Plodni polumjesec

Plodni polumesec je region u jugozapadnoj Aziji površine između 400.000 i 500.000 km², na teritoriji današnjih država: Irak, Izrael, Palestina, Sirija, Liban, Egipat, Jordan, jugoistočni dio Turske i zapadni dio Irana.^[1]^[2] Neki autori uključuju i Kipar. Naziv Plodni polumesec je prvi upotrijebio američki arheolog Džejms Henri Brested sa Univerziteta u Čikagu, inspirisan činjenicom da je reč o plodnoj teritoriji čiji oblik podseća na polumesec.

Područje je geografski važno kao most između Afrike, Azije i Evrope, preko kojeg su prelazile migracije iz predhodne istorije prilikom širenja čovječanstva. Po jednoj teoriji Srednji istok je važan i za distribuciju mnogih biljnih i životinjskih vrsta, pogotovo njihovo zadržavanje i preživljavanje u vrijeme nepogodnih klimatskih uslova u Evropi i Africi.

Zbog bogatog istorijskog nasleđa ovo područje se često naziva kolijevkom civilizacije^[3] jer je tu počeo prvi uređeni proces modifikacija prirodnih vegetacija u daljnjem razvoju pripitomljavanja biljaka za uzgoj. Tehnološki razvoj u regionu omogućio je razvoj agrikulture na bazi osam pripitomljrnih biljaka, sistema navodnjavanja, pripitomljavanje životinja (ovca, koza, goveče, svinja), proizvodnju keramike i pojavu prvog zanata (keramičarski), pojavu stakla, točka, prvo pismo.Krajnji rezultat je stvaranje prve ljudske Sumerske civilizacije.^[4]

Pojava društvenog raslojavanja povezanog sa razvojem poljoprivrede u neolitu naziva se Neolitska revolucija, a termin je prvi upotrijebio 1920. australijski arheolog Vere Gordon Childe.

Na osnovu arheoloških nalaza i radiokarbonske analize izrađena je ASPRO (Atlas des sites du Proche-Orient - Atlas of Near East archaeological sites) hronologizacija^[5] perioda, kultura, osobenosti i datiranje neolitskog perioda na području Plodnog polumjeseca.

ASPRO Period	Kulture	Datiranje (pne)
Period 1	Natufian, Zarzian	12.500 – 9.500.
Period 2	Protoneolit, Predkeramički neolit A	10.500 – 8.300.
Period 3	Rani Predkeramički neolit B	9.200 – 8.300.
Period 3	Srednji Predkeramički neolit B	8.400 – 7.500.
Period 4,5	Kasni Predkeramički neolit B Predkeramički neolit C	7.600 – 6.000.
Period 6	Hassuna, Samarra, Halaf, Ubaid 1	6.400 – 5.600.
Period 7	Keramički Neolit A, Halaf final, Ubaid 2	5.800 – 5.400.
Period 8	Keramički Neolit B, Ubaid 3	5.000 – 4.500.
Period 9	Ubaid 4	6.400 – 5600.

Reference

↑ Haviland, William A.; Prins, Harald E. L.; Walrath, Dana; McBride, Bunny (13. 1. 2013). The Essence of Anthropology (3rd izd.). Belmont, California: Cengage Learning. str. 104. ISBN 978-1111833442.
↑ Ancient Mesopotamia/India. Culver City, California: Social Studies School Service. 2003. str. 4. ISBN 978-1560041665.
↑ Mezolitske osnove neolitskih kultura u Južnom Pomoravlju, Dragoslav Srejović, Elektronsko izdanje — zajednički poduhvat TIA Janus i Ars Libri, Beograd, 2001, Pristupljeno 15. aprila 2011.
↑ The Editors of Encyclopaedia Britannica. "Fertile Crescent". Encyclopædia Britannica. Cambridge University Press. Pristupljeno 28. 1. 2018.
↑ Francis Hours (1994). Atlas des sites du proche orient (14000 - 5700 BP). Maison de l'Orient méditerranéen. ISBN 978-2-903264-53-6. Pristupljeno 25. 7. 2011.

[1] Haviland, William A.; Prins, Harald E. L.; Walrath, Dana; McBride, Bunny (13. 1. 2013). The Essence of Anthropology (3rd izd.). Belmont, California: Cengage Learning. str. 104. ISBN 978-1111833442.

[2] Ancient Mesopotamia/India. Culver City, California: Social Studies School Service. 2003. str. 4. ISBN 978-1560041665.

[3] Mezolitske osnove neolitskih kultura u Južnom Pomoravlju, Dragoslav Srejović, Elektronsko izdanje — zajednički poduhvat TIA Janus i Ars Libri, Beograd, 2001, Pristupljeno 15. aprila 2011.

[4] The Editors of Encyclopaedia Britannica. "Fertile Crescent". Encyclopædia Britannica. Cambridge University Press. Pristupljeno 28. 1. 2018.

[Hours1994-5] Francis Hours (1994). Atlas des sites du proche orient (14000 - 5700 BP). Maison de l'Orient méditerranéen. ISBN 978-2-903264-53-6. Pristupljeno 25. 7. 2011.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]