Bosna i Hercegovina na Eurosongu

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web stranice ili drugi izvori).
Sporne rečenice i navodi bi mogli, ukoliko se pravilno ne označe validnim izvorima, biti obrisani i uklonjeni. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci, te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Laka na takmičenju 2008. godine

Bosna i Hercegovina od 1993 učestvuje samostalno na Eurosongu, a od 1961 do 1992 je učestvovala u sklopu Jugoslavije.

Predstavnici tadašnje Jugoslavenske radiotelevizije JRT na Evroviziji se pojavljuju od 1961. godine, a Radiotelevizija Sarajevo učestvuje na nacionalnom takmičenju od 1964. godine, kada je pobijedio i predstavnik BiH Sabahudin Kurt. Od tada predstavnici Radiotelevizije Sarajevo redovno učestvuju na nacionalnim natjecanjima, nekad sa manje, nekad sa više uspjeha.

Tokom tridesetak godina Jugovizije, tog zajedničkog natjecanja jugoslavenskih RTV kuća, bosanska nacionalna radiotelevizijska kuća je slala samu prvu ligu bosanskohercegovački izvođača, među kojima su bili: Zdravko Čolić, Seid Memić Vajta, "Ambasadori".

U sklopu jugoslavenskog takmičenja, Bosna i Hercegovina se evropskoj publici predstavila pet puta na Evroviziji, i to: 1964., 1965., 1973., 1976. i 1981. godine. Posljednja zajednička Jugovizija, održana bez predstavnika Slovenije, Hrvatske i Makedonije, održana je uz učešće bosanskih kandidatkinja Zerine Cokoja, Alme Čardžić i Arnele Konaković 1992. godine u Beogradu.

Marija Šestić na Eurosongu 2007.

Nakon osamostaljenja Bosne i Hercegovine nacionalna radiotelevizija BiH šalje po prvi put vlastite kandidate na evrovizijsko takmičenje 1993. godine. Na predtakmičenju novih zemalja srednje i jugoistočne Evrope u Ljubljani BiH dobija ulaznicu za nastup u Irskoj iste godine, zajedno sa predstavnicima Slovenije i Hrvatske. Prvi predstavnik BiH na Evroviziji bio je Muhamed Fazlagić - Fazla, koji je Bosnu i Hercegovinu u Millstreetu predstavio s pjesmom "Sva bol svijeta".

Nakon toga nacionalni predstavnik se birao svake godine po izboru stručnog žirija uz direktni televizijski prijenos. 1999. godina je svojevrstan presedan, jer se nacionalni izbor za Evroviziju održava u sklopu tradicionalnog festivala zabavne muzike "Vaš šlager sezone", na kojem se te godine okuplja sama krema preostale domaće zabavne muzike, uključujući tu i predstavnike iz Republike Srpske. Pobjedu odnosi "Hari Mata Hari", no kako je pjesma "Starac i more" već bila objavljena u Finskoj žiri je naknadno diskvalificira i umjesto nje na Eurosong u Jerusalem šalje moderni etno-pop duet Dine Merlina i Beatrice, koji su BiH predstavljali dvojezičnom pjesmom "Putnici" na bosanskom i francuskom jeziku.

Od 2001. bosanski nacionalni predizbor za Evroviziju se održava pod imenom "BH Eurosong" u organizaciji zajedničkog bosanskog nacionalnog radiotelevizijskog servisa PBS BiH. Na takmičenju se uglavnom pojavljuju novi izvođači, a svake godine nađe se mjesto i za jednog veterana prijeratne zabavnomuzičke scene. Uz Dinu Merlina najbolji predstavnici BiH su do sada bili Deen 2004. i trio "Feminnem" 2005. godine, koji su Bosnu i Hercegovinu šlagerskoj Evropi predstavili u jednom relativno modernijem i ležernijem stilu.

Bosanskohercegovački predstavnici na Evroviziji 1961-1992.[uredi | uredi izvor]

U sklopu nacionalnog predizbora Jugoslavenske radiotelevizije RTV Sarajevo pojavljuje se redovno od 1964. godine. Od 1973. godine nacionalni izbor se održava u sklopu Dana jugoslavenske zabavne muzike Festivala u Opatiji, po uzoru na italijanski izbor za Pjesmu Eurovizije, koji se od 1950-ih održavao u San Remu. Između 1977. i 1981. JRT ne šalje predstavnike na Euroviziju, a ponovo se pojavljuje u Irskoj 1981. godine, kada šalje Seida Memića Vajtu, tada jednog od najpopularnijih pjevača u Bosni i Hercegovini.

Zbog dominacije veoma uspješne i plodne zagrebačke pop-škole na čelu sa kompozitorima Rajkom Dujmićem i Zrinkom Tutićem bosanski predstavnici, kao i predstavnici drugih RTV kuća, imaju veoma slabe šanse. To se odnosi i na 1986. godinu, kad RTV Sarajevo šalje velike zvijezde poput Nede Ukraden ("Šaj, rode, šaj") i grupe "Hari Mata Hari" ("U tvojoj kosi"), čije pjesme nedugo nakon Jugovizije zauzimaju visoka mjesta na nacionalnim top-ljestvicama. Posljednji nastup bosanskih predstavnika u sklopu jugoslavenskih natjecanja za Pjesmu Eurovizije održan je 1992. godine u Beogradu. Bez predstavnika Slovenije, Hrvatske i Makedonije bosanske predstavnice: Zerina Cokoja, Alma Čardžić i Arnela Konaković nisu imale nikakve šanse da pobjede na ovom izrežiranom takmičenju, koje je proteklo u nadglasavanju i prebacivanju poena između Beograda, Podgorice, Novog Sada i Prištine.

Nacionalni izbori za Pjesmu Evrovizije dva puta su organizirani u Bosni i Hercegovini, i to oba puta u Sarajevu: 1972. godine u Skenderiji, a gotovo dvadeset godina kasnije, 1991. godine u Studiju A RTV Sarajevo.

Predstavnici BiH na Evroviziji 1961 - 1992:

Bosanskohercegovački predstavnici na Evroviziji 1993 - danas[uredi | uredi izvor]

Muhamed Fazlagic Fazla

Bosna i Hercegovina kao samostalna država na Evroviziji prvi put se pojavljuje 1993. godine. Prvi predstavnik Bosne i Hercegovine je bio Muhamed Fazlagić - Fazla, koji je iste godine najprije morao proći predkvalifikacije novih zemalja u Ljubljani, gdje su pjevali i predstavnici Slovenije, Hrvatske, Estonije, Mađarske, Rumunije i Slovačke. Od ukupno tri ulazne vize za evrovizijski show u irskom Millstreetu bosanski predstavnik je, uz predstavnike Slovenije i Hrvatske dobio zeleno svjetlo, tako da je zabavnomuzičkoj Evropi mogao pjevati o "Svoj boli svijeta", koja je te noći bila u Bosni.

Prvi nacionalni predstavnici BiH zbog ratne situacije i lošeg ekonomskog stanja nacionalne RTV kuće narednih godina uglavnom birali u sklopu skromnog, ali ipak sa dosta entuzijazma urađenog televizijskog show-programa. Prva dama domaćeg takmičenja je bila Ismeta Krvavac, koja je bosanskohercegovačke predstavnike redovito pratila i na eurovizijskim finalima u sklopu ekipe domaće RTV kuće. I dok je nacionalni izbor 1993. godine protekao uz učešće imena kao: Davorin Popović, Alma Čardžić, Dražen Žerić, te Edo i Adi Mulahalilović, na narednim je natjecanjima poseban stručni žiri birao predstavnika, a potom i pjesmu-pobjednicu koja bi onda glasanjem žirija bila proglašena u posebnom TV-showu uz izravni televizijski prijenos.

Tako su Bosnu i Hercegovinu 1994. predstavljali Alma Čardžić i Dejan Lazarević, 1995. Davorin Popović, 1996. Amila Glamočak, te 1997. ponovo Alma Čardžić. Zbog lošeg plasmana i ograničenog broja mjesta na Evroviziji Bosna i Hercegovina prinudno pauzira 1998. i 2000. godine.

Dino & Beatrice

1999. godina je svojevrstan presedan, jer se nacionalni izbor za Euroviziju ponovno održava kao posebno takmičenje, ovog puta u sklopu tradicionalnog festivala zabavne muzike "Vaš šlager sezone" u Sarajevu, na kojem se okuplja sama krema preostale domaće zabavne muzike, uključujući predstavnike oba bosanskohercegovačka entiteta. 1999. na nacionalnom predizboru pjevali su: Seid Memić Vajta, Dino Merlin, "Hari Mata Hari", Saša Lošić s prijateljima, Dražen Žerić, ali i mladi talenti poput solista Dunje Galineo & Narudina Vatrenjaka, Igora Vukojevića, Sanje Volić i grupe "7Up". Pobjedu odnosi "Hari Mata Hari", no kako je pjesma "Starac i more" već bila objavljena u Finskoj žiri je naknadno diskvalificira i umjesto nje na Eurosong u Jerusalemu šalje moderni etno-pop duet Dine Merlina i Beatrice, koji su BiH predstavljali pjesmom "Putnici" na bosanskom i francuskom jeziku.

Dino Merlin s pjesmom "Love in Rewind" na 56. Eurosongu

Od 2001. bosanski nacionalni predizbor za Evroviziju se održava pod imenom "BH Eurosong" u organizaciji zajedničkog bosanskog nacionalnog radiotelevizijskog servisa PBS BiH. Na takmičenju se uglavnom pojavljuju novi izvođači, a svake godine nađe se mjesto i za jednog veterana prijeratne zabavnomuzičke scene. Tako su se od 2001. do danas na nacionalnim izborima za Pjesmu Eurovizije u Sarajevu pojavljivali: Al Dino, Nino Pršeš (pobjednik 2001), Ružica Čavić, Boris Režak, Maja Tatić (pobjednica 2002), Tinka Milinović, Emina, Selma Bajrami, Mija Martina (pobjednica 2003), "Zabranjeno pušenje", Biljana Matić, Edin Pašić, grupa "If", Fuad Backović Deen (pobjednik 2004), "Feminnem" (pobjednice 2005), Ljiljana Galić Lily, kao i veterani: Narcis Vučina, Željka Katavić Pilj, Henda i Jasna Gospić.

Uz Dinu Merlina najbolji bosanski predstavnici do sada su bili Fuad Backović Deen 2004. i Hari Mata Hari 2006. godine koji je otpjevavši laganu baladu nježne melodije, zadivio publiku širom Evrope i osvojio 3. mjesto u superfinalu. Valja napomenuti kako je Bosna i Hercegovina jedna od pet zemalja koje su nastupale u finalu Eurosonga svaki put od 2004. godine, tj. otkada postoji polufinalna večer. Istovremeno, izvođači porijeklom iz Bosne i Hercegovine čak četiri puta trijumfiraju na "Dori", hrvatskom takmičenju za Pjesmu Eurovizije. Među pobjednicima su bili: 2002. Vesna Pisarović, 2004. Ivan Mikulić, 2005. Boris Novković i 2010. "Femminem", a od 1993. do 2005. na hrvatskim predizborima za Pjesmu Eurovizije učestvovali su i: Kemal Monteno, Ibrica Jusić, Donna Ares, Amir Kazić Leo, Zorana Šiljeg i drugi.

Predstavnici Bosne i Hercegovine na Evroviziji 1993 - danas:

Prvi bosanskohercegovački umjetnik koji je pozvan da na Eurosongu predstavlja jednu drugu državu je Tinka Milinović. U Ateni na Eurosongu 2006 je nastupila za Švicarsku.

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]