Bjelovarsko-bilogorska županija

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web-stranice ili drugi izvori).
Ako se pravilno ne potkrijepe validnim izvorima, sporne rečenice i navodi mogli bi biti obrisani. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Bjelovarsko-bilogorska županija
Zastava Bjelovarsko-bilogorskog Grb Bjelovarsko-bilogorskog
(Zastava) (Grb)
Bjelovarsko-bilogorska županija
Sjedište županije Bjelovar
Površina 2 640 km2
Stanovništvo
 - Ukupno
 - Gustoća
119 764
45,36/km2;
Premijer Damir Bajs

Bjelovarsko-bilogorska županija smještena je na sjeverozapadu Hrvatske. U privrednom smislu je najjača poljoprivredna županija u Hrvatskoj.

Historija[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Županijska uprava[uredi | uredi izvor]

Trenutni premijer Bjelovarsko-bilogorske županije je Damir Bajs, a zamjenici Neven Alić, Đurđica Ištef Benčić, Tanja Novotni Golubić i Saša Lukić.

Administrativna podjela[uredi | uredi izvor]

Županija je podijeljena na 5 gradova i 18 općina.

  • Gradovi:
Grad Grb Površina Br. stanovnika Naselja
Bjelovar Bjelovar (grb grada).gif 191,90 km² 40.276 Bjelovar  • Breza  • Brezovac  • Ciglena  • Galovac  • Gornje Plavnice  • Gornji Tomaš  • Gudovac  • Klokočevac  • Kokinac  • Kupinovac  • Letičani  • Mala Ciglena  • Malo Korenovo  • Novi Pavljani  • Novoseljani  • Obrovnica  • Patkovac  • Prespa  • Prgomelje  • Prokljuvani  • Puričani  • Rajić  • Stančići  • Stare Plavnice  • Stari Pavljani  • Tomaš  • Trojstveni Markovac  • Veliko Korenovo  • Zvijerci  • Ždralovi
Čazma Čazma (grb).gif 238,07 km² 8.077 Andigola  • Bojana  • Bosiljevo  • Cerina  • Čazma  • Dapci  • Dereza  • Donji Draganec  • Donji Dragičevci  • Donji Lipovčani  • Donji Miklouš  • Gornji Draganec  • Gornji Dragičevci  • Gornji Lipovčani  • Gornji Miklouš  • Grabik  • Grabovnica  • Komuševac  • Marčani  • Martinac  • Milaševac  • Novo Selo  • Općevac  • Palančani  • Pavličani  • Pobjenik  • Pobrđani  • Prnjarovac  • Prokljuvani  • Sišćani  • Sovari  • Suhaja  • Vagovina  • Vrtlinska  • Vučani  • Zdenčec
Daruvar Daruvar.png 64,02 km² 11.633 Daruvar  • Daruvarski Vinogradi  • Doljani  • Donji Daruvar  • Gornji Daruvar  • Lipovac Majur  • Ljudevit Selo  • Markovac  • Vrbovac
Garešnica Garešnica (grb).gif 225,91 km² 10.472 Ciglenica  • Dišnik  • Duhovi  • Garešnica  • Garešnički Brestovac  • Gornji Uljanik  • Hrastovac  • Kajgana  • Kaniška Iva  • Kapelica  • Mala Bršljanica  • Mali Pašijan  • Malo Vukovje  • Rogoža  • Tomašica  • Trnovitički Popovac  • Uljanički Brijeg  • Uljanik  • Velika Bršljanica  • Veliki Pašijan  • Veliki Prokop  • Veliko Vukovje  • Zdenčac
Grubišno Polje Grubišno Polje (grb).gif 265,05 km² 6.478 Dapčevački Brđani  • Dijakovac  • Donja Rašenica  • Gornja Rašenica  • Grbavac  • Grubišno Polje  • Ivanovo Selo  • Lončarica  • Mala Barna  • Mala Dapčevica  • Mala Jasenovača  • Mala Peratovica  • Mali Zdenci  • Munije  • Orlovac Zdenački  • Poljani  • Rastovac  • Treglava  • Turčević Polje  • Velika Barna  • Velika Dapčevica  • Velika Jasenovača  • Velika Peratovica  • Veliki Zdenci
  • Općine:
Općina Grb Površina Br. stanovnika Naselja
Berek Berek (grb).gif 110,72 km² 1.443 Begovača  • Berek  • Gornja Garešnica  • Kostanjevac  • Krivaja  • Novo Selo Garešničko  • Oštri Zid  • Podgarić  • Potok  • Ruškovac  • Šimljana  • Šimljanica  • Šimljanik
Dežanovac Dežanovac (grb).gif 99,85 km² 2.715 Blagorodovac  • Dežanovac  • Donji Sređani  • Drlež  • Golubinjak  • Gornji Sređani  • Goveđe Polje  • Ivanovo Polje  • Kaštel Dežanovački  • Kreštelovac  • Sokolovac  • Trojeglava
Đulovac Đulovac (grb).gif 188,22 km² 3.245 Bastajski Brđani  • Batinjani  • Batinjska Rijeka  • Borova Kosa  • Dobra Kuća  • Donja Vrijeska  • Donje Cjepidlake  • Đulovac  • Gornja Vrijeska  • Gornje Cjepidlake  • Katinac  • Koreničani  • Kravljak  • Mala Babina Gora  • Mala Klisa  • Mali Bastaji  • Mali Miletinac  • Maslenjača  • Nova Krivaja  • Potočani  • Puklica  • Removac  • Stara Krivaja  • Škodinovac  • Velika Babina Gora  • Velika Klisa  • Veliki Bastaji  • Veliki Miletinac  • Vukovije
Hercegovac Grb Hercegovca.svg 50,73 km² 2.383 Hercegovac  • Ilovski Klokočevac  • Ladislav  • Palešnik  • Velika Trnava
Ivanska Ivanska (grb).gif 129,13 km² 2.911 Babinac  • Donja Petrička  • Đurđic  • Gornja Petrička  • Ivanska  • Kolarevo Selo  • Križic  • Paljevine  • Rastovac  • Samarica  • Srijedska  • Stara Plošćica  • Utiskani
Kapela Grb Kapele.svg 104,55 km² 2.984 Babotok  • Botinac  • Donji Mosti  • Gornje Zdelice  • Gornji Mosti  • Jabučeta  • Kapela  • Kobasičari  • Lalići  • Lipovo Brdo  • Nova Diklenica  • Novi Skucani  • Pavlin Kloštar  • Poljančani  • Prnjavor  • Reškovci  • Sredice Gornje  • Srednja Diklenica  • Srednji Mosti  • Stanići  • Stara Diklenica  • Starčevljani  • Stari Skucani  • Šiptari  • Tvrda Reka  • Visovi
Končanica 83,61 km² 2.360 Boriš  • Brestovačka Brda  • Daruvarski Brestovac  • Dioš  • Imsovac  • Končanica  • Otkopi  • Stražanac  • Šuplja Lipa
Nova Rača Nova Rača (grb).gif 92,73 km² 3.433 Bedenik  • Bulinac  • Dautan  • Drljanovac  • Kozarevac Račanski  • Međurača  • Nevinac  • Nova Rača  • Orlovac  • Sasovac  • Slovinska Kovačica  • Stara Rača  • Tociljevac
Rovišće Rovišće (grb).gif 103,23 km² 4.822 Domankuš  • Gornje Rovišće  • Kakinac  • Kovačevac  • Kraljevac  • Lipovčani  • Podgorci  • Predavac  • Prekobrdo  • Rovišće  • Tuk  • Žabjak
Severin Severin (grb).gif 25,91 km² 877 Orovac  • Severin
Sirač Sirač (grb).gif 144,91 km² 2.218 Barica  • Bijela  • Donji Borki  • Gornji Borki  • Kip  • Miljanovac  • Pakrani  • Sirač  • Šibovac
Šandrovac Šandrovac (grb).gif 62,78 km² 1.776 Jasenik  • Kašljavac  • Lasovac  • Lasovac Brdo  • Pupelica  • Ravneš  • Šandrovac
Štefanje 72,18 km² 2.030 Blatnica  • Daskatica  • Donja Šušnjara  • Gornja Šušnjara  • Laminac  • Narta  • Starine  • Staro Štefanje  • Štefanje
Velika Pisanica 83,67 km² 1.781 Babinac  • Bačkovica  • Bedenička  • Čađavac  • Nova Pisanica  • Polum  • Ribnjačka  • Velika Pisanica
Velika Trnovitica Velika Trnovitica (grb).gif 60,43 km² 1.370 Gornja Ploščica  • Gornja Trnovitica  • Mala Mlinska  • Mala Trnovitica  • Mlinski Vinogradi  • Nova Ploščica  • Velika Mlinska  • Velika Trnovitica
Veliki Grđevac Veliki Grđevac (grb).gif 169,44 km² 2.849 Cremušina  • Donja Kovačica  • Dražica  • Gornja Kovačica  • Mala Pisanica  • Mali Grđevac  • Pavlovac  • Sibenik  • Topolovica  • Veliki Grđevac  • Zrinska
Veliko Trojstvo Veliko Trojstvo (grb).gif 65,09 km² 2.741 Ćurlovac  • Dominkovica  • Grginac  • Kegljevac  • Maglenča  • Malo Trojstvo  • Martinac  • Paulovac  • Veliko Trojstvo  • Višnjevac  • Vrbica
Zrinski Topolovac 30,27 km² 890 Jakopovac  • Križ Gornji  • Zrinski Topolovac

Stanovništvo[uredi | uredi izvor]

Broj stanovnika po popisima[1]
1857 1869 1880 1890 1900 1910 1921 1931 1948 1953 1961 1971 1981 1991 2001 2011
84.893 95.981 101.420 130.901 150.825 163.039 162.453 173.597 166.485 170.651 167.599 157.811 149.551 144.042 133.084 119.764

Prema popisu stanovništva iz 2001. godine županija je imao 133 084 stanovnika (3 % stanovništva Hrvatske) s prosječnom gustoćom naseljenosti od 50 stanovnika/km2.

Etnički sastav je bio sljedeći: Hrvati 82.6%, Srbi 7.1%, Česi 5.3%, Mađari 0.9% i 4,1% ostali. U ovom kantonuživi najviše pripadnika češke nacionalne manjine u Hrvatskoj te je stoga u njoj (Daruvar, Grubišno Polje) središte dešavanja za navedenu nacionalnu manjinu.

Geografija[uredi | uredi izvor]

Bjelovarsko-bilogorska županija nalazi se u istočnom dijelu grupe županija centralnog područja Hrvatske. Na sjeveru graniči s Koprivničko-križevačkom, na sjeveroistoku s Virovitičko-podravskom,na istoku s Požeško-Slavonskom, na jugu sa Sisačko-moslavačkom i na zapadu sa Zagrebačkom.

Obuhvata prostor četiri karakteristične geografske cjeline: Bilogoru (sjeverno i sjeveroistočno), rubne masive Papuka i Ravne gore (istočno), Moslavačku goru (jugozapadno), i dolinu rijeke Česme i Ilove (zapadno, središnje i južno).

Bjelovarsko-bilogorska županija zauzima površinu od 2.652 km2, što je 3,03% od ukupne površine Hrvatske i na njenom području živi 131.343 stanovnika prema popisu iz 2001. godine, što iznosi oko 3% stanovništva Hrvatske. Središte županije je grad Bjelovar s 41.083 stanovnika ili 31,3% od ukupnog broja. Bjelovar je političko, kulturno i privredno središte kanton< i u njemu se nalaze mnogobrojne institucije koje svojim aktivnim djelovanjem daju primjeren značaj gradu. Tu su još i gradovi Daruvar, Čazma, Garešnica i Grubišno Polje, koji svojim posebnostima i specifičnostima u privrednom i društvenom životu daju cjelovitu sliku područja Bjelovarsko-bilogorske županije. U sastavu kantona nalazi se i 18 općina u kojima se čine značajni napori da se oživi i ojača privredni potencijal i obogati društveni život.

Privreda[uredi | uredi izvor]

Područje Bjelovarsko-bilogorske županije obiluje značajnim izvorima nafte, plina, kvarcnog pijeska, gline, termalnih voda i drugim prirodnim bogatstvima koja se samo djelomično koriste. Kvalitetno i prostrano poljoprivredno zemljište, razvijena stočarska proizvodnja kao i bogat i raznovrstan šumski fond temelji su razvoja privrede na ovom području. Pitomi krajevi i srdačni ljudi pružaju odlične uvjete za ugostiteljsko-turističku ponudu usmjerenu na zdravstveno-rekreativni turizam, lovni s nizom odličnih i kvalitetnih lovišta, ribolovni turizam, seoski i niz drugih vidova odmora, rekreacije i zabave. Temeljno privredno određenje Bjelovarsko-bilogorske županije nekada je bila, a i sada je, proizvodnja hrane i stočarstvo, što rezultira značajnom proizvodnjom mlijeka i mesa. Na toj se bogatoj i kvalitetnoj sirovinskoj osnovi razvila značajna prehrambena industrija.

Na kvalitetnom poljoprivrednom zemljištu, bitnom preduvjetu razvoja poljoprivrede, naročito stočarstva, razvila se proizvodnja ratarskih kultura namijenjenih stočarstvu i proizvodnji žitarica i industrijskoga bilja. Do sada nedovoljno korištenim resursima u voćarstvu i vinogradarstvu počinje se pridavati veći značaj.
U stočarskoj proizvodnji najvažnije je govedarstvo, pretežno simentalske pasmine, a takvo udomaćeno mesno-mliječno govedo rasadište je rasplodnog materijala u govedarstvu Hrvatske i snažna sirovinska osnova razvijene mljekarske i mesoprerađivačke industrije kantona.
Značajna je i svinjogojska proizvodnja na bazi svinja i suprasnih nazimica kao sirovinska osnovica za mesoprerađivačku industriju. Znatni su i kapaciteti u proizvodnji konzumnih jaja i brojlera, a u porastu je i uzgoj ovaca i koza, dok je konjogojstvo svedeno na minimalan broj grla. U kantonu postoje značajne površine kvalitetnih ribnjaka slatkovodne ribe, a posebno je razvijena proizvodnja šarana.
Najsnažniji dio prehrambene industrije je proizvodnja i prerada mlijeka. Tako mljekare svojom godišnjom proizvodnjom prerade više od 50% ukupne predade mlijeka u Hrvatskoj. Uz proizvodnju pasteriziranog mlijeka proizvode se i razni mliječni proizvodi od kojih se naročito ističu neke poznate robne marke sireva.
Osim mljekarske industrije značajni su kapaciteti mlinske i konditorske industrije, zatim prerade mesa i ribe, prerade krompira, te proizvodnja tjestenine. Proizvodnja kvalitetnog piva temelji se na poznatoj češkoj tradiciji, a ljubitelji dobre kapljice mogu uživati u kvalitetnim vinima kojih je svakim danom sve više.
Također, važna privredna grana kantona je, zasnovana na bogatom i raznovrsnom fondu kvalitetnih šuma s visokom zastupljenošću hrasta i bukve, drvoprerađivačka industrija sa znatnim kapacitetima u proizvodnji piljene građe i ploča, proizvodnji šperploča, furnira, iverice, masivnog i pločastog namještaja, parketa, drvne galanterije i drugih proizvoda.
S dugogodišnjom tradicijom tekstilna industrija je, s nizom poznatih proizvođača gotovih tekstilnih proizvoda, svojom kvalitetom i praćenjem modnih trendova visoko pozicionirani subjekt u privredi Bjelovarsko-bilogorskog kantona i Hrvatske.
Industrija prerade metala raspolaže značajnim proizvodnim mogućnostima. Instalirani su ljevaonički kapaciteti nodularnog i sivog ljeva, dorada i obrada proizvoda od žice, a strojogradnja je specijalizovana za proizvodnju mašina za ciglarstvo i pivarstvo, uključujući proizvodnju automobilskih prikolica i traktora.
Geoprometni položaj kantona povoljno utiče na razvoj cestovnoga saobraćaja, pa tako dolazi do stalnog povećanja broja saobraćajnih kompanija, koje svojim savremenim vozilima prevoze robu i putnike gotovo u svim pravcima.

Kultura[uredi | uredi izvor]

Područje Bjelovarsko-bilogorske županije prepuno je bogate historije i tradicije koja seže i u vrijeme prije rimskog doba. U muzejima i crkvama čuvaju se dragocjenosti kao dokazi postojanja, trajanja i čuvanja života na ovom području. Na svakom koraku isprepliću se prošlost i sadašnjost. Tu je nezaobilazna "Terezijana" kao uspomena na caricu Mariju Tereziju koja je carskim dekretom osnovala grad Bjelovar, Međunarodni stočarski i privredni sajam, najveći takve vrste u Hrvatskoj, "Vinodar", izložba vina, "Obžinky", žetvene svečanosti Čeha, Smotra pučkoga teatra, festival "Djeca, radost, pjesma", međunarodni supermaraton Zagreb-Čazma, motokros u Podgariću, konjički turnir u Bereku i brojne sportske priredbe. Bjelovar je kolijevka rukometa u Hrvatskoj.

Reference[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]