Prvo zasjedanje AVNOJ-a

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search

Prvo zasedanje AVNOJ-a održano je u Bihaću 26. i 27. novembra 1942. Predviđeno je bilo da Skupštini prisustvuje 79 članova, od kojih na zasjedanje nisu mogla prispeti sedamnaestorica usled neprijateljskih dejstava (delegati Slovenije i Vojvodine)

Bihać krajem 1942. i početkom 1943. godine postao je sjedište najvišeg vojnog i političkog rukovodstva NOP-a. i središte oružane borbe naroda Jugoslavije. Oslobođenje Bihaća 4. novembra Radio London pripisao je četnicima.[1] U njemu je 26. i 27. novembra održano Prvo zasjedanje AVNOJ-a koje je bilo od velikog značaja za političku afirmaciju narodnooslobodilačkog pokreta na unutrašnjem i međunarodnom planu. Ono je imalo oblik parlamentarne sjednice na kojoj su se pitanja od najveće državne važnosti razmatrale javno pred prisutnom publikom. Prvo zasjedanje AVNOJ-a je potvrdilo proces federalnog institucionaliziranja Jugoslavije koji je trajao od prvih dana rata, mada se termin federacija nije prije jeseni 1943. pojavljivao u izjavama CK KPJ i središnjih organa NOP-a. [2]

AVNOJ iz spoljnopolitičkih razloga, nije se formalno konstituisao kao zakonodavno telo i vrhovni organ vlasti, već kao najviši politički organ narodnooslobodilačke borbe jugoslovenskih naroda. U praksi, AVNOJ je odmah po osnivanju otpočeo obavljati funkcije opštejugoslovenskog državnog organa s prerogativima zakonodavne i izvršne vlasti.[3]

Usvojena dokumenta[uredi | uredi izvor]

Pozdrav Vrhovnom štabu narodnooslobodilačke vojske i partizanskih odreda Jugoslavije.[4] u znak zahvalnost i povjerenje za uspješno vođenje oslobodilačkog rata jugoslavenskih naroda.

Pozdrav Centralnom komitetu KPJ kao organizatoru narodnog ustanka u borbi za pobjedu nad fašizmom, ustaškim i četničkim izdajnicima, i borbi za oslobođenje.

Rezolucija o osnivanju AVNOJ-a kao političkog predstavništva narodnooslobodilačke borbe.

Rezolucija o organizaciji AVNOJ-a koji je iz svoje sredine izabrao pretsjednika, tri potpretsjednika i Izvršni odbor s odsjecima za pojedine društveno-ekonomske djelatnosti, koji je također koordinirao rad narodnooslobodilačkih odbora te razgraničivao rad vojnopozadinskih i civilnih organa vlasti na područjima pod nadzorom partizanskog pokreta.

Predsjednik: Dr Ivan Ribar[5]

Podpredsjednici: Dr. Pavle Savić, Nurija Pozderac i Edvard Kardelj.

Izvršni odbor: Mile Peruničić, Ivan Milutinović, dr Simo Milošević, pop Vlado Zečević, Mladen Iveković i Veselin Masleša.

Proglas narodima Jugoslavije, bez razlike na narodnost, vjeru i političko-stranačku pripadnost, sa pozivam na okupljanje oko Antifašističkog vijeća narodnog oslobođenja Jugoslavije, radi uspješnog i što skorijeg narodnog oslobođenja. U proglasu su pozivi poimenično upućeni: Hrvatima, Slovencima, Muslimanima, Crnogorcima, Makedoncima i Srbima.[4]

Literatura[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "U Drinićima ispod Klekovače (Povratak u Krajinu)". Vladimir Dedijer: DNEVNIK 1941-1944, knjiga I. Pristupljeno 9. 2. 2018. 
  2. ^ "Enver Redžić: Bosnia and Herzegovina in the Second World War". Pristupljeno 9. 2. 2018. 
  3. ^ "Marko Attila Hoare: Bosnian Muslims in the Second World War: A History". Oxford University pres, 2013. Pristupljeno 9. 2. 2016. 
  4. ^ a b "DOKUMENTA PRVOG I DRUGOG ZASEDANJA AVNOJ-a". Pristupljeno 9. 2. 2018. 
  5. ^ "AVNOJ". Leksikografski zavod Miroslav Krleža. Pristupljeno 9. 2. 2017.