Anarhizam

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Question book-new.svg Ovaj članak ili neka od njegovih sekcija nije dovoljno potkrijepljena izvorima (literatura, web stranice ili drugi izvori).
Sporne rečenice i navodi bi mogli, ukoliko se pravilno ne označe validnim izvorima, biti obrisani i uklonjeni. Pomozite Wikipediji tako što ćete navesti validne izvore putem referenci, te nakon toga možete ukloniti ovaj šablon.
Anarhijski znak

Anarhizam je politička filozofija ili grupa doktrina i odnosa koji centriraju na odbijanju bilo kakve forme obavezne vlade ili odnosima sa državom, i koja advokatira njihovu elminaciju. Organi vlasti su u potpunosti zamjenjeni samoupravnim komunama i radničkim sindikatima kao i njihovim federacijama, što znači da postoje upravljači koje biraju sami radnici tako da nema upravljača nametnutnih od strane države/vlasti.

Učestalo je mišljenje da anarhizam prestavlja anarhiju, tj. opšti haos. To svakako nije tačno. Riječ "anarhizam" tj. anarkizam nastao je od grčke riječi anarkhos što znači društvo bez vladara (an - bez, arkhos - vladar), dok anarhija označava bezvlašće. Odtuda anarhizam, u svom naj opštom značenju, je poverenje da sve vrste vladanja (i takodje nedobrovoljan služenje) su nepoželjne i trebali bi se uništit.

Postojanje anarhizma[uredi | uredi izvor]

Anarhizam je samo teoretski društveni poredak, njegova djelotvornost još uvjek nije ispitana u granicama cijele države, iako je nekada postojao u određenim regionima Španije i Meksika.

Anarhizam je bio najrazvijeniji u Španija između svjetskih ratova. 1936. godine u Španiji je izbio građanski rat između pristalica anarhizma i malobrojnih pristalica komunizma na jednoj strani i pristalica fašizma na drugoj strani. Kao rezultat tog građanskog rata Španija je 1939.g. primila fašističko društveno uređenje!

Zapravo anarhizam je prvi put korišten u Kini još u antičko doba. Danas anarhizam postoji jedino u Somaliji, gdje je uspostavljen nakon građanskog rata, a sukobi i dalje traju. Međutim Somalija je nerazvijena zemlja, tako da nije potpuno poznato kako bi anarhizam funkcionisao u savremenom društvu, pa je sve što ovdje pročitate o anarhizmu još uvijek samo teorija.

Anarhisti u umjetnosti[uredi | uredi izvor]

Muzika

  • anti muzika
  • free jazz (fri džez) ili slobodni džez
  • Punk (pank)
  • Alternative Rock (alternativa)
  • Hardcore (hardkor)
  • New Wave (novi talas)
  • Ska
  • noise (nojz) buka

Film

  • Tajler Dirdan, izmišljeni lik iz knjige i filma Borilački klub (Fight Club, 1999, David Fincher) je anarhista. Na kraju filma, iako to nije očigledno na prvi pogled, SAD postaje anarhističko društvo, tj. nema države a time ni Sjedinjenih Američkih Država.

Književnost

Pogledajte na Wikipediji[uredi | uredi izvor]

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]

Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: