Evanđelje po Ivanu

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Novi zavjet
El Greco, Sveti Ivan

Evanđelje po Ivanu (grč. Κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον) je četvrta knjiga Novog zavjeta. Napisano je oko 100. godine, i po vremenu pisanja je posljednje kanonsko jevanđelje. Njegova je kratica Iv.

Evanđelje po Ivanu se značajno razlikuje od ostala tri evanđelja (po Mateju, Marku i Luki), i pisano je primjetno drugačijim stilom.[1] Ivan se donekle distancira od Isusove istorijske ličnosti[2], i sadrži već razvijenu hristologiju koja Isusa smatra božanskim logosom.[3] Prethodna tri evanđelja govore uglavnom o Hristovim propovjedima u Galileji, dok se ovo više bavi propovjedima u Judeji. Za razliku od ostalih, ne sadrži ni jednu Isusovu parabolu. Pritom, Isusove riječi su dugi govori, a ne jezgrovite izreke.[1]

Evanđelje po Ivanu oslikava onovremeni sukob ranog hrišćanstva i judaizma.[4] Fariseji se predstavljaju na negativan način, jer nisu vjernici, dok su Jevreji prikazani kako se opredjeljuju za i protiv hrišćanstva[2], što nekad ide i do otvorenog antijudaizma.[5]

Evanđelje po Ivanu su mnogi gnostički hrišćani smatrali svojom knjigom i upotrebljavali kao primarni izvor za gnostičko učenje.[6][7] Pa ipak, rana crkva je, uprkos nekim protivljenjima, unjela ovo evanđelje u Novi zavet.[8]


Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ a b Bart Ehrman - Isus to nije rekao (scribd)
  2. ^ a b Kembridžova ilustrovana istorija religije (str. 232-236), Stylos, Novi Sad, 2006. ISBN 86-7473-281-X
  3. ^ Harris 1985.
  4. ^ Lindars 1990 p. 53.
  5. ^ Elejn Pejgels - Poreklo Satane
  6. ^ Irenaeus, AH 3.11.7.
  7. ^ Vidjeti diskusiju u: E. Pagels, The Johannine Gospel in Gnostic Exegesis (Nashville, 1973).
  8. ^ Elejn Pejgels - Gnostička evanđelja (scribd)

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]