854.

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Godine:

◄◄ | | 850. | 851. | 852. | 853. | 854. | 855. | 856. | 857. | 858. |  | ►►

Decenije:

| 820-e | 830-e | 840-e | 850-e | 860-e | 870-e | 880-e |

Vijekovi:

| 8. vijek | 9. vijek | 10. vijek |

Godina 854. (DCCCLIV) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. Oznaka 854. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

Događaji[uredi | uredi izvor]

Abasidski Halifat[uredi | uredi izvor]

  • Nubija: halifine trupe koje su progonile Beđe (narod), koji su odbili platiti danak, ušli su u Dongolu i nametnuli mirovni sporazum nubijskom suverenu [1].
  • 'Umar 'Abdu'l-'Aziz Hibbârî osnovao je arapsku dinastiju u Sindu koja je priznala vlast Abbasida samo nominalno [2].

El-Andaluz[uredi | uredi izvor]

  • 6. maj: potvrđeno je ponovno naseljenje Astorge od strane Asturijaca, grofa Gatona [3].
  • juni : Emir Kordobe Muhamed I napreduje protiv pobunjenih stanovnika Toleda koji su sklopili savez sa kraljem Asturije Ordonom I. Asturijance, predvođene grofom Gatonom, teško su porazile trupe Kordobe u bici kod Guazaletea u ljeto [4].

Evropa[uredi | uredi izvor]

  • Car Lotar I. susreće svoju (polu) braću (Luj Nemac i Karlo Ćelavi) u Attignyju, u Ardenima, po treći put, kako bi nastavio sistem "kon-bratske vlade".
  • Vikinške poglavice Rorik i Godfrid Haraldsson vraćaju se u Dansku, da bi preuzeli vlast nakon smrti kralja Horika I. Tokom građanskog rata, prisiljeni su da se vrate u Friziju.
  • Njemački grad Ulm se prvi put spominje u dokumentu Ludovika Njemačkog.
  • Hrvatsko-bugarska bitka: bugarski kan (kasnije knez) Boris I [5], napada Vojvodstvo primorsku Hrvatsku, kojim je vladao vojvoda Trpimir I tokom Prvog hrvatsko-bugarskog rata. Borbe se vode na hrvatskoj teritoriji u blizini hrvatsko-bugarske granice [6] u današnjoj sjeveroistočnoj Bosni i Hercegovini. Nijedna od zaraćenih strana ne izlazi kao pobjednik, bugarske snage se povlače i konačno obje strane sklapaju mirovni sporazum [7].

Britanija[uredi | uredi izvor]

  • Kralj Æthelwulf od Wessexa šalje svoja dva najmlađa sina, Alfreda i Æthelreda, na hodočašće u Rim [8].
  • Kralj Æthelward od Istočne Anglije umire, a nasljeđuje ga njegov 14-godišnji sin Edmund ("mučenik") [9].
  • Kralj Cyngen od Powysa čini prvo hodočašće jednog velškog vladara u Rim.
  • Vikinški poglavica Ubba zimuje u Milford Havenu (Wales) sa 23 broda [10].

854. u temama[uredi | uredi izvor]

Religija[uredi | uredi izvor]

  • Eardulf postaje biskup Lindisfarna, nakon Eanbertove smrti.

Rođeni[uredi | uredi izvor]

  • Al-Mu'tadid, muslimanski halifa (oko 861.)
  • Cadell ap Rhodri, kralj Seisyllwga (um. 909.)
  • Cui Yin, kancelar dinastije Tang (um. 904.)
  • Teobald Stariji, franački plemić (um. 942.)

Umrli[uredi | uredi izvor]

  • Ebu Thawr, muslimanski učenjak (r. 764.)
  • Æthelweard, kralj istočne Anglije
  • Eanbert, biskup Lindisfarna
  • Horik I, vikinški kralj Danske
  • Luidger, biskup Utrechta (približan datum)
  • Osburh, kraljica Wessexa (približan datum)
  • Sahnun ibn Sa'id, muslimanski pravnik (ili 855.)
  • Túathal mac Máele-Brigte, kralj Leinstera
  • Vang Yuankui, kineski general (r. 812.)
  • Wigmund, nadbiskup Jorka

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Jean Jolly, V-Y Mudimbé L'Afrique et son environnement européen et asiatique [archive] Éditions L'Harmattan, 2008 (ISBN 978-2-296-05773-9)
  2. ^ Arthur Llewellyn Basham The wonder that was India : a survey of the culture of the Indian sub-continent before the coming of the Muslims [archive] Sidgwick and Jackson, 1954 (ISBN 978-0-283-99458-6)
  3. ^ Gonzalo Martínez Díez El condado de Castilla, 711-1038 : la historia frente a la leyenda [archive] Marcial Pons Historia, 2005 (ISBN 978-84-95379-94-8)
  4. ^ Évariste Lévi-Provençal Histoire de l'Espagne musulmane, Volume 1 [archive] Maisonneuve & Larose, 1999 (ISBN 978-2-7068-1386-3)
  5. ^ Boris I". Encyclopædia Britannica, Inc. November 13, 2021.
  6. ^ Fine, John van Antwerp (November 13, 2021). The Early Medieval Balkans, page 112. The University of Michigan Press, 1983. ISBN 978-0472081493.
  7. ^ Deliso, Christopher (November 13, 2021). The History of Croatia and Slovenia, page 46. ABC-CLIO, LLC, 2020, Santa Barbara, California. ISBN 9781440873232.
  8. ^ ASC 854 - English translation at Project Gutenberg
  9. ^ Kirby, The Earliest English Kings, p. 161.
  10. ^ Milford Haven Town Council website History, Chronology of Events Archived March 13, 2012, at the Wayback Machine