Nekropola Grebnice-Bunčići

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Nekropola Grebnice-Bunčići

Nekropola Grebnice – Bunčići u selu Radmilovića Dubrava, naselje Bunčići, općina Bileće, nalazi se na listi 30 srednjovjekovnih nekropola stećaka koje su 2016. godine proglašene Svjetskom baštinom UNESCO-a. Na listi su 22 nekropole u Bosni i Hercegovini, po 3 u Srbiji i Crnoj Gori, a 2 u Hrvatskoj.[1]

Zajedno sa prahistorijskim tumulusom iz doba Ilira nekropola je i nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.[2]

Lokacija[uredi | uredi izvor]

Selo Radmilovića Dubrava udaljeno je od Bileće 3 km zračne linije u pravcu sjeveroistoka.

Historija[uredi | uredi izvor]

Prvi spomen Bileće kao naseljenog mjesta je u dubrovačkom arhivu iz 1286. godine, pod nazivom Bilechia. Bileća se pominje i u XIV vijeku kao važna raskrsnica puteva na srednjovjekovnom karavanskom putu. U neposrednoj blizini Bileće nalaze se ostaci srednjovjekovnog utvrđenog grada Toriča, za koji se navodi da je u XV vijeku pripadao porodici Pavlovića. Pod osmansku vlast Bileća je došla 1466. godine.

Arheologija i opis[uredi | uredi izvor]

Prahistorijska gomila (tumul) zauzima prostor sa promjerom od 10,05 metara, visoka je oko 1,5 metara, obim gomile je 31,52 metra i površina 85,56 metara. Zapadno od nje u šumi situirana je nekropola sa 291 stećkom; 218 ploča, 64 sanduka, 1 sljemenjak, 1, stub, 1 križača, 1 nišan i 5 utonulih stećaka.[3] Spomenici su dobro klesani. Ukrasi su evidentirani na 33 stećka (5 ploča, 26 sanduka, 1 križača, 1 sljemenjak).(3): arkade, povijena lozica sa trolistovima, križevi, nizovi rozeta u kružnim vijencima, mreže rombova, tordirani vijenci, kružni vijenac sa rukom.[4]

Na ovoj nekropoli nalazi se 7 natpisa, urezanih na 2 ploče, 4 sanduka i 1 sljemenjaku. Natpisi spominju Vukšu Dubčevića, Bunca Rušovića, Rašoja, Crijepa i Raška Vlahovića, Vitoja Dakovića, kaluđera Gligorija i Radu Raičevu. Dva visoka sanduka sa scenom kola, pticama i životinjama u trku, sa portretom konjanika i natpisom koji se odnosi na Vukšu Dubčevića preneseni su u Zemaljski muzej u Sarajevu. Jedan stećak prenesen je u Zagreb. Na udaljenosti cca 2 km zračne linije od nekropole nalazi se majdan Drežnica, gdje su stećci klesani i obrađivani.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Drago Vidović, SIMBOLIČNE PREDSTAVE NA STEĆCIMA
  • Marko Vego, Zbornik srednjevjekovnih natpisa Bosne i Hercegovine knj. III. Sarajevo: Zemaljski muzej, 1964
  • Esad Kurtović i Emir O. Filipović. Sarajevo: Filozofski fakultet u Sarajevu – Odsjek za historiju, U literaturi još neobjavljena transkripcija i transliteracija natpisa sa stećka.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Državna komisija
  2. ^ "Nekropola Grebnice-Bunčići". kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 10. 2016.
  3. ^ "Šefik Bešlagić: STEĆCI, KATALOŠKO-TOPOGRAFSKI PREGLED". Sarajevo: Veselin Masleša, 1971. Pristupljeno 9. 2. 2017.
  4. ^ "Šefik Bešlagić: STEĆCI – KULTURA I UMJETNOST". Sarajevo: Veselin Masleša, 1971. Pristupljeno 9. 2. 2017.