Idi na sadržaj

Paul McCartney

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Paul McCartney
McCartney 2021.
Rođenje (1942-06-18) 18. juni 1942 (83 godine)
Liverpool, Engleska
Godine aktivnosti1957–
Poznat(a) poThe Beatles
Supružnik/ciLinda Eastman (1969–1998)
Heather Mills (2002–2008)
Nancy Shevell (2011–trenutno)
Partner(i)Jane Asher (1963–1968)
Djeca5

Sir James Paul McCartney (rođen 18. juna 1942) engleski je pjevač, tekstopisac i muzičar. Svjetsku slavu stekao je s Beatlesima, u kojima je svirao bas-gitaru i klavir, a autorske i vokalne zadatke dijelio je s Johnom Lennonom. Jedan je od najuspješnijih kompozitora i izvođača u historiji muzike. Poznat je po melodičnom pristupu sviranju basa, svestranom i širokom tenorskom vokalu te muzičkom eklekticizmu, s izraženom sklonošću ka žanrovskom istraživanju – od tradicionalnog popa do klasike, balada i elektronike. Njegovo partnerstvo s Lennonom smatra se najuspješnijim u historiji pisanja pjesama.[1]

Rođen u Liverpoolu, McCartney je kao tinejdžer samostalno naučio svirati klavir i gitaru te pisati pjesme, pod utjecajem oca džez-muzičara i izvođača rokenrola poput Little Richarda i Buddyja Hollyja. Karijeru je započeo 1957, kada se pridružio Lennonovoj skiffle-grupi The Quarrymen, koja se 1960. razvila u Beatlese. Često nazivan „slatkim Beatleom“, McCartney se kasnije uključio u londonsku avangardnu scenu i imao važnu ulogu u unošenju eksperimentalne estetike u studijske produkcije Beatlesa. Počevši od albuma Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band iz 1967, postepeno je postao de facto vođa benda, pružajući ključni kreativni podsticaj većini njihovih muzičkih i filmskih projekata. Brojne njegove pjesme, poput „And I Love Her“, „Yesterday“, „Eleanor Rigby“ i „Blackbird“, ubrajaju se među najčešće obrađivane u historiji.[2][3] Iako je bio primarno basista, McCartney je na brojnim pjesmama svirao i klavijature, gitaru i bubnjeve.

Nakon raspada grupe The Beatles 1970, McCartney je debitovao kao solo izvođač albumom McCartney, a potom je s prvom suprugom Lindom i Dennyjem Lainom osnovao grupu Wings. Pod McCartneyjevim vođstvom, Wings su postali jedna od najuspješnijih grupa sedamdesetih godina. Bio je autor ili koautor njihovih hitova koji su zauzeli prva mjesta na top-listama u Sjedinjenim Američkim Državama ili Ujedinjenom Kraljevstvu, poput „My Love“, „Band on the Run“, „Listen to What the Man Said“, „Silly Love Songs“ i „Mull of Kintyre“. Od 1980. nastavio je samostalnu karijeru i od 1989. nastupa kao solo izvođač. Pored pjesama grupe Wings, među njegove hitove koji su dostigli prvo mjesto u Velikoj Britaniji ili SAD-u ubrajaju se i: „Uncle Albert/Admiral Halsey“ (s Lindom), „Coming Up“, „Pipes of Peace“, „Ebony and Ivory“ (sa Steviejem Wonderom) i „Say Say Say“ (s Michaelom Jacksonom). Pored muzike, učestvovao je u brojnim humanitarnim projektima usmjerenim na promociju prava životinja, zabranu lova na foke, uklanjanje mina, vegetarijanstvo, borbu protiv siromaštva i muzičko obrazovanje.

McCartney je napisao ili učestvovao u pisanju rekordne 32 pjesme koje su se našle na vrhu američke top-liste Billboard Hot 100. Do 2009, u Sjedinjenim Američkim Državama prodao je 25,5 miliona jedinica s RIAA certifikatom.

Među njegovim priznanjima nalaze se dva uvrštenja u Rock and Roll Hall of Fame – kao član grupe The Beatles 1988. i kao solo izvođač 1999. Dobitnik je i nagrade Oscar, nagrade Emmy za program u udarnom terminu, devetnaest nagrada Grammy, te je 1965. odlikovan titulom člana Reda Britanskog Carstva, a 1997. i zvanjem viteza bakalaureata za zasluge u oblasti muzike. Od 2024, McCartney se ubraja među najbogatije muzičare na svijetu, a njegovo bogatstvo procijenjeno je na jednu milijardu funti.[4]

Djetinjstvo

[uredi | uredi izvor]

James Paul McCartney rođen je 18. juna 1942. u bolnici Walton u četvrti Walton u Liverpoolu, gdje je njegova majka Mary Patricia (rođena Mohin; 1909–1956) radila kao medicinska sestra. Oboje roditelja bili su irskog porijekla.[5] McCartney ima mlađeg brata Petera Michaela i mlađu polusestru Ruth, koja je rođena u prvom braku Angie (1902–1976), druge supruge njihovog oca.[6] Paul i Michael kršteni su u katoličkoj vjeri svoje majke, iako je njihov otac bio bivši protestant koji je kasnije postao agnostik. Religija u porodici nije imala značajnu ulogu.[7]

Prije rata, Jim je radio kao prodavač u trgovačkoj firmi s pamukom A. Hannay and Co., gdje je napredovao s mjesta uzimača uzoraka u skladištu. Kada je izbio rat, firma Hannay je zatvorena, a Jim se zaposlio kao strugar u odbrambenoj inženjerskoj firmi Napier. Noću je radio kao dobrovoljac u vatrogasnoj brigadi.[8] Rastuća porodica se 1944. preselila u stan u Knowsleyju, a 1946. u općinsko stanarsko naselje u Spekeu. Nakon rata, Jim se vratio u trgovačku firmu s pamukom, ali s manjim prihodima. Rad njegove supruge Mary kao putujuće babice bio je znatno unosniji.[9]

McCartney je od 1947. do 1949. pohađao osnovnu školu Stockton Wood Road u Spekeu, a potom se, zbog prenatrpanosti te škole, prebacio u školu Joseph Williams Junior School u Belle Valeu.[10] Godine 1953. bio je jedan od samo troje učenika od ukupno 90 koji su položili eleven plus ispit, što mu je omogućilo da upiše Liverpool Institute, gimnaziju, a ne modernu srednju školu.[11] Godine 1954, u autobusu kojim je putovao iz svoga prigradskog doma u Spekeu, upoznao je školskog kolegu Georgea Harrisona. Brzo su postali prijatelji. McCartney je kasnije priznao: „Bio sam sklon tome da se prema njemu ponašam pomalo s visine, jer je bio godinu dana mlađi.“[12]

Vanjski linkovi

[uredi | uredi izvor]

Reference

[uredi | uredi izvor]
  1. ↑ Newman, Jason (23. 8. 2011). "It Takes Two: 10 Songwriting Duos That Rocked Music History". Billboard (jezik: engleski). Pristupljeno 19. 6. 2025.
  2. ↑ "The 10 Most Covered Songs". The Independent (jezik: engleski). 5. 12. 2008. Pristupljeno 19. 6. 2025.
  3. ↑ "25 of the Most Covered Songs in Music History". Mental Floss (jezik: engleski). 30. 11. 2017. Pristupljeno 19. 6. 2025.
  4. ↑ "Sir Paul McCartney first UK billionaire musician". www.bbc.com (jezik: engleski). 17. 5. 2024. Pristupljeno 19. 6. 2025.
  5. ↑ Spitz 2005, str. 75.
  6. ↑ Wright, Jade (14. 1. 2013). "Macca, me and my mum's marzipan butties – Beatles star Paul McCartney's stepmum on life just outside the spotlight". Liverpool Echo (jezik: engleski). Arhivirano s originala, 28. 1. 2022. Pristupljeno 28. 1. 2022.
  7. ↑ Miles 1997, str. 4: (glavni izvor); Benitez 2010, str. 1: (sekundarni izvor).
  8. ↑ Carlin 2009, str. 8–9.
  9. ↑ Carlin 2009, str. 11.
  10. ↑ Benitez 2010, str. 1: Transferred to Joseph Williams Junior School due to overcrowding at Stockton; Carlin 2009, str. 13: Transferred to Joseph Williams in 1949.
  11. ↑ For his attendance at Joseph Williams Junior School see: "Beatle's schoolboy photo auction". BBC News. 16. 8. 2009. Arhivirano s originala, 2. 5. 2012. Pristupljeno 13. 6. 2012.; For McCartney passing the 11-plus exam see: Miles 1997, str. 9: (primary source); Benitez 2010, str. 1–2: (secondary source).
  12. ↑ Benitez 2010, str. 2: The two soon became friends, "I tended to talk down to him because he was a year younger"; Spitz 2005, str. 82–83: On grammar school versus secondary modern, 125: On meeting Harrison.


Nedovršeni članak Paul McCartney koji govori o muzici treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.

Preuzeto iz "https://bs.wikipedia.org/w/index.php?title=Paul_McCartney&oldid=3805981"