Rimsko carstvo

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web-stranice ili drugi izvori).
Ako se pravilno ne potkrijepe validnim izvorima, sporne rečenice i navodi mogli bi biti obrisani. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Rimska imperija
Senatus Populusque Romanus
27. p. n. e. - 476 / 1453
Države prije:
Spqrstone.jpg Rimska republika
Države poslije:
Zapadno Rimsko carstvo Labarum.svg
Bizantijsko carstvo Flag of Palaeologus Dynasty.svg
Zastava
Položaj na karti
Glavni grad Rim, nakon podjele: Rim i Konstantinopolj
Službeni jezik Latinski, grčki
Državno uređenje Autokratija
  Imperator  
 -  27. p. n. e. - 14 Augustus
 -  378–395 Theodosius I
 -  475–476 / 1449–1453 Romulus Augustus / Constantine XI
Površina
 -  25. p. n. e.
390
 2 750 000km2
4 400 000 km2
Stanovništvo
 -  Ukupno (25. p. n. e.) 56 800 000 

Rimska imperija označava razdoblje državnog uređenja Antičkog Rima u vrijeme nakon Rimske Republike a nakon što ju je preustrojio Oktavijan August u zadnja tri desetljeća p. n. e.

Rimska imperija je upravljala svim heleniziranim državama na Sredozemlju, kao i keltskim područjima sjeverne Evrope.

Zadnji rimski imperator zbačen je 476. godine, ali tada je istočnim područjima već vladao drugi imperator sa sjedištem u Carigradu, odnosno Istanbulu.

Istočna Rimska imperija (Bizant ili Bizantijsko carstvo) i dalje je postojalo, iako se postupno smanjivalo, sve do 1453. godine, kad je Osmanlijsko carstvo osvojilo Istanbul.

Kasnije države na zapadu (Franačko Kraljevstvo i Sveta Rimska imperija) i na istoku (ruski carevi i Osmanlijsko carstvo) koristile su rimsko državničko ime sve do modernog doba.

Golemo nasljeđe Rimske imperije vidi se i danas u zapadnjačkim institucijama, pravu, arhitekturi i mnogim drugim područjima života.

Rimska socialno-politička misao[uredi | uredi izvor]

Nakon propasti Grčke, na historijsku scenu stupa jedan značajan vojskovođa Aleksandar Makedonski, koji je bio učenik Aristotelov, te koji će kroz vojne pohode pokoriti značajan dio Azije i Afrike te na taj način stvoriti Makedonsko carstvo. Aleksandar je bio strastveni zaljubljenik u grčku kulturu i filozofiju, te je nastojao da tu kulturu učini planetarnom, da je poveže na jedan dijalektički način, sa drugim kulturama i civilizacijama. On nije kroz osvajanja negirao tradiciju i kulturu drugih civilizacija, nego je pravio jedan dijalektički, stvaralački spoj tih kultura sa kulturom i duhovošću Grka. To dijalektičko spajanje sa drugim kulturama i civilizacijama u historiji se definira kao helenizam.

Ovdje je na djelu bio jedan stvaralački i historijski odnos. Pošto su grci razvili RACIO, do krajnjih konsekvenci bila je na dijelu liberalna racionalizacija svijeta, života, u interkontinentalnim razmjerima. Nakon propasti Makedonskog carstva, misiju helenizma su preuzeli rimljani, i oni su u ovoj sferi sa historijskog aspekta naši savremenici. Rimska imperija je stvorila, i po tome su originanlni, novu misao o pravu države i rimskog privatnog prava koje će postati fundamentom savremenog građanskog prava.

Rimljani su također do krajnjih granica razvili stoičku filozofiju koja ima svoje rodno tlo u socijalnoj zbilji Rimskog carstva. U Rimskom carstvu su se konstantno javljali ustanci robova, plebejaca, poniženih i potlačenih. Ali, rimska država je bila itekako bila racionalno organizovana i ovi ustanci su završavani vlastitim neuspjehom. Tako da se egzistencijalni izlaz uniženih nije mogao vidjeti u realnoj socijalnoj zbilji, te se čovjek okreće unutrašnjoj kontemplaciji, dakle promišljenosti svog vlastitog bića. Unutar sebe negirajući socijalnu zbilju, čovjek nastoji da pronađe mir, harmoniju jedinstvo duše i tijela, a to je upravo i temelj učenja stoičke filozofije.

Rimljani su svojim pohodima upoznali druge kulture i narode, te su njihove vojskovođe u svojim dnevnicima opisali običaje, tradiciju, kulturu i način života tih ljudi, naroda. Tako da s pravom možemo reći da su oni kroz te opise stvorili i nove naučne discipline, etnologiju, antropologiju, koje će postati osnovom za kostituciju savremene sociologije. Današnja savremena zapadna kultura je utemeljena na grčkoj kulturi i kršćanskom teološkom pricipu, na teoriji i praksi rimske države i prava i dakako, savremena građanska država je utemeljena na ovim racionalnim priznanjima rimske države i prava.

Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: