Zgrada Željeznica

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Zgrada Željeznica u Sarajevu

Zgrada Željeznica ili Zgrada zemaljske vlade II nalazi se u Sarajevu, Bosna i Hercegovina

Lokacija[uredi | uredi izvor]

Objekat se nalazi u neposrednoj blizini nekadašnje Zgrade zemaljske vlade I (sjedište Predsjedništva Bosne i Hercegovine). Glavna fasada objekta nije usmjerena prema Titovoj ulici, već prema zapadu, prema ulici Musala i današnjoj zgradi Predsjedništva.

Historija[uredi | uredi izvor]

U Sarajevu, nakon austro-ugarske okupacije 1878. godine, prvi administrativno-upravni objekti grade se kao monumentalni objekti u neorenesansnom stilu. Forme razvijenog i kasnog renesansa primjenjivane su u raznovrsnim oblicima i složenijim kompozicijama. Najljepši primjeri ostvareni su na javnim objektima zemaljskog i univerzalnog značaja.[1]

Zbog povećanja obima posla i samim tim povećanjem broja službenika centralnih organa vlasti, austrougarska uprava u Sarajevu morala je nakon deset godina od izgradnje prve vladine zgrade, sagraditi novu zgradu.

Zgrada Zemaljske vlade II izgrađena je 1896. godine kao Druga vladina palača sa korisnom površinom od 2300 m2. Projekat je izradio Karlo Panek, arhitekt građevinskog odjeljenja Zemaljske vlade, koji je ovom zgradom ostvario jedan od svojih najboljih projekata u Bosni i Hercegovini.[2]

U SFR Jugoslaviji tu je bila smještena direkcija željeznica i zgrada se zvala Zgrada direkcije državnih željeznica. U toku rata 1993-1994 godine jedan dio objekta je dat na korištenje Ministarstvu vanjskih poslova BiH a drugi dio koristi Direkcija željeznica Federacije Bosne i Hercegovine.

Opis[uredi | uredi izvor]

Zgrada željeznica u Sarajevu je objekat građen u duhu historicizma, u neorenesansnom stilskom izrazu, sa oplatom od kvadarske rustike (bosažima), kako je građena većina reprezentativnih objektata tog perioda u Austro-Ugarskoj monarhiji.[3]

To je slobodnostojeći objekat koji se sastoji od suterena, prizemlja i tri sprata. Objekat je prvobitno imao suteren, prizemlje i dva sprata, a treći sprat je dograđen 1930. godine. Zgrada žaljeznica proglašena je za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[4]

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Nedžad Kurto: ARHITEKTURA BIH- Razvoj bosanskog stila". Kulturno naslijeđe, Sarajevo. Pristupljeno 9. 2. 2017. 
  2. ^ "Spasojević Arhitektura stambenih palata austrougarskog perioda u Sarajevu-". RABIC Sarajevo, 1999. Pristupljeno 9. 2. 2017. 
  3. ^ "Amir Pašić: Arhitektura Bosne i Hercegovine, Austrougarski period (1878-1918)". Univerzitet u Sarajevu Filozofski fakultet Odsjek za historiju, Sarajevo. 2014. Pristupljeno 10. 9. 2017. 
  4. ^ "Zgrada Željeznica". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 9. 2016. [mrtav link]