Vrelo Bosne

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Vrelo Bosne
IUCN kategorija III
(spomenik prirode)
Vrelo Bosne, Sarajevo.jpg
Karta prikazuje lokaciju Vrelo Bosne
Karta prikazuje lokaciju Vrelo Bosne
LokacijaIspod planine Igman
Najbliži gradIlidža
Koordinate43°49′00″N 18°59′00″E / 43.81667°N 18.98333°E / 43.81667; 18.98333
Površina603 ha
Osnovano2010.[1]
Upravljačko tijeloKantonalna javna ustanova za zaštićena prirodna područja[2]
Vrelo Bosne 2008
Vrelo Bosne juni 2008

Vrelo Bosne je izvor u centralnoj Bosni i Hercegovini, ispod planine Igman. Izvor je rijeke Bosne, i jedan od najpoznatijih obilježja Bosne i Hercegovine. Nalazi se na periferiji Sarajeva, pored Ilidže. Jedno od najpoznatijih scena prirodne ljepote u regionu, smješteno je u metro području Sarajeva.

Nakon nedostatka održavanja tokom 1990-tih, velika revitalizacija projekta je pokrenuta 2000. godine. Lokalni tinejdžeri, vođeni internacionalnim ekološkim organizacijama, vratili su Vrelo Bosne u svoju prijašnju raskoš.

Danas je Vrelo Bosne poznata turistička atrakcija za strane turiste, ali i za obližnje posjetioce koji žele uživati u prirodi. Sastoji se od više malih otočiča povezanih mostovima preko brojnih manjih potoka. Mnoge životinje se takođe nalaze u parku, poput patki i labudova. Tu su također druge zanimljivosti u parku, poput fijakera, mjesta za izlet i restorana.

Zaštićeno područje - Spomenik prirode[uredi | uredi izvor]

Na sjednici Skupštine Kantona Sarajevo, održanoj 25.05.2006. godine, usvojen je Zakon o proglašenju Spomenika prirode „Vrelo Bosne”. Ovim zakonom određene su granice obuhvata, kategorija zaštićenog područja (III kategorija - spomenik prirode), zoniranje prostora, razvojni ciljevi zaštite područja, mjere zaštite, intervencije u zaštićenom području, kao i korištenje prirodnih vrijednosti, upravljanje i financiranje, nadzor, kaznene, prijelazne i završne odredbe (Službene novine Kantona Sarajevo 16/06).[3]

U skladu sa stepenom zaštite, utvrđene su dvije zaštićene zone: nukleus i tampon zona. Prva zona obuhvata izvorišta rijeke Bosne i njihovu okolinu u površini od 54,5 ha.[4] U najznačajnije vrijednosti nukleusa spadaju Vrelo Bosne i rijeka Bosna od izvora do infiltracionog kanala, značajan stepen raznolikosti flore i faune, te parkovski prostori. Druga zona obuhvata prostor slivnog područja izvora u podnožju Igmana u površini od 548,50 ha. Odlikuje se velikom hidrološkom raznolikošću.[5] Tu se nalaze:

  • Vrelo Stojčevac, vrela Borin I i II, rijeka Bosna (od infiltracionog kanala do Plandišta), podzemne termalne i termomineralne vode Ilidže, podzemne vode Sarajevskog polja,
  • Parkovski prostori, uključujući Veliku aleju, te parkovske prostore oko Banje Ilidža i Stojčevca,
  • Javni objekti i objekti stanovanja od kulturno-historijskog značaja, uključujući: arheološko nalazište i nekropole u selu Vrutci, Rimski most na Plandištu, austrougarske vile u Velikoj aleji i hoteli na Ilidži, te zgrada Šumarske škole,
  • Značajan stepen raznolikosti flore i faune.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Zakon o proglašenju Vrela Bosne spomenikom prirode" (PDF). Službene novine Kantona Sarajevo, broj 6, 24.03.2010. Pristupljeno 9. 2. 2017. CS1 održavanje: nepreporučeni parametar (link)
  2. ^ Kantonalna javna ustanova za zaštićena prirodna područja - Zaštićeni spomenik prirode Vrelo Bosne
  3. ^ Kantonalna javna ustanova za zaštićena prirodna područja - Spomenik prirode Vrelo Bosne
  4. ^ "Zaštićena područja u BiH". WDPA- www.protectedplanet.net. Pristupljeno 9. 2. 2021. CS1 održavanje: nepreporučeni parametar (link)
  5. ^ Vrelo Bosne - spomenik prirode - www.fmoit.gov.ba

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]