Kreta

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web-stranice ili drugi izvori).
Ako se pravilno ne potkrijepe validnim izvorima, sporne rečenice i navodi mogli bi biti obrisani. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Kreta
Crete relief map-de.jpg
Reljef Krete
GreeceCrete.png
Geografija
Površina 8.331,2 km2
Dužina 260 km
Širina 60 km
Demografija
Stanovništvo 600.159

Kreta ili Krit (grč. Κρήτη / Kriti) jest najveće grčko ostrvo i peto najveće u Sredozemnom moru. Nalazi se otprilike na 35 stepeni sjeverne širine i 24 stepena istočne dužine.

Među turističkim atrakcijana na Kreti su, između ostalih, arheološki nalazi kod Knossosa, Phaistosa, Gortysa i mnogih drugih mjesta, Venecijski dvorac u Rethymnou, Samarijski klanac, i mnogi drugi manji klanci (Agia Irini, Aradena, itd).

Historija[uredi | uredi izvor]

Kreta je bilo mjesto gdje se razvila Minojska civilizacija (od otprilike 3000. p. n. e. do 1400. p. n. e.) bila je jedna od najstarijih civilizacija u Evropi.

Geografija[uredi | uredi izvor]

Kreta je jedna od 13 periferija Grčke. Najveće je grčko ostrvo i drugo najveće (nakon Kipra) u istočnom Sredozemnom moru. Nalazi se na južnom dijelu Egejskog mora i ima površinu od 8.336 km2. Ukupno stanovništvo, prema procjenama iz 2005. godine, je 650.000. Dužina ostrva je 260 km, a širina je između 60 km (od rt Dion do rt Lithinon) i 12 km (lerapetranski tjesnac u Istočnoj Kreti). Zbog oblika ostrva Kreta ima preko 1.000 km obale.

Kreta je planinsko ostrvo, poznato po visokim planinama od zapada do istoka. Tri glavne grupe planina su:

  • Bijele planine ili Lefka Ori (do 2.452 m);
  • Idi planine (do 2.456 m);
  • Dikti planine (do 2.148 m)

Zbog ovih planina Kreta je bogata sa plodnim platoima poput Lasithi, Omalos i Nidha, pećinama poput Diktaion i Idaion pećinom, i klanaca poput čuvenog Samarianskog klanca.

Klima[uredi | uredi izvor]

Kreta se nalazi između dvije različite klimatske zone: sredozemne i sjeveroafričke. Klima na Kreti je uglavnom blaga. Atmosfera može biti dosta vlažna, zavisno od blizine mora. Zime su prilično blage. Snijega nema u ravnicama ali često pada u planinama. Tokom ljeta, prosječne temperature su između 20 do 30 stepeni Celzija, uz izuzetak južne obale (uključujuči ravnicu Messara i planine Asterousia) koja spada u sjeveroafričku klimatsku zonu i zato imaju značajno više sunčanih dana i visokih temperatura tokom ljeta.

Privreda[uredi | uredi izvor]

Privreda Krete, koja je bila zasnovana na poljoprivredi, počela se mijenjati tokom 1970ih. Iako je poljoprivreda još uvijek važan dio privrede Krete, zbog klime i reljefa ostrva, zabilježen je pad u proizvodnji i veliki rast u uslužnoj djelatnosti (uglavnom zbog turizma). Sva tri dijela privrede (poljoprivreda, proizvodnja, i djelatnost) su međuzavisni. Kreta ima prosječni iznos BDP po glavi stanovnika koji je skoro 100% ukupnog grčkog prosjeka. Nezaposlenost je otprilike 4% (pola ukupne stope Grčke).

Ostrvo ima tri značajna aerodroma, Nikos Kazantzakis kod Herakliona, vojni aerodrom Daskalogiannis kod Chaniji i novi aerodrom u Sitiji.

Gradovi[uredi | uredi izvor]

Najvažniji gradovi na Kreti su:

Politika[uredi | uredi izvor]

Kreta je periferija Grčke i sastoji se od četiri pokrajine (grč: νόμοι):

Turizam[uredi | uredi izvor]

Kreta je jedna od najpopularnijih turističkih destinacija u Grčkoj. Petnaest posto svih dolaska u Grčku prolaze kroz grad Iraklion (luka i aerodrom). Rast u turizmu Krete se vidi i u broju hotelskih kreveta, koji je porastao u Kreti 53% od 1986. do 1991. dok je porast u ostatku Grčke bio 25%.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]