Alpha Centauri

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Alpha Centauri A
Alpha centauri.jpg
Alpha Centauri A i B
Podaci posmatranja
Epoha: 2000
Sazviježđe Kentaur
Rektascenzija 14h 39m 36.2s[1]
Deklinacija -60° 50' 07"[1]
Vidljivi sjaj -0.01[1] m
Tipizacija
Spektralna klasa G2V[1]
B-V indeks boje +0.71[1]
Astrometrija
Udaljenost 4.36 [2] SG
(1.33 Pc)
Fizikalne osobine
Masa 1.1[2] M
Procijenjena starost 4.85 milijardi[2] g
Ostali nazivi
Oznaka po Bayer-u α Centauri A [3]
Oznaka po BSK HR 5459[3]
Oznaka po Henry-Draper katalogu HD 128620[3]
Oznaka po Tycho katalogu TYC 9007-5849-1[3]
Oznaka po Hipparcos katalogu HIP 71683[3]
Alpha Centauri B
The bright star Alpha Centauri and its surroundings.jpg
Alpha Centauri snimljeno sa SDSS
Podaci posmatranja
Epoha: 2000
Sazviježđe Kentaur
Rektascenzija 14h 39m 36.2s[1]
Deklinacija -60° 50' 07"[1]
Vidljivi sjaj 1.33[1] m
Tipizacija
Spektralna klasa K1V[1]
B-V indeks boje +0.88[1]
Astrometrija
Udaljenost 4.36 [2] SG
(1.33 Pc)
Fizikalne osobine
Procijenjena starost 4.85 milijardi[2] g
Ostali nazivi
Oznaka po Bayer-u α Centauri B [4]
Oznaka po BSK HR 5460[4]
Oznaka po Henry-Draper katalogu HD 128621[4]
Oznaka po Tycho katalogu TYC 9007-5848-1 [4]
Oznaka po Hipparcos katalogu HIP 71681[4]

Alpha Centauri (α Cen, α Centauri) je zvijezda u sazviježđu Kentaur. Udaljena je 4.36 sg od Sunca. Poslije Sunca najbliža nam je zvijezda. Tradicionalni nazivi su Rigil Kentaurus, Rigil Kent i Toliman. Rigil Kenaturus potječe od arapskog naziva za stopalo Kentaura (ar. Rijl-Qanturis). Toliman potječe od naziva za liniju (ar. Al-Zuliman).[2]

Zvjezdani sistem[uredi | uredi izvor]

Ubraja se u trostruke sastoji se od α Cen A, α Cen B, i α Cen C, koja se i naziva Proxima Centauri. α Cen A i B su stare 4.85 milijardi godina, a time za 250 miliona godina starije od Sunca.[2] [1] [4] [3]

Alpha Centauri A[uredi | uredi izvor]

Alpha Centauri A ima prividan sjaj od -0.01 čime je 4. pojedinačna zvijezda po sjajnosti na nebu. Slična je Suncu i spada u žuto-bijele divove spektralne klase G2V.[2]

Kinematika i hemijski sastav[uredi | uredi izvor]

Njena galaktocentrična udaljenost iznosi oko 23700-33700˙sg. Za približno 28000 godina približit će se našem Suncu na razdaljinu od 3,3˙sg. Tada će njen prividni sjaj iznositi -0,66 mag. Prisustvo željeza iznosi oko 158% u poređenju sa Suncem.[5]

Alpha Centauri B[uredi | uredi izvor]

Alpha Centauri B je zvijezda glavnog niza, nešto manja od Sunca. Ima prividan sjaj od 1.33, sjajnija je od Rigela. Ona je patuljak spektralne klase K2V. Prisustvo željeza iznosi oko 162% u poređenju sa Suncem. Ovdje je u julu 2013. otkrivena vansolarna planeta.[6]

Alpha Centauri C[uredi | uredi izvor]

Alpha Centauri C (Proxima Centauri) je crveni patuljak. Udaljena 4,24 sg i jedna od najbližih zvijezda. Otkrio ju je 1915. škotski astronom Robert Innes . Njen prividni sjaj iznosi 11-11,9 mag, ubraja se u promjenljive podvrste UV Ceti. Za sada se smatra da je Proxima Centauri u gravitacionom polju α Cen A i α Cen B. Udaljena je od njih 2,2°. Ima spektralnu klasu M5Ve, time bi mogla biti manja zvijezda glavnog niza ili subpatuljak. Njena masa iznosi 12,3% mase Sunca, smatra se da će ostati u ovom stadiju sljedećih 4 biliona godina.[2]

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ a b c d e f g h i j k Zvijezde u sazviježđu Kentaur iz njemačkog arhiva astronomije u Minhenu učitano 8.5.2014 (de)
  2. ^ a b c d e f g h i Zvijezde u sazviježđu Kentaur iz Constellation Guide učitano 8.5.2014 (en)
  3. ^ a b c d e f SIMBAD baza podataka, Strazburški centar astronomskih podataka (CDS), Strazburg, Alpha Centauri A učitano 8.5.2014 (en)
  4. ^ a b c d e f SIMBAD baza podataka, Strazburški centar astronomskih podataka (CDS), Strazburg, Alpha Centauri B učitano 8.5.2014 (en)
  5. ^ α Cen A iz astrostudio.org, pristupljeno 7. 2.2015 (en)
  6. ^ α Cen B iz astrostudio.org, pristupljeno 7. 2.2015 (en)