Istanbul

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Koordinate: 41°00′49″S 28°57′18″I / 41.01361, 28.955
Istanbul
Carigrad, Konstatinopolj
grad
Istanbul collage 5f.jpg
Službeni naziv: İstanbul
Država  Turska
Regija Marmara
Provincija Istanbul (39)
Nadmorska visina 40 m.i.m.
Koordinate 41°00′49″S 28°57′18″I / 41.01361, 28.955
Površina
 - Metro 5.343 km2
Stanovništvo
 - Metro 13.854.740[1] (2012)
Gustoća
 - Metro 2.523 /km2 
Gradonačelnik Kadir Topbaş (AKP)
Vremenska zona EET (UTC+2)
 - ljeto EEST (UTC+3)
Poštanski broj 34000 do 34850 i 80000 do 81800
Pozivni broj (+90) 212 (Evropski dio)
(+90) 216 (Azijski dio)

Pokaži topografsku kartu

Pokaži običnu kartu
Blue pog.svg
Istanbul

Istanbul (tur: İstanbul; također Carigrad, Konstantinopolj) je najveći i jedan od najvažnijih gradova Turske. Nalazi se na Bosforskom moreuzu te obuhvata prirodnu luku Zlatni rog (Haliç). Istanbul se nalazi u Aziji i u Evropi, ali se generalno smatra evropskim gradom. Grad je također administrativni centar Istanbulske provincije, ali nije glavni grad Turske. Broj stanovnika je između 11 i 15 miliona po čemu je jedan od gradova Evrope sa najvećim brojem stanovništva.

Geografija[uredi | uredi izvor]

Klima[uredi | uredi izvor]

Gradska klima je umjerena kontinentalna. Ljeta su u gradu vruća i vlažna, dok su zime kišovite te ponekad snježne. Godišnja prosječna količina padavina iznosi 870 mm. Zbog vrlo visoke vlažnosti, temperature su mnogo izraženije. Prosječna maksimalna temperatura u zimskim mjesecima je između 7°C i 9°C. Tokom zime snijeg pada prosječno sedmicu ili dvije. Prosječna temperatura u ljetnim mjesecima je 28 °C.

Najtopliji mjesec u godini je juli sa prosječnom temperaturom od 23,2 °C, a najhladniji je januar sa 5,4 °C. Najviša zabilježena temperatura u gradu je bila 40,5 °C u augustu 2000. godine, a najniža –16,1 °C u februaru 1927. godine.[2] Vrijeme je obično osjetno hladnije u istočnom Istanbulu.

Grad je prilično vjetrovit, sa prosječnom brzinom vjetra od 17 kilometara na sat. Ljeto je najsuši dio godine, ali se ne događaju velike suše kao na zapadu, te se klima zato ne može smatrati sredozemnom.

Jan Feb Mar Apr Maj Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec
 Prosječna temperatura (°C) {{{tjan}}} {{{tfeb}}} {{{tmar}}} {{{tapr}}} {{{tmaj}}} {{{tjun}}} {{{tjul}}} {{{taug}}} {{{tsep}}} {{{tokt}}} {{{tnov}}} {{{tdec}}}
 Najviša prosječna temperatura (°C) 8,7 9,1 11,2 16,5 21,4 26,0 28,4 28,5 25,0 20,1 15,3 11,1
 Najniža prosječna temperatura (°C) 2,9 2,8 3,9 7,7 12,0 16,0 18,5 18,7 15,5 12,0 8,5 5,3
 Broj sunčanih sati (h/danu) {{{shjan}}} {{{shfeb}}} {{{shmar}}} {{{shapr}}} {{{shmaj}}} {{{shjun}}} {{{shjul}}} {{{shaug}}} {{{shsep}}} {{{shokt}}} {{{shnov}}} {{{shdec}}}
 Prosječna temperatura vode (°C) {{{votjan}}} {{{votfeb}}} {{{votmar}}} {{{votapr}}} {{{votmaj}}} {{{votjun}}} {{{votjul}}} {{{votaug}}} {{{votsep}}} {{{votokt}}} {{{votnov}}} {{{votdec}}}
 Broj kišnih dana {{{rdjan}}} {{{rdfeb}}} {{{rdmar}}} {{{rdapr}}} {{{rdmaj}}} {{{rdjun}}} {{{rdjul}}} {{{rdaug}}} {{{rdsep}}} {{{rdokt}}} {{{rdnov}}} {{{rddec}}}
 Prosječna vlažnost zraka (%) {{{lfjan}}} {{{lffeb}}} {{{lfmar}}} {{{lfapr}}} {{{lfmaj}}} {{{lfjun}}} {{{lfjul}}} {{{lfaug}}} {{{lfsep}}} {{{lfokt}}} {{{lfnov}}} {{{lfdec}}}
 Padavine (mm) 98,4 80,2 69,9 45,8 36,1 34,0 38,8 47,8 61,4 96,9 110,7 123,9

Geologija[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Teritorijalna podjela[uredi | uredi izvor]

Glavna stranica: Okruzi Istanbula
Okruzi Istanbula
Karaköy i Toranj Galata

Istanbul je teritorijalno podijeljen na 39 okruga (tur:Büyükşehir Belediyesi), od kojih se 25 nalazi u evropskom, a 14 u azijskom dijelu grada:

  • Evropski dio:

Arnavutköy, Avcılar, Bağcılar, Bahçelievler, Bakırköy, Başakşehir, Bayrampaşa, Beşiktaş, Beylikdüzü, Beyoğlu, Büyükçekmece, Çatalca, Esenler, Esenyurt, Eyüp, Fatih, Gaziosmanpaşa, Güngören, Kağıthane, Küçükçekmece, Sarıyer, Silivri, Sultangazi, Şişli i Zeytinburnu

  • Azijski dio:

Adalar, Ataşehir, Beykoz, Çekmeköy, Kartal, Kadıköy, Maltepe, Pendik, Sancaktepe, Sultanbeyli, Şile, Tuzla, Ümraniye i Üsküdar

Okruzi su, kao dijelovi Istanbula istovremeno i gradovi, koji pripadaju provinciji Istanbul.

Historija[uredi | uredi izvor]

Glavna stranica: Historija Istanbula
Panorama grada 1870. godine
Panorama grada 1870. godine
Panorama grada, 1890. godine
Panorama grada, 1890. godine

Rimski car Konstantin Veliki je osnovao grad na mjestu Grčke kolonije Bizanta te ga je nazvao po sebi - Konstantinopol. Nakon podjele Rimskog carstva grad postaje glavni grad Istočnorimskog carstva ili Bizantijskog Carstva. Nakon pada Bizantijskog carstva 1453. godine, Konstantinopolj postaje dijelom Osmanlijskog carstva te ubrzo postaje njegov glavni grad.

Grb[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Stanovništvo[uredi | uredi izvor]

Poznat je također po tim što u njemu živi dosta Bošnjaka koji su emigrirali u Tursku za vrijeme austro-ugarske okupacije. Isto tako je opjevan u mnogim bosanskim sevdalinkama. Jedna od njih je "U Stambolu na Bosforu."

Politika[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Kultura i znamenitosti[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Privreda i infrastruktura[uredi | uredi izvor]

Privreda[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Promet[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Obrazovanje i nauka[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Poznate osobe[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Također pogledajte[uredi | uredi izvor]

Reference[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Commons
Commons: Istanbul
Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: