Dawn (letjelica)

Dawn

Organizacija	NASA
Glavni ugovarači	Orbital Sciences, JPL, UCLA
Misija Tip	Prelet/Orbiter
Satelit	Mars (prelet), Vesta te Ceres
Trajanje misije	8 godina
Masa	1250 kg

Dawn je NASA-ina sonda koja je lansirana 27. septembra 2007. godine sa ciljem istraživanje asteroida Ceresa i Veste. Dawn je prva misija koja je za cilj imala posjetu tim asteroidima, i ulazak u njihove orbite.

Dawn je zašao u orbitu oko Veste 16. jula, 2011, i istraživat će je do 26. augusta, 2012. Nakon toga, svemirska letjelica će se usmjeriti prema Ceresu, a njegovo dostizanje je planirano za februar 2015. Dawn je NASA-ina prva isključivo istraživačka misija koja koristi ionsku propulziju.

Misija

Cilj misije je utvrđivanje procesa i uslova koji su vladali u najmlađem periodu Sunčevog sistema, detaljnim istraživanjem dvije najveće proto-planete koje su ostale netaknute od vremena svog nastanka. Ceres i Vesta su dva tijela suprotnih karakteristika, što bi moglo biti posljedica toga što su nastali u različitim predjelima ranog Sunčevog sistema. Ceres je, nagađa se, mogao nastati u hladnom i vlažnom okruženju, što je u njemu moglo ostaviti ispodpovršinske vode, dok je Vesta, opet se smatra, nastala vrućim i suhim forimiranjem, što bi za posljedicu moglo imati diferenciranu unutrašnjost i površinsku vulkansku aktivnost.

Planirana hronologija događaja u misiji Dawn

• Lansiranje - između 26. septembra i 15. oktobra 2007.
• Marsova gravitaciona praćka - mart 2009.
• Dolazak do Veste - septembar 2011.
• Polazak prema Ceresu - april 2012.
• Dolazak do Ceresa - februar, 2015.
• Kraj misije - juli 2015

Moguće je i produženje misije na još neke asteroide nakon Ceresa.

Misiju Dawn vodi naučnik Christopher T. Russell. Kompanija "Orbital Sciences Corporation" je napravila letjelicu a NASA-in Laboratorij za mlazni pogon (JPL) je isporučio ionske motore. Njemački centar za zračni i svemirski let (DLR) napravio je kameru, italijanska svemirska agencija ASI spektrometar, a Nacionalna laboratorija u Los Alamosu američkog Ministarstva energetike proizvela je spektrometar gama-zraka i neutrona.

Značaj misije

Dawn treba istražiti dva najveća asteroida da bi odgovorio na neka pitanja o nastanku Sunčevog sistema.

Ceres i Vesta su odabrani kao dvije protoplanete, jedna kao ledena, a druga kao stjenovita, čije je nastajanje zaustavljeno djelovanjem Jupitera. Oni nam omogućavaju bolje razumijevanje procesa formiranja stjenovitih i ledenih tijela u Sunčevom sistemu, te uslova uz koje stjenovite planete mogu zadržati vodu.

Oba asteroida su nastala u mlađoj historiji Sunčevog sistema.

Prilazak Vesti

Dawn je, prilazeći Vesti snimao progresivno slike više rezolucije. Slike su dobivene instrumentom "Framing Camera" i objavljene na internet mreži NASA and MPI.

• 

  Vesta sa 265,000 km, fotografija od 14. juna, 2011.

• 

  Vesta from 152,000 km, Juni 24, 2011.

• 

  Vesta sa 100,000 km, Juli 1, 2011.

• 

  Vesta sa 41,000 km, juli 9, 2011.

Orbita Veste

Nakon što je zahvaćen Vestinom gravitacijom, i po ulasku u njenu orbitu, 16. jula 2011, Dawn se sam pomjerio u nižu, bližu orbitu, paljenjem svog xenon-ionskog raketnog pogona, pomoću sunčeve energije. Dana 2. augusta, je pauzirao svoj spiralni prilazak radi ulaska u 69-satnu istraživčku orbitu, na visini od 2750 km.

• 

  Slika Veste iz orbite na 16,000 km, dobivena 17. jula, 2011.

• 

  Slika sa 10,500 km, July 18, 2011.

• 

  Slika sa 5,200 km, July 23, 2011.

• 

  Slika sa 5,200 km, July 24, 2011.

Ceres

Zbog problema sa dijelom opreme koja održava visinu, Dawn nije izašao iz orbite oko Veste kako je bilo prethodno planirano, nego je to uspio 5. septembra 2012. Dawn će doći do patuljaste planete Ceresu februaru 2015., i biti će prva letjelica koja blisko istražuje neku patuljastu planetu. Pet mjeseci kasnije New Horizons stiže do Plutona.

U trećoj fazi oblijetanja oko Ceresa, Dawn će orbitirati na 700 km.

Vanjski linkovi

• Službene stranice misije Dawn