25143 Itokawa
| 25143 Itokawa | |
|---|---|
 | |
| Otkriće | |
| Otkrio | LINEAR |
| Datum otkrića | 26. septembar 1998 |
| Osobine putanje | |
| Afel | 253,520 Gm |
| Perihel | 142,568 Gm |
| Srednji poluprečnik putanje | 198,044 Gm (1,324 AU) |
| Ekscentricitet | 0,280 |
| Orbitalni period | 556,355 d |
| Inklinacija | Nagib putanje |
| Fizikalne osobine | |
| Površina | - |
| Zapremina | - |
| Masa | 3,51±0,105×1010 kg |
| Prosječna gustoća | 1,9 ±0,13 |
| Ekvatorijalna površinska gravitacija | ~0,0001 |
| Deklinacija sjevernog pola | - |
| Albedo | 0,53 |
| Temperatura na površini | ~206 K |
| Osobine atmosfere | |
| Pritisak | - |
25143 Itokawa (privremena oznaka 1998 SF36) je je asteroid[1] u blizini Zemlje, veličine manje od jednog kilometra. Smatra se i za potencijalno opasan asteroid. Otkriven 1998. godine u okviru programa LINEAR. 2000. godine je izabran kao meta japanske svemirske misije prethodno nazvane MUSES-C. To je prvi asteroid s kojeg su uzeti uzorci tla, pomoću japanske sonde Hayabusa. Spada u grupu asteroida u blizini Zemlje (NEA asteroid) pa se naziva i Apollo asteroid. Pripada tipu S, oblika je kikirikija, a ima period rotacije od 12,1 sat i približan prečnik od 330 metara. Zbog niske gustoće i velike poroznosti, Itokawa se smatra za tijelo koje se sastoji od brojnih komada različitih veličina, a ne za jedno čvrsto tijelo.
25143 Itokawa je dobio po japanskom raketnom inžinjeru Hideu Itokawi[2]. Orbita ovog asteroida presijeca orbitu Marsa. Naučnici su imenovali deset kratera i sedam regiona na ovom planetoidu.
Bio je to prvi asteroid koji je bio meta misije vraćanja uzoraka japanske svemirske sonde Hayabusa, koja je 2005. godine prikupila više od 1500 čestica regolitne prašine s površine asteroida. Od njegovog povratka na Zemlju 2010. godine, mineralogija, petrografija, hemija i izotopski odnosi ovih čestica detaljno su proučavani, pružajući uvid u evoluciju Sunčevog sistema. Itokawa je bio najmanji asteroid koji je fotografisala i posjetila svemirska letjelica prije DART misije na Dimorfos 2022. godine.
Otkriće i imenovanje
[uredi | uredi izvor]Itokawa je otkrivena 26. septembra 1998. godine od strane astronoma iz programa Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR) na eksperimentalnom testnom poligonu Lincoln Laboratory u blizini Socorra, Novi Meksiko, u Sjedinjenim Američkim Državama. Dobila je privremenu oznaku 1998 SF36. Mala planeta je dobila ime u spomen na japanskog raketnog naučnika Hidea Itokawu (1912–1999), koji se smatra ocem japanske raketne tehnike. Zvanično imenovanje objavio je Centar za male planete 6. augusta 2003. (MP.C. 49281).[3]
Reference
[uredi | uredi izvor]- ↑ "25143 Itokawa - NASA Science". science.nasa.gov (jezik: engleski). Pristupljeno 16. 5. 2024.
- ↑ "Arhivirana kopija". Arhivirano s originala, 11. 5. 2013. Pristupljeno 15. 7. 2013.CS1 održavanje: arhivirana kopija u naslovu (link)
- ↑ "MPC/MPO/MPS Archive". Minor Planet Center.
Vanjski linkovi
[uredi | uredi izvor]- http://www.isas.jaxa.jp/j/snews/2005/1101_hayabusa.shtml slike iz blizine
- https://web.archive.org/web/20081121070425/http://nettv.gov-online.go.jp/prg/prg1018.html video Hayabusa misije
- http://planetarynames.wr.usgs.gov/ planetarni imenik
Nedovršeni članak 25143 Itokawa koji govori o astronomiji treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.