Protaktinij

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Protaktinijum
[Rn] 5f26d17s2 91Pa
   
Periodni sistem elemenata
Općenito
Hemijski element, Simbol, Atomski broj Protaktinijum, Pa, 91
Serija Aktinoidi
Grupa, Perioda, Blok Ac, 7, f
Izgled svijetao, srebrenasto sjajni metal
Zastupljenost - %
Atomske osobine
Atomska masa 231,03588 u
Atomski radijus (izračunat) 180 (-) pm
Kovalentni radijus - pm
Van der Waalsov radijus - pm
Elektronska konfiguracija [Rn] 5f26d17s2
Broj elektrona u energetskom nivou 2, 8, 18, 32, 20, 9, 2
1. energija ionizacije 568 kJ/mol
Fizikalne osobine
Agregatno stanje čvrsto
Kristalna struktura ortorombska
Gustoća 15370 kg/m3
Tačka topljenja 2113 K (1840 °C)
Tačka ključanja 4300 K (4027 °C)
Molarni volumen 15,18 · 10-6 m3/mol
Toplota isparavanja 470 kJ/mol
Toplota topljenja 15 kJ/mol
Pritisak pare 5,1 · 10-5 Pa kod 2200 K
Brzina zvuka m/s
Specifična toplota 120 J/(kg · K)
Specifična električna provodljivost 5,29 · 106 S/m
Toplotna provodljivost 47 W/(m · K)
Hemijske osobine
Oksidacijsko stanje 5
Elektronegativnost 1,5 (Pauling-skala)
Izotopi
Sigurnosno obavještenje
Oznake upozorenja
Oznaka upozorenja nepoznata[1]
Obavještenja o riziku i sigurnosti R: /
S: /
Ostala upozorenja
Radioaktivnost
Radioaktivni element

Radioaktivni element
Ukoliko je moguće i u upotrebi, koriste se SI osnovne jedinice.
Ako nije drugačije označeno, svi podaci su podaci dobiveni mjerenjima u normalnim uslovima.

Protaktinijum (Pa, latinski - protactinium) - je hemijski element iz grupe aktinoida. Ime je dobio sklapanjem dvije latinske riječi prot i actinium, koje zajedno označavaju prethodnika aktinijuma. Otkriven je 1913. godine od strane poljsko-američkog naučnika Kasimir Fajans, koji je otkrio izotop 234Pa, dajući mu ime Brevijum. 1918. godine Otto Hahn i Lise Meitner su pronašli izotop sa mnogo dužim poluvremenom raspada (32.000 godina) i nazvali ga protoaktinijum.

Karakteristike[uredi | uredi izvor]

Protaktinijum je srebreno metalni element, koji pokazuje osobine superprovodljivosti na temperaturama ispod 1,4oK (274,53oC). Atomski broj mu je 91, a simbol Pa.

Upotreba[uredi | uredi izvor]

Zbog svoje rijetkosti, visoke radioaktivnosti i otrovnosti, protaktinijum nije našao praktičnu upotrebu i ima isključivo istraživački značaj.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ EU ovaj element još uvijek nije stavila na spisak opasnih elemenata, međutim trenutno nije moguće pronaći pouzdani izvor ili literaturu o opasnim svojstvima ove supstance. Radioaktivnost ne spada u opasna svojstva koja se ovdje navode.
Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: