Nekropola Čengića Bara

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Nekropola Čengića Bara

Nekropola Čengića Bara, općina Kalinovik, nalazi se na listi 30 srednjovjekovnih nekropola stećaka koje su 2016. godine proglašene Svjetskom baštinom UNESCO-a. Na listi su 22 nekropole u Bosni i Hercegovini, po 3 u Srbiji i Crnoj Gori, a 2 u Hrvatskoj.[1]

Nekropola je i nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[2]

Lokacija[uredi | uredi izvor]

Čengića Bara je ljetno stočarsko naselje smješteno u visokom kraškom polju, koje se zove Kladovo polje, a nalazi se na Zelengori. Od Kalinovika je udaljeno oko 11 km vazdušne linije u pravcu jugozapada.

Opis[uredi | uredi izvor]

Od 1954. do 1956. godine, Šefik Bešlagić izvršio je evidentiranje i obradu nekropola sa stećcima u okolini Kalinovika. Saradnici su mu bili: Đuro Basler, Pavao Anđelić, Mehmed Mujezinović i Ranko Rosić.

U samome središtu lokaliteta smještena je nekropola sa 52 stećka. Svi stećci izrađeni su od krečnjaka i potiču iz kamenoloma koji se nalazi oko 100 metara od nekropole u pravcu jugoistoka. Uglavnom zastupljeni su sanduci. U nekropoli se nalazi 35 sanduka, od čega je znatan broj visokih. Veliki broj sanduka je sa postoljem. Sljemenjaka ima šest i oni su dosta visoki, što je jedna od karakteristika ove nekropole. Ostatak stećaka čine ploče (11 primjeraka).

Najzastupljeniji motivi na stećcima su; tordirana vrpca i frizovi sa povijenim trolistovima, zatim slijede motivi štita i mača, biljnih stilizacija, križeva u kružnim vijencima, ptica, jelena i scena lova na jelene te kola i turnira. Na stećku br. 45 evidentiran je i natpis u bosanskoj ćirilici koji govori da tu leži Stojan Opodinović. Natpis u tranliteraciji glasi:

1. red: A SE LEŽI STЬN OPODINOB - 2. red: IVЬ

U transkripciji naslov glasi; A se leži St [o] Ьn (Stojan) OpodinovičЬ.[3]

Znatan broj stećaka oštećen je usljed dugotrajnog djelovanja atmosferilija. Stećci su veoma ugroženi prisustvom biljnih organizama, lišaja i mahovina. Veliki je broj utonulih stećaka pa ne postoje konačni podaci o zastupljenosti i raznovrsnosti dekorativnih motiva.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Šefik Bešlagić, Sarajevo: “Veselin Masleša“, 1982. STEĆCI – KULTURA I UMJETNOST
  • Šefik Bešlagić, Sarajevo: Veselin Masleša, 1971. STEĆCI, KATALOŠKO-TOPOGRAFSKI PREGLED
  • Marko Vego, Sarajevo: Izdanje Zemaljskog muzeja, knjiga III, 1964.Zbornik srednjovjekovnih natpisa Bosne i Hercegovine.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Državna komisija
  2. ^ "Nekropola Čengića Bara". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 10. 2016. CS1 održavanje: nepreporučeni parametar (link)
  3. ^ Marko Vego-Zbornik srednjovjekovnih natpisa u Bosni i Hercegovini[mrtav link]