Tatarstan
| Republika Tatarstan Республика Татарстан Татарстан Республикасы |
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||
_-_Tatarstan.svg) Položaj Tatarstana
|
||||||
| Država |  Rusija |
|||||
| Glavni grad | Kazanj |
|||||
| Službeni jezik | ruski, tatarski | |||||
| Upravni oblik | Republika | |||||
• Predsjednik |
Mintimer Shaymiyev | |||||
| Zakonodavstvo | ||||||
| Površina | ||||||
• Ukupno |
68000 km2 | |||||
| Stanovništvo | ||||||
• Ukupno |
3779265 | |||||
| Veb-sajt | www.tatar.ru | |||||
Republika Tatarstan je federalna jedinica u sklopu Ruske Federacije. Površina joj je 68.000 kvadratnih kilometara, ima 3.779.265 stanovnika, a glavni grad je Kazanj.
Etnički sastav stanovništva je: 52,9% Tatari, 39,5% Rusi, 3,3% Čuvaši i drugi.
Historija
[uredi | uredi izvor]Tatarska ASSR je uspostavljena 27. maja 1920. Nakon raspada SSSR-a postala je samo republika Tatarstan.
Geografija
[uredi | uredi izvor]Tatarstan se nalazi na istoku Istočnoevropske ravnice, između rijeka Volge i Kame, gdje se Centralna Rusija susreće s Uralsko-Volškim regionom. Preko 90% njene teritorije prekriveno je nizijskim ravnicama, sa visoravnima na zapadu i jugoistoku, uključujući Volšku visoravan i Bugulma-Belebejsku visoravan. Graniči i s republikama Marij El, Baškortostan, Čuvašijom, Udmurtijom, Kirovskom, Orenburškom, Samarskom i Uljanovskom oblasti. U republici postoji oko 3.000 rijeka i nekoliko hiljada velikih i malih jezera. Najveći rezervoari su Kujbiševsko akumulacijsko jezero i Nižnjekamsko akumulacijsko jezero. Glavne rijeke u regiji su: Volga, Kama i njihove pritoke: Vjatka, Belaja, Svijaga, Ik, Iž, Meša i Šešma. Klima je umjereno kontinentalna. Prosječne temperature u januaru su –11,9 °C, a prosječne temperature u julu iznose oko19,2 °C.[1]
Privreda
[uredi | uredi izvor]Tatarstan je jedna od najrazvijenijih republika bivšeg SSSR-a. Ima snažan industrijski potencijal i stabilan poljoprivredni sektor. Glavne industrijske grane u regiji Kazansko-Zelenodolske aglomeracije su: tehnička industrija,hemijska industrija i laka industrija.U novoj industrijskoj regiji Sjeveroistok sa centrom u Nabereženije Čelni-Nižnekamsk aglomeraciji glavne industrijske grane su: automobilska industrija,hemijska industrija i elektroenergetika.Jugoistočni region ima naftnu industriju za inžinjeringom u razvoju. Sjeverni, centralni, južni, jugozapadni dijelovi republike su ruralni regioni.
Stanovništvo
[uredi | uredi izvor]Republika Tatarstan je osma najveća regija Rusije, nakon Moskve, Sankt Peterburga, Krasnodarskog kraja, Republike Baškortostan, Moskovske oblasti, Sverdlovske oblasti i regije Rostov-na-Donu. U Privolškom federalnom okrugu, Republika se može pohvaliti drugim najvećim brojem stanovnika, odmah nakon Baškortostana. Oko 74% stanovništva živi u gradovima i naseljima. Glavni grad Kazanj je jedan od najvećih gradova Rusije (nakon Moskve, Sankt Peterburga, Novosibirska, Nižnjeg Novgoroda, Jekaterinburga, Samare, Omska, Kazana, Čeljabinska, Rostova-na-Donu, Ufe, Volgograda i Perma) i najnaseljeniji grad u regiji s preko milion stanovnika. Republika Tatarstan je jedna od najmultinacionalnijih teritorija Rusije, gdje je zastupljeno više od 115 nacionalnosti, od kojih 8 pripada više od deset hiljada stanovnika: Tatari (više od dva miliona ljudi ili 52,9%), Rusi (oko 1,5 miliona ljudi ili 39,5%), Čuvaši (126.500 ljudi ili 3,4%), Mordvinci, Udmurti, Marijci i Baškiri.[2]
Na svakih 1000 muškaraca ima 1161 žena, dok u čitavoj Rusiji na svakih 1000 muškaraca ima 1147 žena.[2]
| Narod | Popis 1926 | Popis 1939 | Popis 1959 | Popis 1970 | Popis 1979 | Popis 1989 | Popis 2002 | Popis 2010 | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Broj | % | Broj | % | Broj | % | Broj | % | Broj | % | Broj | % | Broj | % | Broj | % | |
| Tatari | 1,263,383 | 48.7% | 1,421,514 | 48.8% | 1,345,195 | 47.2% | 1,536,430 | 49.1% | 1,641,603 | 47.6% | 1,765,404 | 48.5% | 2,000,116 | 52.9% | 2,012,571 | 53.2% |
| Rusi | 1,118,834 | 43.1% | 1,250,667 | 42.9% | 1,252,413 | 43.9% | 1,382,738 | 42.4% | 1,516,023 | 44.0% | 1,575,361 | 43.3% | 1,492,602 | 39.5% | 1,501,369 | 39.7% |
| Čuvaši | 127,330 | 4.9% | 138,935 | 4.8% | 143,552 | 5.0% | 153,496 | 4.9% | 147,088 | 4.3% | 134,221 | 3.7% | 126,532 | 3.3% | 116,252 | 3.1% |
| Ostali | 84,485 | 3.3% | 104,161 | 3.6% | 109,257 | 3.8% | 112,574 | 3.6% | 140,698 | 4.1% | 166,756 | 4.6% | 160,015 | 4.2% | 150,244 | 4.1% |
Vanjski linkovi
[uredi | uredi izvor]
- Arhivirano 1. 4. 2015. na Wayback Machine
Nedovršeni članak Tatarstan koji govori o geografiji treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.
Reference
[uredi | uredi izvor]- ↑ "Russia's federal constituent entities". Federation Council of the Federal Assembly of the Russian Federation (jezik: engleski). Pristupljeno 15. 9. 2025.
- 1 2 "Population : The Republic of Tatarstan". 1997-2011.tatarstan.ru. Pristupljeno 15. 9. 2025.