Splitsko-dalmatinska županija

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Splitsko-dalmatinska županija
Zastava Splitsko-dalmatinskog Grb Splitsko-dalmatinskog
(Zastava) (Grb)
Splitsko-dalmatinska županija
Sjedište županije Split
Površina 4.534 km2
Stanovništvo
 - Ukupno
 - Gustoća
454.798
100,30/km2;
Premijer Zlatko Ževrnja

Splitsko-dalmatinska županija je županija u srednjoj Dalmaciji sa sjedištem u Splitu. Županija pokriva 4.534 kvadratnih kilometara, a 2001. je imala 463.676 stanovnika.

Historija[uredi | uredi izvor]

Od početka naseljavanja balkanskog poluostrva ova područja su bila pogodna mjesta za život, što su i ljudi shvatili. Tokom vijekova vlast se stalno mjenjala, pa su ovdje vladali (u cijelosti ili dijelom) pored hrvatskih vladara srednjovjekovnih hrvatskih država , i srednjovjekovne Bosne, Iliri, stari Grci, stari Rimljani, Bizant, Mleci, Normani (pojedini gradovi i to nakratko), Osmansko Carstvo, Napoleonova Francuska, Engleska, Austro-Ugarska, a bila je dio Države SHS, Kraljevine Jugoslavije, fašističke Italije (kratka okupacija), NDH, socijalističke Jugoslavije, te je sada dio nezavisne Republike Hrvatske.

Županijska uprava[uredi | uredi izvor]

Županijska skupština ima 51 predstavnika.

Županijska skupština Splitsko-dalmatinske županije
16
11
5
4
4
3
2
2
2
1
1
16 11 
Od ukupno 51 mandata na pojedine partije otpada:

Administrativna podjela[uredi | uredi izvor]

Županija je podijeljena na 16 gradova i 39 općina.

  • Gradovi:
Grad Grb Površina
(km2)
Br. stanovnika Naselja
Hvar Hvar (grb).gif 75,50 4.251
Imotski Imotski (grb).gif 73,25 10.764
Kaštela Kaštela (grb).gif 57,67 38.667
Komiža Komiža (grb).gif 48,00 1.526
Makarska Makarska (grb).gif 28,00 13.834
Omiš Omiš (grb).gif 266,20 14.936
Sinj Sinj (grb).gif 181,00 24.826
Solin Solin (grb).gif 18,37 23.926
Split Coat of arms of Split.gif 79,33 178.102
Stari Grad Stari Grad (grb).gif 52,59 2.781
Supetar Supetar grb.png 30,00 4.074
Trilj Trilj (grb).gif 267,00 9.109
Trogir Trogir (grb).gif 39,10 13.192
Vis Vis (grb).gif 52,00 1.934
Vrgorac Vrgorac (grb).gif 284,00 6.572
Vrlika Vrlika (grb).gif 243,00 2.177
  • Općine:
Općina Grb Površina
(km2)
Br. stanovnika Naselja
Baška Voda Općina Baška Voda (grb).gif 19,00 2.775
Bol Bol (grb).gif 23,00 1.630
Brela Općina Brela (grb).gif 27,00 1.703
Cista Provo Cista Provo (grb).gif 98,00 2.335
Dicmo Hr)st-dc.gif 68,00 2.802
Dugi Rat Dugi Rat (grb).gif 10,80 7.092
Dugopolje Dugopolje (grb).gif 63,50 3.469
Gradac Gradac (grb).gif 49,00 3.261
Hrvace Hrvace (grb).gif 210,00 3.617
Jelsa Jelsa (grb).gif 146,28 3.582
Klis Klis (grb).gif 176,10 4.801
Lećevica 87,66 583
Lokvičići Općina Lokvičići (grb).gif 31,11 807
Lovreć Lovreć (grb).gif 105,25 1.699
Marina Općina Marina (grb).gif 108,80 4.595
Milna 35,00 1.034
Muć 210,80 3.882
Nerežišća 79,00 862
Okrug Okrug (grb).gif 9,80 3.349
Otok Otok, Splitsko-dalmatinska županija (grb).gif 95,00 5.474
Podbablje Podbablje (grb).gif 41,76 4.680
Podgora 79,95 2.518
Podstrana Općina Podstrana (grb).gif 11,52 9.129 Podstrana
Postira Općina Postira (grb).gif 47,00 1.559
Prgomet 77,23 673
Primorski Dolac Primorski Dolac (grb).gif 31,23 770 Primorski Dolac
Proložac Proložac (grb).gif 85,60 3.802
Pučišća PUIA (~1.GIF 106,00 2.171
Runovići Općina Runovići (grb).gif 60,21 2.416
Seget Seget (grb).gif 77,90 4.854
Selca Općina selca (grb).gif 53,00 1.804
Sućuraj Općina Sućuraj (grb).gif 44,65 463
Sutivan Sutivan (grb).gif 22,00 822 Sutivan
Šestanovac Općina Šestanovac (grb).gif 88,90 1.958
Šolta Šolta (grb).gif 58,98 1.700
Tučepi Tučepi (grb).gif 16,00 1.931 Tučepi
Zadvarje Zadvarje (grb).gif 13,40 289 Zadvarje
Zagvozd 124,09 1.188
Zmijavci Općina Zmijavci (grb).gif 13,82 2.048 Zmijavci

Stanovništvo[uredi | uredi izvor]

Broj stanovnika po popisima[1]
1857 1869 1880 1890 1900 1910 1921 1931 1948 1953 1961 1971 1981 1991 2001 2011
164.242 182.405 195.741 222.030 249.867 268.187 274.522 292.321 296.840 314.933 339.686 389.277 436.680 474.019 463.676 454.798

Prema popisu stanovništva iz 2001. županija je imala 463.676 stanovnika (10.5 % ukupnog stanovništva Hrvatske - 2. najnaseljenija županija nakon grada Zagreba) sa prosječnom gustoćom naseljenosti od 102 stanovnika/km2.

Etnički sastav: Hrvati 96.3%, Srbi 1.2%, Albanci 0.2%, Bošnjaci 0.2%, Slovenci 0.2% i drugi.

Veći gradovi u unutrašnjosti su Sinj (11.500 u gradu i 25.373 s okolicom), Imotski (4.350) i Vrgorac (2.200). Osim najvećeg grada Splita (189.000 u gradu i 240.000 s Kaštelima i Solinom), obalni gradovi su Trogir (11.000), Omiš (6.500) i Makarska (13.400). Naselja na ostrvima su manja zbog velikog iseljavanja, ali imaju urbani karakter. Među njima su Supetar (3.000) na Braču, Hvar (3.700) i Stari Grad (1.900) na Hvaru, Vis (1.800) i Komiža (1,500) na Visu.

Geografija[uredi | uredi izvor]

Županija ima tri glavne reljefne cjeline: visoko zaleđe (Dalmatinska zagora) s brojnim krškim poljima, uzak i gusto naseljen obalni pojas, te ostrva. Dio Dinarida čini granicu s Bosnom i Hercegovinom, dok planine Kozjak, Mosor i Biokovo razdvajaju obalni pojas od zaleđa.

Županija sa ostatkom Hrvatske povezuje nedavno sagrađen autoput Split-Karlovac-Zagreb s četiri trake, kao i lička željeznica. Međunarodni aerodrom Split-Kaštela koristi se uglavnom za turističke letove ljeti. Postoji i manje asfaltirano uzletište na ostrvu Braču.

Privreda[uredi | uredi izvor]

Najvažnija prviredna djelatnost je turizam. Proizvodnja i poljoprivreda su u opadanju.

Kultura[uredi | uredi izvor]

[icon] Ova sekcija zahtijeva proširenje.

Znamenitosti[uredi | uredi izvor]

Splitsko-dalmatinska županija ima mnogo znamenitosti počevši sa samim gradom Splitom kao županijskim središtem.

Mnogo je kulturnog nasljeđa iz grčkog i rimskog perioda, baroka, prahistorije, gotike i romantike.

Reference[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]