Anarhizam

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web-stranice ili drugi izvori).
Ako se pravilno ne potkrijepe validnim izvorima, sporne rečenice i navodi mogli bi biti obrisani. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Anarhijski znak

Anarhizam je politička filozofija ili grupa doktrina i odnosa koji centriraju na odbijanju bilo kakve forme obavezne vlade ili odnosima sa državom, i koja advokatira njihovu elminaciju. Organi vlasti su u potpunosti zamjenjeni samoupravnim komunama i radničkim sindikatima kao i njihovim federacijama, što znači da postoje upravljači koje biraju sami radnici tako da nema upravljača nametnutnih od strane države/vlasti.

Učestalo je mišljenje da anarhizam prestavlja anarhiju, tj. opšti haos. To svakako nije tačno. Riječ "anarhizam" tj. anarkizam nastao je od grčke riječi anarkhos što znači društvo bez vladara (an - bez, arkhos - vladar), dok anarhija označava bezvlašće. Odtuda anarhizam, u svom naj opštom značenju, je poverenje da sve vrste vladanja (i takodje nedobrovoljan služenje) su nepoželjne i trebali bi se uništit.

Postojanje anarhizma[uredi | uredi izvor]

Anarhizam je samo teoretski društveni poredak, njegova djelotvornost još uvjek nije ispitana u granicama cijele države, iako je nekada postojao u određenim regionima Španije i Meksika.

Anarhizam je bio najrazvijeniji u Španija između svjetskih ratova. 1936. godine u Španiji je izbio građanski rat između pristalica anarhizma i malobrojnih pristalica komunizma na jednoj strani i pristalica fašizma na drugoj strani. Kao rezultat tog građanskog rata Španija je 1939.g. primila fašističko društveno uređenje!

Zapravo anarhizam je prvi put korišten u Kini još u antičko doba. Danas anarhizam postoji jedino u Somaliji, gdje je uspostavljen nakon građanskog rata, a sukobi i dalje traju. Međutim Somalija je nerazvijena zemlja, tako da nije potpuno poznato kako bi anarhizam funkcionisao u savremenom društvu, pa je sve što ovdje pročitate o anarhizmu još uvijek samo teorija.

Anarhisti u umjetnosti[uredi | uredi izvor]

Muzika

  • anti muzika
  • free jazz (fri džez) ili slobodni džez
  • Punk (pank)
  • Alternative Rock (alternativa)
  • Hardcore (hardkor)
  • New Wave (novi talas)
  • Ska
  • noise (nojz) buka

Film

  • Tajler Dirdan, izmišljeni lik iz knjige i filma Borilački klub (Fight Club, 1999, David Fincher) je anarhista. Na kraju filma, iako to nije očigledno na prvi pogled, SAD postaje anarhističko društvo, tj. nema države a time ni Sjedinjenih Američkih Država.

Književnost

Pogledajte na Wikipediji[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: