Aleksandar Karađorđević (knez)

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web-stranice ili drugi izvori).
Ako se pravilno ne potkrijepe validnim izvorima, sporne rečenice i navodi mogli bi biti obrisani. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Gnome-emblem-important.svg Na ovoj stranici konstatovane su greške u izvornom kodu koje možda dovode do nepoželjnih rezultata.
Ispravite ove greške i zatim uklonite ovaj šablon. Ako ne znate kako ispraviti ove greške, onda se obratite na čaršiji za pomoć.
Aleksandar Karađorđević
PrinceAlexander I w.jpg
Knez Srbije
Vladavina 14. septembar 1842. - 23. decembar 1858.
Prethodnik Mihailo Obrenović
Nasljednik Miloš Obrenović
Supružnik Persida Nenadović
Djeca Petar I, kralj Srbije
Arsen Karađorđević
Dinastija Karađorđevići
Otac Karađorđe Petrović
Majka Jelena Jovanović
Rođenje 11. oktobar 1806.
Topola, Osmanlijsko carstvo
Smrt 3. maj 1885. (u 78. godini)
Temišvar, Austro-Ugarska
Mjesto sahrane Crkva svetog Đorđa

Aleksandar Karađorđević (ćirilica: Александар Карађорђевић; 11. oktobar 1806. - 3. maj 1885.) je bio knez Srbije od 1842. do 1858. godine i sin vođe Prvog srpskog ustanka Karađorđa. Poslije propasti Prvog srpskog ustanka, Aleksandar je sa ocem napustio Srbiju. Vratio se 1839. godine kada je postao ađutant kneza Mihaila Obrenovića. Na prijestolje su ga doveli ustavobranitelji poslije svrgavanja kneza Mihaila Obrenovića. Njegovu vladavinu je obilježio uticaj ustavobranitelja, po čemu se cijeli ovaj period naziva režim ustavobranitelja. Tokom ovog perioda pokrenute su ozbiljne reforme i modernizacija zemlje.

Rani život[uredi | uredi izvor]

Bio je sin Đorđa Petrovića Karađorđa i Jelene Jovanović. Rođen je u Topoli 11. oktobra 1806. godine. Oženio se 1830. godine Persidom Nenadović, kćerkom vojvode Jevrema Nenadovića. Imali su devetoro djece, od kojih su tri sina - Aleksij, Svetozar i Andrej - umrli u djetinjstvu.

Nakon uvođenja turskog ustava u Srbiju, te abdikacije kneževa Miloša Obrenovića i Mihaila Obrenovića 1842. godine, Aleksandar je došao na vlast. Ispravnost njegovog izbora osporile su Rusija i Osmanlijsko carstvo, tražeći da se glasanje ponovi. Glasanje je ponovljeno i gotovo svi poslanici su izabrali ponovo Aleksandra.

Aleksandar se prihvatio teške dužnosti, ali je bio čovjek sa velikim iskustvom i duboko upućen u međunarodnu politiku. Imao je snažnu podršku takozvanih "ustavobranitelja". Tako su nazvani jer su se zalagali za duboko poštovanje ustava, koji su za Srbiju napravile Rusija i Osmanlijsko carstvo.

Za vrijeme vladavine kneza Aleksandra napravljene su brojne reforme. Zaostala Srbija je modernizovana po evropskim standardima; doneseni su zakoni o građanskoj imovini, izgrađena je sudska mreža i škole. U ovo doba formirana je i prva srpska stajaća vojska, koja postaje važan elemenat u državi. Aleksandar je došao u veliki sukob sa članovima Sovjeta, pa je protjeran 1858. godine. Na prijestolje Srbije, po drugi put, dolazi Mihailo Obrenović.

Aleksandar je umro u Temišvaru, 3. maja 1885. godine.