Robert Downey Jr.
Robert Downey Jr. | |
|---|---|
 Robert Downey Jr. na premijeri filma Iron Man u Meksiku (2008) | |
| Rođenje | Robert John Downey Jr. 4. april 1965 |
| Druga imena | RDJ |
| Godine aktivnosti | 1970–danas |
Značajna djela | Tony Stark / Iron Man u Marvelovom filmskom univerzumu Sherlock Holmes u filmu "Sherlock Holmes" (2009) Lewis Strauss u filmu "Oppenheimer" |
Robert John Downey Jr. (rođen 4. aprila 1965) američki je glumac i filmski producent. Smatra se jednim od najtalentiranijih i najsvestranijih glumaca svoje generacije u Hollywoodu. Nakon ranih uspjeha i kasnijih ličnih problema, doživio je jedan od najvećih povrataka u historiji filma glumeći superheroja Iron Mana u filmovima Marvelovog filmskog univerzuma.[1] Za svoju ulogu Lewisa Straussa u biografskom epu Oppenheimer (2023) nagrađen je Oskarom za najboljeg sporednog glumca.
Biografija
[uredi | uredi izvor]Rani život i prvi filmovi
[uredi | uredi izvor]Downey je rođen na Manhattanu, u New Yorku, u umjetničkoj porodici. Njegov otac, Robert Downey Sr., bio je zapažen i provokativan avangardni filmski režiser koji mu je dao prvu ulogu na filmu kada je imao samo pet godina (film Pound iz 1970).[1]
Nakon što je napustio srednju školu u Kaliforniji, Downey se vratio u New York kako bi ozbiljno započeo glumačku karijeru. Prva faza njegove karijere kulminirala je naslovnom ulogom u biografskom filmu Chaplin (1992), u kojem je portretirao legendarnog komičara Charlieja Chaplina. Njegova izvedba oduševila je kritičare i donijela mu prvu nominaciju za nagradu Oskar, u kategoriji za najboljeg glavnog glumca.[2]
Borba s ovisnošću i povratak
[uredi | uredi izvor]Uprkos ogromnom ranom uspjehu, kasne 1990-e i rane 2000-te obilježila je njegova teška borba s ovisnošću o drogama, zbog čega je hapšen i proveo neko vrijeme u zatvoru i na rehabilitaciji. Njegov profesionalni povratak započeo je angažmanom u hit televizijskoj seriji Ally McBeal 2000. godine, što mu je donijelo nagradu Zlatni globus, iako je nedugo zatim zbog novih zakonskih problema otpušten iz projekta.[3]
Iron Man i globalna slava
[uredi | uredi izvor]Potpuni komercijalni preporod doživio je 2008. godine kada je dobio glavnu ulogu u ljetnom blockbusteru Iron Man. Isti lik milijardera i superheroja Tonyja Starka reprizirao je u nizu enormno uspješnih Marvelovih filmova sve do ostvarenja Osvetnici: Završnica (Avengers: Endgame, 2019), postavši jedan od najplaćenijih glumaca na svijetu.
Iste 2008. godine glumio je u satiričnoj komediji Tropic Thunder, za koju je dobio svoju drugu nominaciju za Oskara.[3] Downey je također ostvario ogroman finansijski uspjeh glumeći naslovnog detektiva u filmskoj adaptaciji Sherlock Holmes (2009) reditelja Guya Ritchieja, za šta je nagrađen Zlatnim globusom.
Nakon napuštanja Marvelove franšize, Downey je prihvatio ulogu u povijesnoj drami Christophera Nolana, Oppenheimer (2023). Za bravurozno odigranu sporednu ulogu birokrate Lewisa Straussa, Downey je 2024. godine nagrađen svojim prvim Oskarom.[1]
Također pogledajte
[uredi | uredi izvor]Reference
[uredi | uredi izvor]- 1 2 3 "Robert Downey, Jr. - Movies, Awards, Oppenheimer". britannica.com. Encyclopædia Britannica. 30. 9. 2025. Pristupljeno 20. 3. 2026.
- ↑ "1993 Academy Awards - Nominees and Winners". oscars.org. Oscars.org. Pristupljeno 20. 3. 2026.
- 1 2 "Robert Downey, Jr. Biography". britannica.com. Britannica Kids. 31. 12. 2024. Pristupljeno 20. 3. 2026.
Vanjski linkovi
[uredi | uredi izvor]- Robert Downey Jr. na IMDb-ju (engleski)
