130 mm top M-46

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
130 mm top M1954 (M-46)
130-мм пушка М-46 образца 1953 года (1).jpg
Upotreba
U službi od 1951.
Ratovi Vijetnamski rat, Jom Kipurski rat, Zaljevski rat, Rat u SFRJ itd.
Proizvodnja
Proizvođač Flag of the Soviet Union.svg MOTZ
Varijante M-46, Tip 59
Opis oružja
Težina 7,7 t
Dužina 11,73 m
Dužina cijevi 7,15 m
Visina 2,55 m
Posada 8
Kalibar 130 mm
Domet 27,4 km
Maks. domet 37 km
Brzina paljbe 6 granata/min
Brzina zrna 930 m/s
Okomito polje djelovanja -2.5° do 45°
Vodoravno polje djelovanja 50°

130 mm top M1954 (M-46) (ruski: 130-мм пушка M-46 обр. 1954 г.) je namijenjen za uništavanje neprijateljske artiljerije, žive sile, te tenkova i samohodnih oruđa. Također se koristi za rušenje protivničkih odbrambenih položaja i bunkera. Počeo se proizvoditi u bivšem Sovjetskom savezu 1950tih godina, proizvodio se pod licencom u Kini i Rumuniji. Top M-46 predstavlja jedno od naujspješnijih i najpouzdanijih artiljerijskih oruđa.

Opis[uredi | uredi izvor]

Top M-46 je razvijen na osnovu obalnog topa M-36 130 mmm. Predstavlja vrlo učinkovito, ali i robusno oružje. Inače se na borbene položaje dostavlja pomoću srednje teških kamiona ili pomoću artiljerijskih tegljača kao što je ATS-59. Stabilizacija topa prilikom opaljivanja se sastoji iz hodro-pneumatskog sistema i ublaživača trzaja koji se nalazi iznad cijevi. Dugačka cijev omogućuje velik domet zrna i njegovu brzinu od 930 m/s. Štit topa služi da zaštiti posadu u slučaju eksplozije topa, te da štiti posadu od neprijateljske vatre ukoliko se radi o neposrednim gađanjima. Pomoću vizira, daljinomjera s velikom preciznošću se mogu vršiti neposredna, poluposredna i posredna gađanja.

Prilikom transporta na krajeve lafeta topa se stavljaju dva pomoćna točka s ciljem ravnomjernog raspoređivanja težine, dok se cijev uvlači u marševski položaj. Priprema topa za transport traje oko 8 minuta pomoću 8 vojnika posade.[1][2][3]

Operativna upotreba[uredi | uredi izvor]

Top M-46 je prvi put javnosti predstavljen na vojnoj paradi u Moskvi 1954. godine. U početku upotrebe u Crvenoj armiji je mijenjao protivoklopne topove, međutim zbog njegovog dalekog dometa raspoređivan je u nivou korpusa. Korišten je uporedo sa artiljerijskim radarima za praćenje vatre SNAR-2.

U upotrebi je više od 25 armija širom svijeta, pod licencom se proizvodio u Kini i Rumuniji. Tokom 1980tih u SSSR-u ga je počeo zamijenjivati 2A36 Giatsint-B 152 mm i njegova samohodna verzija 2S5 Giatsint-S. Neke firme iz oblasti namjenske industrije su ga konvertovale u kalibar 155 mm po NATO standardu.

M-46 je intezivno korišten od strane Sjevernog Vijetnama tokom Vjetnamskog rata protiv američkih snaga. Smatran je kao najbolji primjerak poljske artiljerije od obje strane tokom ovog rata.[4]

Kineske verzije ovog topa su najvjerovatnije korištene od strane Sjeverne Koreje tokom granatiranja južnokorejskog otoka Yeonpyeong u Žutom moru 23. novembra 2010. godine.

Vezije[uredi | uredi izvor]

SSSR[uredi | uredi izvor]

  • M-47 - Identičan M-46 topu, kalibar 152 mm, zbog malog dometa u odnosu na M-46 bio je proizveden u nekoliko primjeraka.

Holandija[uredi | uredi izvor]

Indija[uredi | uredi izvor]

Izrael[uredi | uredi izvor]

  • M-46S - Izraelska modifikacija 155 mm i dometa 39 km.[6]

Kina[uredi | uredi izvor]

  • Tip 59 - Kineska kopija M-46.[7]
  • Tip 59-1 - Tip 59 na lafetama od 122 mm haubice Tip 66 (D-74), pod licencom se proizvodila u Egiptu.
  • Type GM-45 - Izvozna verzija kalibra 155 mm.[8]

Kuba[uredi | uredi izvor]

Kuba je svoje M-46 topove montirala na podvozje T-34 tenka.[9]

Sjeverna Koreja[uredi | uredi izvor]

Sjeverna Koreja je montirala M-46 topove na podvozja T-55 i kineskih Tip 59 tenkova.[10]

Srbija[uredi | uredi izvor]

  • Yugoimport SDPR je konvertovao kalibar topova u 152/155 mm dometa 38 km.[11]

Rumunija[uredi | uredi izvor]

  • A412 - rumunska verzija kineskog Tip 59.[12]

Korisnici[uredi | uredi izvor]

M-46 u izraelskom vojnom muzeju.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Red God of War – Soviet Artillery and Rocket Forces, Chris Bellamy, Brasseys, 1986. ISBN 0-08-031200-4
  2. ^ Artillery of the World, ed. Shelford Bidwell, Brasseys, 1977. ISBN 0-904609-04-9
  3. ^ The Encyclopedia of World Military Weapons 1988. ISBN 0-517-65341-9
  4. ^ Battlefield (TV serija)
  5. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004
  6. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004
  7. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004
  8. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004
  9. ^ http://www.militaryphotos.net/forums/showthread.php?98833-Cuban-Military-Parade&p=2281543&viewfull=1#post2281543
  10. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004
  11. ^ Janes Armour and Artillery 1993-1994 ISBN 0-7106-1074-2
  12. ^ Janes Armour and Artillery 2003-2004

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]