija nije komunistička u klasičnom smislu zbog mnogih promjena od raspada Sovjetskog Saveza, ali je jasan nasljednik Komunističke partije Moldavije, a ne nešto što joj je strano, jer njegova sovjetska nostalgija.[18]

Za svoj posljednji period upravljanja, PCRM je kao ciljeve za zemlju označila novi kvalitet života, ekonomsku modernizaciju, evropske integracije i konsolidaciju društva. Za vrijeme dok je stranka bila u vladi, stranka je usvojila prorusku politiku, dok je ostala posvećena evropskim integracijama. Uprkos tome što je poznat po tome što je većinu svoje podrške dobio od penzionera, od 2009. također je počeo da privlači više glasova mladih ljudi i usvaja populistički stav,[1] koji je bio umanjivan za vreme dok je PCRM bio u vladi, ali se ponovo pojavio kod opozicije i ekstra -parlamentarni nivo.[19] Za razliku od socijalno-populističkih partija, od kojih neke kombinuju ljevičarsku politiku blagostanja sa više desnih nacionalističkih stavova, PCRM je samo marginalno populistička, a njena glavna ideologija i dalje je marksizam-lenjinizam i evropski socijalizam.[19]

Partija je poznata po svojoj moldavističkoj poziciji, podržavajući postojanje moldavskog jezika i etničke pripadnosti.[20] Partija smatra 28. juni 1940. "danom kada je Moldaviju oslobodio Sovjetski Savez od rumunske okupacije".[21][22] Iz ovih razloga, dio štampe (kao što je novinar Oleg Serebrian) [23] opisao je stranku kao antirumunsku.[24][25]

Moldavski komsomol

[uredi | uredi izvor]

Savez komunističke omladine Moldavije (rumunski: Uniunea Tineretului Comunist din Moldova; ruski: Коммунистический союз молодёжи Молдовы) registrovana je 1995. godine i trenutno uključuje 6.000 članova. Prema Ministarstvu pravde Republike Moldavije, to je najveća omladinska organizacija u zemlji. Prvi sekretari Centralnog komiteta UTCM-a bili su: Victor Verșîn (1995-1997), Eduard Babliuc (1997-2000), Tatiana Nicoară (2000-2004), Grigore Petrenco (2004-2007), Inna Șupac (2007 - trenutno).

Rukovodstvo

[uredi | uredi izvor]

Reference

[uredi | uredi izvor]
  1. ^ a b c Socor, Vladimir (7. 4. 2009). "Ten Reasons Why the Communist Party Won Moldova's Elections Again". Jamestown. Jamestown Foundation. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  2. ^ Herd, Graeme P.; Moroney, Jennifer D. P. (2013). Security Dynamics in the Former Soviet Bloc. Routledge. str. 144. ISBN 9781136497889. Pristupljeno 29. 10. 2021 – preko Google Books.
  3. ^ "Parliamentary Elections". CSIS. Center for Strategic and International Studies. 24. 2. 2019. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  4. ^ "Moldova | 2019 Elections | CSIS".
  5. ^ Eftode, Alexander (22. 7. 2009). "Opportunistic Communist". Politico. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  6. ^ Socon, Vladimir (17. 7. 2012). "Moldova's Communist Party Haunted by Its Past and Its Present". Jamestown. Jamestown Foundation.
  7. ^ "Moldova election: Will voters choose EU or Putin?". BBC. BBC News. 29. 11. 2014. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  8. ^ "Our Parties". European Left. Party of the European Left. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  9. ^ "Communist and Workers' Parties". Solidnet. International Meeting of Communist and Workers Parties. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  10. ^ Ticudean, Mircea (17. 5. 2011). "Conservatives Angered By Moldova's Recognition Of Muslims". RFERL. Radio Free Europe/Radio Liberty. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  11. ^ "Voronin vrea referendum 'anti-homosexuali'" [Voronin wants 'anti-gay' referendum]. Union.md (jezik: ruski). 29. 5. 2012. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  12. ^ "Voronin, ieşire rasistă şi xenofobă în direct la TV: Vreţi să vină soldaţii NATO aici şi să vi se nască copii de culoare?" [Voronin, racist and xenophobic live broadcast on TV: Do you want NATO soldiers to come here and give birth to children of color?]. Adevărul (jezik: rumunski). 16. 5. 2021. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  13. ^ Nescutu, Madalin (2018). "Moldova to Host Global Christian Right-Wing Congress". Balkan Insight. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  14. ^ Dispatch, Peoples (18. 4. 2022). "Moldovan left protests law banning St. George Ribbons and other Soviet symbols". Peoples Dispatch (jezik: engleski). Pristupljeno 14. 7. 2022.
  15. ^ Cimpoeșu, Dorin Cimpoeșu (31. 5. 2017). "Moldovenism versus Românism (II)" (jezik: rumunski) (2). Pristupljeno 29. 10. 2021 – preko Limba Română.
  16. ^ "Street scenes". The Economist. 16. 4. 2009. ISSN 0013-0613. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  17. ^ "Who's left? Who's right?". The Economist. 23. 4. 2009. ISSN 0013-0613. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  18. ^ Tismăneanu, Vladimir (13. 4. 2009). "What Moldova's Protests Mean". RFERL. Radio Free Europe/Radio Liberty. Pristupljeno 29. 10. 2021.
  19. ^ a b Ochoa Espejo, Paulina; Ostiguy, Pierre; Rovira Kaltwasser, Cristóbal; Taggart, Paul A. (2017). The Oxford Handbook of Populism. Oxford University Press. str. 227. ISBN 9780198803560. Pristupljeno 29. 10. 2021 – preko Google Books. Similarly, the Party of Communists of the Republic of Moldova (which governed Moldova from 2001 to 2009) has a populist streak. Whilst this was much downplayed in government, the party has since re-radicalized in opposition, with parliamentary boycotts and extra-parliamentary "civil disobedience" mobilization. The party has denounced official corruption, "oligarchs," and "[economic] criminals in power," while aiming to defend Orthodox "moral values" against Western intrusions. However, once again, all of the above parties are at most marginally populist: their main ideological nucleus continues to be Marxism-Leninism and European socialism.
  20. ^ "Vladimir Voronin: Moldova nu renunta la limba si la trecutul comunist nici de dragul UE - International - HotNews.ro". 10. 2. 2008.
  21. ^ "Comuniștii moldoveni au consemnat eliberarea Moldovei de sub ocupația română".
  22. ^ "73 de ani de la ocuparea Basarabiei. Comuniştii de la Chişinău au sărbătorit "eliberarea de sub ocupaţia românească"".
  23. ^ "Oleg Serebrean: Comunistii moldoveni si-au facut din antiromanism un pilon doctrinar: ZIUA". Arhivirano s originala, 31. 5. 2023. Pristupljeno 31. 5. 2023.
  24. ^ "Politicianismul de la Chişinău provoacă dezamăgire în România".
  25. ^ "Moldovenism versus Românism (II) - LimbaRomana".

Vanjski linkovi

[uredi | uredi izvor]