Type 69

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Type 69
Type 69-II Iraq.jpg
Svojstva
Posada 4
Dužina 9.125 m
Širina 3.3 m
Visina 2.8 m
Težina 36.7 tona
Oklop i naoružanje
Oklop 203 mm max.
Osnovno naoružanje 100 mm top
105 mm
Sekundarno naoružanje mitraljez 7.62
mitraljez 12.7 mm
Pokretljivost
Pogon dizelski motor
580 KS (430 kW)
Brzina na cesti 50 km/h
Snaga/težina 15.8 ks/tona
Domet 440 km

Type 69 i Type 79 su kineski glavni borbeni tenkovi koji su napravljeni na osnovu Type 59 tenka i tehnologija sa T-62 tenka.

Historija[uredi | uredi izvor]

Nakon kinesko-sovjetskog sukoba SSSR je povukao svoje stručnjake i prekinuo podršku kineskoj vojnoj industriji. Zbog toga je kineski azvoj tenkova znatno stagnirao. 1963. godine kineska armija je zahtijevala razvoj novog tenka na osnovu Type 59 tenka koji će biti nazvan Type 69. 1966. godine izašao je prvi prototip. Međutim, zbog kulturna revolucije razvoj tenka je dodatno otežan.[1]

Tokom sovjetsko-kineskog pograničnog rata 1969. godine kineska narodna armija je došla u posjed sovjetskog T-62 tenka. Zarobljeni tenk je istražen, neki od njegovih dijelova, poput IC vizije su kopirani i prenešeni u novi tenk Type 69. Nakon jedne decenije razvoja, Type 69 tenk je uveden u opertaivnu upotrebu kineske narodne armije. Ipak, prve verzije su bile u ograničenoj upotrebi.

Odnosi između Kine i Zapada su tokom 1980-ih zatoplili, pa je tako Kina mogla uvesti neke zapadne tehnologije kako bi unaprijedila svoje sisteme naoružanja. Type 69 je nadograđen zapadnjačkim sistemima poput britanskog SUP-a Marconi i topa L7 105 mm. Nova verzija tenka nazvana je Type 79, što predstvalja zaključak kineske prve generacije borbenih tenkova.

Iako kineska armija nije bila zadovoljna karakteristikama Type 69, on je imao jako dobar izvoz u druge zemlje. Preko 2.000 Type 69 tenkova je prodano tokom 1980-ih. Jendostavnost, niski troškovi tenka predstavljali su ga primamljivim na tržištu, a Kina ih je stotine prodala objema zaraćenim stranama tokom iransko-iračkog rata, mnoge tenkove je kasnije koristila iračka vojska tokom zalivskog i rata u iraku 2003. godine.

Mijanmarska vojska je Type 69 tenkove upotrijebila u pograničnom sukobu protiv tajlandskih M60 Patton tenkova.

Type 69/79 imaju gotovo isti trup i kupoli kao i njihov prethodnik Type 59. Razlikuju se po tome što su snadbjeveni boljim tehnološkim rješenjima koja su nabvaljena od zapadnih zemalja.

Danas je u kineskoj armiji ostalo još nekoliko stotina ovih tenkova koji su uglavom u rezervi ili se koriste za obuku, zamijenili su ih noviji Type 96 i Type 99.

Iračka upotreba[uredi | uredi izvor]

Type 69 tenk uništen tokom rata u Iraku 2003. godine.

Tokom 1980-ih godina režim Sadama Huseina je od Kine nabavio stotine ovih tenkova. Zapadni analitičari tvrde da je Irak do zalivskog rata svoje Type 69 tenkove nadograđivao topovima kalibra 105 mm, minobacačima 60 mm i topovima 125 mm sa automatskim punjačem. Svi tenkovi su imali nadograđen oklop sa prednje strane.[2] Ove verzije su poznate kao Type 69-QM. Tokom zalivskog rata jedinice opremljene ovim tenkom su se pokazale boljima, nego Sadamova republička garda koja je bila opremljena tada modernim T-72 tenkovima, razlog tome može biti Sadamova odluka da se T-72 trebaju sačuvati.

Tokom rata u Iraku 2003. godine iračka vojska je koristila ove tenkove u borbi protiv američke vojske, ali su imali značajnih gubitaka, računajući gubitke od borbenih helikoptera AH-1 Cobra. OSim standardne upotrebe koristili su ih kao artiljerijska oruđa ili obične zapreke na cestama.

Verzije[uredi | uredi izvor]

Type 69.

Produkcijske verzije[uredi | uredi izvor]

Type 69[uredi | uredi izvor]

    • Type 69-IIA - prva produkcijska verzija iz 1982. godine opremljena sa:
      • glatkocijevnim topom 100 mm
      • novim SUP-om sa:
        • TSFC stabilizacijom topa u dvije osi
        • Type 70 vizirom komandira
        • TCRLA laserskim daljinometrom
        • BCLA balističkim kompjuterom
      • Type 889 radiom
      • bočnim zaštitama gusjenica
      • bacačem dimne zavjese

Ova verzija se široko izvozila i proizvodila pod licencom u Pakistanu od strane Heavy Industries Taxila (HIT).

  • Type 69-IIB/C - komandna verzija sa dodatnom komunikacijskom opremom i napajanjem.[3]
  • Type 653 - vozilo za opravke bez kupole sa buldožerom i dizalicom kapaciteta 70 tona.[4]

Type 79[uredi | uredi izvor]

Type 69-II.
Irački Type 69-II.
  • Type 69-III (Type 79) - poznat pod oznakom WZ-121D, poboljšana verzija Type 69 sa zapadnim tehnologijama. Prvi prototip napravljen 1981. godine. Dva formalna protortipa napravljena 1983. godine sa laserskim daljinometrom. Ušao u serijsku proizvodnju 1984. godine, a javnosti prvi put prikazan iste godine na vojnoj paradi.

Izmjene su uključivale:

  • gusjenice sa gumenim oblogama
  • poklopci su se automatski zatvarali prilikom detekcije bojni otrova
  • Type 83 105 mm top (unaprijeđena kopija britanskog L topa) sa termozaštitom
  • pasivni IC nišani i termovizija
  • britanski Marconi SUP
  • Type 79 tečnošću hlađeni dizeslski motor 730 KS
  • Type 79 - sa eksplozivno-reaktivni oklopom
  • GCZ-110 - inžinjersko vozilo [5]

Inostarne verzije[uredi | uredi izvor]

Kineski Type 79 (Type 69-III, WZ-121D).

Irak[uredi | uredi izvor]

  • Type 69-QM - u iračkoj vojsci bio poznat kao T-55B. Type 69-II sa standardnim topom 100 mm, ojačanim oklopom na prednjoj strani, na nekim je ugrađen minobacač 60 mm.
  • Type 69-QM1 - Type 89-II sa NATO standardnim topom 105 mm.
  • Type 69-QM2 - verzija sa glatkocijevnim topom 125 mm.

Bangladeš[uredi | uredi izvor]

  • Type 69-IIG - modernizovana verzija sa topom 105 mm stabiliziranim u dvije osi koji može ispaljivati navođene protivoklopne projektile, novim SUP-om, laserskim daljinometrom, termovizijom, TDL-om, motorom 850 KS, ERA oklop 3. generacije, sistem upozoravanja od laserskog zračenja, ABH zaštita, gusjenice sa gumenim podlogama.

Korisnici[uredi | uredi izvor]

Trenutni korisnici[uredi | uredi izvor]

  • Bangladeš - 50 Type 69-I i IIA tenkova prebačeno od Kine 1991. 5 Type 653 1993. i 3 3 Type 654 2012. godine dobavljeno od Kine. 58 tenkova Type 69-II modernizovano na Type 69-IIG standard u peridou 2010-2013.[6]
  • Kina - 200 u upotrebi 2002. godine.[7]
  • Iran - 500 Type 69-II prebačeno 1986-1988. od Kine ili Sjeverne Koreje. Oko 200 u upotrebi 2002.[6] ~200 in 2002[7]
  • Mijanmar - 80 Type 69-II.
  • Sudan - proizvodi pod licencom.
  • Tajland - 5 Type 69-II koristi korpus marinaca, dok ih je kopnena vojska izbacila iz upotrebe. Poznati pdo lokalnom oznakom Type 30.
  • Zimbabve - 10 Type 69-II dobavljenih 1987.[6][7]

Bivši korisnici[uredi | uredi izvor]

  • Irak - U periodu od 1983. do 1988. godine dovaljeno od kIne oko 1.500 Type 69-I i Type 62-II tenkova. 2002. ih je bilo još oko 200 u upotrebi.
  • Šri Lanka - izbacila ih iz upotrebe u korist češke modernizacije T-55AM2B i novog MBT-2000 tenka.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "坦克装甲专题_新浪网". mil.news.sina.com.cn. Arhivirano s originala, 1. 3. 2017. Pristupljeno 28. 2. 2017.
  2. ^ Modern Battle Tanks and Support Vehicles (PDF), UA: Al Port
  3. ^ F Foss, Christopher (22. 11. 2000). "Al Khalid MBT to enter production". Arhivirano s originala, 29. 6. 2014. Pristupljeno 15. 4. 2013.
  4. ^ "Chinese Type 653 ARV". Arhivirano s originala, 16. 5. 2013. Pristupljeno 15. 4. 2013.
  5. ^ "Archived copy" (PDF). Arhivirano (PDF) s originala, 4. 4. 2018. Pristupljeno 14. 5. 2019.CS1 održavanje: arhivirana kopija kao naslov (link)
  6. ^ a b c "Trade-Register-1971-2019.rft". Stockholm International Peace Research Institute. Arhivirano s originala, 14. 4. 2010. Pristupljeno 21. 4. 2017.
  7. ^ a b c Foss, Christopher F. (12. 3. 2002). "NORINCO Type 69 MBT". Jane's Armour and Artillery 2002-2003.