Vlastimir Peričić

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Preferences-system.svg Ovom članku potrebna je jezička standardizacija, preuređivanje ili reorganizacija.
Pogledajte kako poboljšati članak, kliknite na link uredi i doradite članak vodeći računa o standardima Wikipedije.
Vlastimir Peričić
Example alt text
Rođenje

7. decembar 1927.

Vršac, Kraljevina SHS
Smrt

1. mart 2000.

Beograd, Savezna republika Jugoslavija

Vlastimir Peričić (7. decembra 1927. u Vršcu - 1. marta 2000. u Beogradu) srpski i jugoslavenski kompozitor i dopisni član Srpske akademije nauka i umetnosti.

Biografija[uredi | uredi izvor]

Vlastimir Peričić je rođen u Vršcu 7. decembra 1927. godine od oca Juraja i majke Jelice, rođene Nikolajević.

Osnovnu školu učio je u Zemunu 1934-38, gimnaziju u Zemunu 1938-1941. i u Beogradu 1941-46. U Srednju muzičku školu pri Muzičkoj akademiji u Beogradu upisao se 1941, na Muzičku akademiju 1945; diplomirao na Odsjeku za kompoziciju Muzičke akademije u Beogradu (u klasi prof. Stanojla Rajičića) 1951. godine.

U periodu 1945-47. radio kao pripravnik, u Prirodnjačkom muzeju u Beogradu, 1948—51. kao honorarni nastavnik solfeđa i osnovne teorije muzike u Muzičkoj školi Josif Marinković u Beogradu, 1951-55. kao profesor teorijskih predmeta u Srednjoj muzičkoj školi pri Muzičkoj akademiji (danas Muzička škola Josip Slavenski).

Školsku godinu 1955-56. proveo na usavršavanju na Akademiji za muziku i dramsku umjetnost Muzičke akademije u Beču u klasi kompozicije prof. Alfreda Uhla. Tokom ljeta 1956. prisustvovao kursevima za suvremenu muziku u Darmstadtu u Njemačkoj.

Godine 1955. izabran je na Muzičkoj akademiji (sadašnji Fakultet muzičke umjetnosti) u Beogradu za asistenta na Odsjeku za kompoziciju, 1961. za docenta na Odsjeku za muzičku teoriju, 1965. za vanrednog profesora, 1988. za redovnog profesora. Predavao je 1967-71. i na Odjeljenju nastave I stepena u Nišu. Predavao je različite teorijske predmete (harmoniju, harmansku analizu, kontrapunkt, muzičke oblike, analizu muzičkog djela, tonski slog, poznavanje instrumenata itd), a od 1971. prvenstveno predaje istoriju jugoslavenske muzike na Odsjeku za muzikologiju.

Izveo je kao mentor na diplomski ispit 51 kandidata iz teorijskih predmeta i 27 iz historije jugoslavenske muzike, kao i 6 magistranata. Penzionisan je kao redovni profesor Fakulteta Muzičke umjetnosti u Beogradu 1993. godine. Preminuo je u Beogradu 1. marta 2000. godine.

Muzička akademija Univerziteta u Istočnom Sarajevu otvorila je Legat Vlastimir Peričić.[1]

Priznanja i nagrade[uredi | uredi izvor]

Dobitnik je više nagrada, neke od njih su:

  • Nagrade Narodne omladine Jugoslavije za II rukovet (1948) i III rukovet (1950).
  • II nagrada na međunarodnom konkursu G. B. Viotti, Yercelli (Italija), za Gudački kvartet, 1950.
  • Nagrada udruženja kompozitora Srbije za Simfonijetu, 1959.

Napisi o autoru[uredi | uredi izvor]

  • Josip Andreis, Dragotin Cvetko, Stana Đurić-Klajn: Historijski razvoj muzičke kulture u Jugoslaviji, Zagreb, Školska knjiga, 1962, 708 str.
  • Stana Đurić-Klajn: Uvod u istoriju jugoslovenske muzike, Beograd, Umetnička akademija u Beogradu, Muzička akademija, 1963
  • Nenad Turkalj: Mala historija muzike, Naprijed, Zagreb, 1963, 149.
  • Vlastimir Peričić, uz saradnju Dušana Kostića i Dušana Skovrana: Muzički stvaraoci u Srbiji (tekst o V. Peričiću napisao Dušan Skovran), Beograd, Prosveta, 1969, str. 373-582
  • Jugoslovenski savremenici, Biblioteka leksikon, Ko je ko u Jugoslaviji 1970, Beograd, Hronometar, 1970.
  • Dejan Despić: Vlastimir Peričić, Pro musica 140, 1989, 5-6
  • Dejan Despić: Razgovor sa Vlastimirom Peričićem, Novi zvuk 2, 1993, 5-10.
  • Larousse de la musique, Pariz, 1957, vol. II, 179 (F. Zagiba)
  • Muzička enciklopedija JLZ, Zagreb, 1963, sv. II, 389 (D. Skovran)
  • Enciklopedija Jugoslavije, Zagreb, 1965, sv. VI, 466 (D. Skovran)
  • Album kompozitora, Udruženje muzičkih pedagoga SR Srbije, Beograd, 1970
  • Dušan Plavša, Muzička umetnost, Enciklopedijski leksikon - Mozaik znanja, Interpres-Beograd, 1972.
  • Leksikon jugoslavenske muzike, Zagreb, 1984, sv. II, 160 (J. Zec)
  • The New Grove Dictionary of Music and Musicians, London, 1980, vol. XIV, 405 (h. - 0 'Loughlin)
  • Irena Grickat: Vlastimir Peričić, Višejezični rečnik muzičkih termina, Južnoslovenski filolog XLII,1986, 223-226
  • Dejan Despić: Vlastimir Peričić, Instrumentalni i vokalno-instrumentalni kontrapunkt, Zbornik Matice srpske za scenske umetnosti i muziku, 2, Novi Sad 1987, 240-242
  • Momir Đoković, Leksikon, Ko je ko u Srbiji 1991, Beograd, Bibliofon, 1991.
  • Roksanda Pejović: Muzičko stvaralaštvo i izvođaštvo od 18. veka do danas
  • Melita Milin: Vlastimir Peričić

Popis djela[uredi | uredi izvor]

1. Dve narodne za mešoviti hor (Megla se kadi, 1946, 2' ; Tri godini, 1946, rev. 1948, 4')
2. Tri minijature za klavir (Canzonetta, Valse, Chant sans paroles, 1947, 6')

2a. Tri minijature za klarinet i klavir (Canzonetta - Posveta Čajkovskom, Valse mignonne - Posveta Šopenu, Chant sans paroles - Posveta Mendelsonu, 1995, 6')

3. Intermeco za klavir, 1947, 4'

3a. *Intermeco (Posveta Bramsu) za klarinet i klavir, 1996, 4'

4. Menuet za gudački kvartet, 1947, 3'

4a. Menuet (Posveta Hajdnu) za klarinet i klavir, 1995, 3'
4b. Menuet (Posveta Hajdnu) za klarinet i gudače, 1995, 3' 5.

5. Tri solo-pesme (U troje, Grm, Bila jednom ruža jedna), 1948, 9'
6. Dva mešovita hora (Grm, Veče na školju), 1948, 6'
7. Pesme iz Vranja (I rukovet) za mešoviti hor, 1948, 4'
8. Tema s varijacijama za klavir, 1948, 12'
9. Pesme iz Makedonije (II rukovet) za mešoviti hor, 1948, 5'
10. Sonata za klavir, f-mol, 1949, 22'

10a. Skerco za klarinet i klavir (II stav iz Sonate), 1996, 4'

11. Pepeljuga, muzika za dečji marionetski komad, za mali orkestar,1949, 20'

11a. Mala svita iz "Pepeljuge" za kamerni orkestar, 1949, 10'
11b. Mala svita iz "Pepeljuge" za klavir, 1949, 10'
11c. Pesma i igra za violinu i klavir, 5'
11d. Pesma i igra za violinu i gudače, 5'
11e. Pesma i igra za klarinet i klavir, 1994, 5'
11f. *Pesma i igra za klarinet i gudače, 1994, 5'
11g. Marš (Posveta Prokofjevu) za klarinet i klavir, 1995, 2'
11h. Svitanje, za klarinet i klavir, 1995, 3'
11i. Kolo, za klarinet i klavir, 1995, 3'
11k. Svitanje, za violinu i klavir, 1909.
11l. Marš, za violinu i klavir, 1990.

12. Pesme iz Dalmacije (III rukovet) za mešoviti hor, 1049, 5'
13. Gudački kvartet, d-mol, 1950, 25'
14. Šumske idile, ciklus za glas i klavir (Svračak, Mrtvi lugar, Orao),1950, 9'
15. Novela od Stanca, muzika za scenu, 1950, 12'
16. Simfonijski stav za veliki orkestar, g-mol, 1951, 14'
17. Sonatina za violinu i klavir, E-dur, 1951, 9'

17a. Sonatina Des-dur (Posveta Suku) za klarinet I klavir, 1996, 9'
17b. Berceuse avec des badineries (II stav iz Sonatine), za klarinet i klavir, 1995, 3'

18. Sonatina za klavir, 1952, 8'

18a. Posveta Bartoku (II stav iz Sonatine), za klarinet i klavir, 1996, 3'

19. Fantasia quasi una sonata, za violu i klavir, g-mol, 1954, 14'

19a. Fantasia quasi una sonata, za violin i klavir, d-mol, 1954, 14'

20. Pasakalja za violončelo i klavir, 1955, 9'
21. Mala svita za tri violine (Fughetta, Scherzando, Lamento, Moto perpetuo), 1955, 10' (izgubljeno)
22. Simfonieta za gudački orkestar, 1956-57, 25'
23. Tri pesme Rabindranatha Tagore, za glas i klavir, 1957, 9'
24. Muzika za dečji film Drveni konjić, za klavir, 1957, 9'
25. Noć bez jutra, ciklus za glas i klavir, 1959, 8'
26. Preludijum za klavir, 1960, 2'
27. Gradinar, ciklus za glas i klavir, 1962-64, 15'
28. *Sonatina za klarinet i klavir (Posveta Dvoržaku), F-dur, 1996, 8'
29. Sonatina breve za klarinet i klavir (Posveta mome profesoru Stanojlu Rajičiću), d-mol, 1996, 5'
30. Ciacconetta za klarinet i klavir, 1996, 3'
31. Sarabanda e Fugeta za klarinet i klavir, 1946/1996, 4'
32. Sonata za violončelo i klavir, b-mol, 1955/1996, 22' (uključuje br. 20 Pasakalja)
33. Dve etide za klarinet i klavir, 1997, 3'
34. Tri dueta za dva klarineta i klavir, 1997, 4'
35. *Kto Bog velij, za mešoviti hor, 1998, 2'

35a. Kto Bog velij, za muški hor, 1998, 2'

Knjige[uredi | uredi izvor]

  • D. Skovran i V. Peričić: Nauka o muzičkim oblicima. - Beograd, Umetnička akademija, 1961, VII izd. 1991, 574 str.
  • M. Radenkević i V. Peričić: Pregled nauke o harmoniji, za srednje muzičke škole. – Beograd. Prosveta, 1962, 138 str.
  • Josif Marinković - život i delo. - Beograd, SANU, 1967, 266 str.
  • Razvoj tonalnog sistema. - Beograd, Umetnička akademija, 1968, 83 str.
  • V. Peričić (uz saradnju D. Kostića i D. Skovrana): Muzički stvaraoci u Srbiji. - Beograd, Prosveta, 1969, 663 str.
  • Stvaralački put Stanojla Rajičića. - Beograd, Umetnička akademija, 1971, 152 str.
  • Vokalna i orkestarska muzika u Srbiji do II svetskog rata (analiza dela). - Beograd, Pro Musica, 1971, 68 str.
  • A. Koci, K. Kovačević, Z. Kučukalić, D. Ortakov, V. Peričić: Jugoslavanska glasbena dela. - Ljubljana, Državna založba Slovenije, 1980, 553 str.
  • Višejezični rečnik muzičkih termina. - Beograd, SANU, 1985; II izd. SANU - Zavod za udžbenike i nastavna sredstva - Univerzitet umetnosti, 1997, 608 str.
  • Instrumentalni i vokalno-instrumentalni kontrapunkt. - Beograd, Univerzitet umetnosti, 1987, 921 str.
  • Vokalni kontrapunkt, za srednje muzičke škole. - Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1991, II izd. 1997, 126 str.

Skripta[uredi | uredi izvor]

  • Kontrapunkt, I deo, za III razred srednje muzičke škole, Beograd, Muzička škola „Stanković”, 1979, 191 str.
  • Osnovi kontrapunkta, Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1985, 108 str. (Ranija izdanja: Kontrapunkt I i II, izd. autora i Univerziteta umetnosti).
  • Harmonija I i II, Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1988, str. 75 + 88; Beograd, Zajednica muzičkih i baletskih škola Srbije, 2004, str. 72 + 88 (Ranija izdanja autora i Univerziteta umetnosti)
  • Kratak pregled razvoja harmonskih stilova, II izd. Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1987, 98 str.
  • Mali uporedni muzičko-terminološki rečnik, Beograd, izd. autora, 19 181 str.

Članci i studije[uredi | uredi izvor]

  • Iz muzičkog života Beča, Zvuk 6, 1956, 247-250
  • Mocartova godina u Beču, Zvuk 9-10, 1957, 405-410
  • 0 dodekafonskoj tehnici, Zvuk 53, 1962, 265-275
  • Stvaralački lik Vojislava Vučkovića, Zvuk 57, 1963, 161-187 (proširena verzija u: Vojislav Vučković umetnik i borac, Beograd, Nolit, 196
  • Druga simfonija Vasilija Mokranjca, Zvuk 69, 1966, 505-512
  • Magnovenja - novi vokalni ciklus Stanojla Rajičića, Zvuk 68, 1966, 352-358
  • Mirjana Živković: Dodekafonska pasakalja, Pro musica 24, 1967, 9
  • Vasilije Mokranjac, Pro musica 30-31, 1968.
  • Stanojlo Rajičić, Pro musica 34, 1968.
  • Srđan Hofman: Movimento energico, Pro musica 35, 1968, 10
  • Andrija Galun: Muzika 68, Pro musica 36, 1968, 10
  • Beleške o formalnoj strukturi Mokranjčevih Rukoveti, Razvitak 5, 190 Zaječar. isto: Pro musica, vanredni broj, 1981
  • Šesta simfonija Stanojla Rajičića, Pro musica 54, 1971, 9-11
  • Četvrta simfonija Vasilija Mokranjca, Pro musica 65, 1973, 16-19
  • 40 godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije), Univerzitet umetnosti, Beograd, 1977.
  • Vasilije Mokranjac: Koncertna muzika za klavir i orkestar, Pro musica 92, 1978.
  • In memoriam - Petar Ozgijan, Zvuk 1979, 2, 31-34
  • In memoriam - Bruno Brun, Politika, 1978
  • Tri godišnjice Josifa Marinkovića, Pro musica 110, 1981, 12-14
  • Josip Slavenski i njegova "astroakustika", Zvuk 1984, 4, 5-14. Isto: Međumurje, Čakovec, 1985, 7. Na nemačkom: Josip Slavenski und seine Astroakustik (prevod i dopuna napomena W. Linden), Musiktheorie, 1988, 1
  • Stogodišnjica Stevana Hristića, Zvuk 1985, 1, 5-10
  • Kompozicije na tekstove iz Vukove zbirke (uporedni tekst na nemačkom Vertonungen von Texten aus Vuks Liedersammlungen), u: Vera Bojić, Vukovo nasleđe u evropskoj muzici / Vuks musikalische Erben, I; Beograd, SANU - München, Verlag Otto Sagner, 1987, 51-78
  • Srpske narodne melodije u Loeweovim pesmama, u: Folklor i njegova umetnička transpozicija, radovi sa naučnog skupa, Beograd, FMU, 1987, 127-140
  • Uz osamdesetogodišnjicu Stanojla Rajičića, Zvuk 5, 1990, 45-47
  • Muzičko-teorijska trilogija Dejana Despića, Pro musica 145, 1991, 31-32
  • "Ludus tonalis" Paula Hindemitha, rkp.
  • Tendencije razvoja srpske muzike u posleratnom periodu, rkp.

Orkestracije[uredi | uredi izvor]

  • Vitězslav Novák: Hajdučka sonatina (Zbojnická sonatina), za klavir. Prerada za simfonijski orkestar, 1949, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Modest P. Musorgski: Pesme i igre smrti (Песни и пляски смерти) za glas i klavir. Perada za bas i simfonijski orkestar, 1959. Prvo izv. : 4. jun 1963, Beograd, Miroslav Čangalović i Beogradska filharmonija. Izvodeno i u Italiji. Rkp.: partitura kod M. Čangalovića.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Tri mala komada (Minijaturni valcer, Uspavanka, Priča sa Divljeg zapada) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1997. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Romantični koncert u a-mollu za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i simfonijski orkestar, 1998/99, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Introdukcija, tema i varijacije za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Končertino u g-mollu za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i simfonijski orkestar; druga verzija za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Triptih mome ocu (Nostalgični valcer, Epitaf, Humoreska) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Iz mog intimnog dnevnika (Ispovest, Osmeh kroz suze) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Dva raspoloženja (Seta, Razdraganost) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Dva karakterna komada (Romantična melodija, Koncertantni kapričo) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Mala svita (Arietta, Melanholični valcer, Elegantna elegija, Cavatina, Marš patuljaka) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Menuet pod granama jorgovana za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
  • Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: Tri minijature (Giocoso, Malinconico, Appassionato) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.

Aranžmani[uredi | uredi izvor]

  • Nicolò Paganini: klavirska pratnja za 8 kapriča.
  • Dejan Marković: klavirska pratnja za zbirku minijatura za violinu (30 komada).
  • Radivoj Lazić: klavirska pratnja za minijature za klarinet iz škole Učim klarinet I-IV i zbirki Raspevani klarinet I-IV, Melodične etide s klavirom I-II, Mladi klarinetski virtuoz I-IV i Vedri dani u muzičkoj školi (ukupno oko 100 komada). Štampano: Vedri dani u muzičkoj školi, Beograd, Savez društava muzičkih i baletskih pedagoga Srbije, 1996; Učim klarinet I i Raspevani klarinet I, Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1997; Mladi klarinetski virtuoz I-III, Beograd, autorsko izdanje, 1997.
  • Transkripcije za klarinet i klavir, 65 kompozicija iz svetske literature (Bach, Mozart, Beethoven, Chopin, Brahms, Čajkovski i dr.) za zbirku R. Lazića - V. Peričića: Veliki majstori za klarinet I-VI. Štampano: Veliki majstori za klarinet I-III, Beograd, autorsko izdanje, 1997.

Saradnja u enciklopedijama[uredi | uredi izvor]

  • Muzička enciklopedija JLZ, Zagreb, sv. I 1958, sv. II 1963.
  • Leksikon jugoslavenske muzike, JLZ, Zagreb, I-II, 1984.

Prevod[uredi | uredi izvor]

  • Paul Hindemit, Tehnika tonskog sloga (Unterweisung im Tonsatz), Beograd, Univerzitet umetnosti, 1983, 238 str.
  • Prevod na nemački knjige Dejana Despića Teorija tonaliteta
  • Prevod na nemački knjige Mirjane Veselinović Fragmenti o postmoderni
  • Prevodi članaka sa nemačkog za časopise Novi zvuk i Muzički talas

Redaktorski radovi[uredi | uredi izvor]

  • Dr Vojislav Vučković: Studije, eseji, kritike; Vojislav Vučković umetnik i borac. - Beograd, Nolit, 1968, str. 694 + 523
  • C. Sachs, Muzika starog sveta (Die Musik der alten Welt in Ost und West), prev. Predrag Milošević. - Beograd, Univerzitet umetnosti, -1980. 386 str.
  • L. A. Meyer, Emocija i značenje u muzici (Emotion and Meaning in Music), prev. Šimo Vulinović-Zlatan. - Beograd, Nolit, 1986, 376 str.
  • Stevan Hristić, zbornik studentskih radova, FMU, 1985.
  • Petar Krstić, zbornik studentskih radova, FMU, 1986, 224 str.
  • U spomen Koste P. Manojlovića, zbornik radova, FMU, 1988, 341 str.
  • Petar Bingulac: Napisi o muzici, - Beograd, Univerzitet umetnosti, 1988, 464 str.
  • Stanislav Binički, zbornik radova,FMU, 1991,249 str.
  • Folklor i njegova umetnička transpozicija, zbornik radova sa naučnog skupa, Beograd, FMU, 1997.
  • Saradnja na izdanju Sabranih dela Josipa Slavenskog. - Zagreb / Društvo hrvatskih skladatelja - Beograd / Udruženje kompozitora Srbije, 1984. i dalje (redakcija i propratni tekst za: Haos, Slavenska sonata, Kompozicije za violinu i orgulje; propratni tekstovi za: Muzika za orkestar, Muzika za kamerni orkestar)
  • Saradnja na izdanju sabranih dela Stevana St. Mokranjca. – Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1992. i dalje (redakcija III toma, propratni tekstovi za I, II, III i V tom, biografija St. Mokranjca u I-IX tomu)
  • Josif Marinković, Horovi (redakcija sa propratnim tekstom). - Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 2003, str. 496

Ostalo[uredi | uredi izvor]

Tekstovi za emisije Radio Beograda, Radio Skopja, programski komentari za koncerte Beogradske filharmonije, Simfonijskog orkestra i hora Radio Beograda, Muzičke omladine, Galerije SANU.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Dvadeset pet godina Muzičke akademije u Beogradu 1937-1962, Grafos, Beograd, 1963, str 95.
  • 40 godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije) 1937-1977, Univerzitet umetnosti u Beogradu, Beograd, 1977, str 101.
  • Pedeset godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije) 1937-1987, Univerzitet umetnosti u Beogradu, Beograd, 1988, str 158.

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Legat Vlastimira Peričića" (jezik: srpski). Muzička akademija Univerziteta u Istočnom Sarajevu. 2010. Pristupljeno 19. 6. 2012..