Bosanski stil

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Bosanski stil je termin kojim su označeni proizvodi kulturnog i umjetničkog djelovanja nastali u srednjovjekovnoj Bosni.


U srednjovjekovnoj Bosni prelamali su se raznovrsni kulturni i umjetnički dometi iz različitih vremena i sredina. Uz primjese starijih i zatečenih ilirskih, iliroromanskih, germanskih, te donesenih avarskih i slavenskih tekovina, u novoj sredini Bosanci su imali najjače civilizacijske uticaje bizantskog, franačkog, ugarskog, italijanskog, i uopće istočnoevropskog, zapadnoevropskog i mediteranskog civilizacijskog kruga. Svi ti uticaji i primjese pojavljuju se u svim sferama života kao prihvaćani oblici naprednog društvenog i duhovnog primjenjivanja u praksi, kojom se Bosna priključuje sastavnici srednjovjekovnih civilizacija.

Pored primanja, prisvajanja i primjene tih uticaja Bosna se prepoznaje i putem njihovog modificiranja te po svom vlastitom izrazu djelovanjem domaće sredine. U oba slučaja i učešćem u aktualnim tokovima i samostalnim djelovanjem radi se o posebnom i prepoznatljivom izražavanju koje se naziva bosanskim stilom.

Bosanski stil se manifestira u svim oblicima kulturnog i umjetničkog djelovanja (u različitim tehnika i na različitim materijalima: u arhitekturi, na stećcima, plastici, metalu, primjenjenoj umjetnosti i dr.). Naročitim se prepoznaje u drugim sredinama u proizvodima koji su posebno prepoznavani i zasebnim izrazom navođeni da su izrađeni na bosanski način. Polazišta za saznanja o bosanskom stilu u srednjem vijeku nalaze se u Kulturnoj historiji Bosne i Hercegovine (Nada Miletić, Pavao Anđelić), radovima Marian Wenzel i Vesne Mušeta-Aščerić. Kao izraz kulturnog i umjetničkog djelovanja bosanski stil se prepoznaje i u drugim historijskim epohama.