Građanski rat

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Građanski rat, u polemologiji poznat kao intradržavni rat, je rat između organiziranih grupa unutar jedne države. Cilj jedne strane može biti preuzimanje kontrole nad državom ili regijom, postizanje nezavisnosti regije ili promjena vladine politike. Latinski izraz bellum civile se koristio za označavanje različitih građanskih ratova Rimske republike tokom 1. stoljeća prije nove ere. Građanski rat je sukob visokog intenziteta, koji često uključuje oružane snage koje su održive, organizirane i velikih razmjera. Građanski ratovi mogu rezultirati velikim brojem žrtava i potrošnjom značajnih resursa.

Većina modernih građanskih ratova uključuje intervenciju stranih sila. Patrick M. Regan u svojoj knjizi Građanski ratovi i strane sile (2000.) piše da je u dvije trećine od 138 građanskih ratova između 1945. i 2000. godine došlo do međunarodne intervencije, pri čemu su Sjedinjene Američke Države intervenirale u trideset pet sukoba. Ovi građanski ratovi su u prosjeku trajali nešto više od četiri godine, što je dramatičan porast u odnosu na period između 1900. i 1944. godine kada su u prosjeku trajali godinu i po dana. Iako je stopa pojave novih građanskih ratova relativno smanjena od sredine 19. stoljeća, sve veća dužina tih ratova dovela je do povećanja broja ratova koji se odvijaju u bilo kojem trenutku. Na primjer, u prvoj polovini 20. stoljeća istovremeno je bilo više od pet građanskih ratova, dok je na kraju Hladnog rata bilo preko 20 građanskih ratova. Nakon 1945. godine, građanski ratovi su rezultirali smrću preko 25 miliona ljudi, kao i prisilnim raseljavanjem više miliona ljudi. Osim toga, građanski ratovi su rezultirali i ekonomskim kolapsom; Somalija, Mjanmar, Uganda i Angola su primjeri zemalja za koje se smatralo da su obećavale budućnost prije nego što su se upustile u građanske ratove.

Formalna klasifikacija[uredi | uredi izvor]

James Fearon, naučnik sa univerziteta Stanford, je definirao građanski rat kao "nasilni sukob unutar zemlje u kojoj organizirane skupine imaju za cilj preuzeti državnu vlast ili region ili promijeniti vladinu politiku". Ana Hironaka dalje precizira da je jedna strana građanskog rata uvijek država. Intenzitet u kojem građanski nemir postaje građanski rat osporavaju akademici. Neki politolozi definiraju građanski rat kao sukob u kojem strada više od 1.000 ljudi, dok drugi dalje navode da najmanje 100 žrtava mora doći sa svake strane.



Panzer aus Zusatzzeichen 1049-12.svg Nedovršeni članak Građanski rat koji govori o ratu treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.