Konzervativizam

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Konzervativizam je u osnovnom značenju vrsta društvene, kulturne i političke filozofije i djelovanje koje se protivi naglim društvenim promjenama, naročito revolucionarnim, a zagovara stabilnost poretka, oslonac na tradiciju i na tradicionalne institucije i vrijednosti (porodica, religija, nacionalna privrženost itd.); reforme prihvaća samo ako su striktno pragmatične i ne narušavaju društvenu stabilnost. U prenesenom, razgovornom značenju, termin konzervativizam označava nesposobnost da se prihvati društveni razvoj i modernitet; staromodnost, učmalost.[1]

Pristalica konzervativizma je konzervativac. Suprotan je pojam progresista. U javnim diskusijama o raznim društvenim i političkim problemima, ne samo u užem političkom području, redovno se mogu prepoznati "konzervativni" i "progresivni" pristup.

Konzervativizam je zajednički naziv za političke ideologije koje se zalažu za državno uređenje koje se temelji na tradicionalnim vrijednostima, odnosno na očuvanju postojećeg društvenog poretka. Jedna od alternativnih definicija konzervativizam navodi kao ideologiju kojoj je cilj očuvanje reda i mira na račun društvene jednakosti i ličnih sloboda.

Konzervativizam se ponekad definiše i kao vezanost za tradicionalne principe, nasuprot liberalizmu i drugim oblicima progresivizma koji se zalažu za otvorenost prema novim idejama i društvenom eksperimentisanju. Konzervativizam se u politici danas obično vezuje uz desne političke stranke i pokrete, iako bi se konzervativnim mogli nazvati i ljevičari koji se opiru preispitivanju pojedinih ideoloških dogmi.

Dodatne teškoće oko definicije konzervativizma izaziva i činjenica da se definicije tradicionalnih vrijednosti i poretka mijenjaju s vremenom. Tako su se u 19. vijeku zagovornici laissez faire kapitalizma nazivali liberalima, dok su u 20. vijeku Konzervativna stranka u Velikoj Britaniji, Republikanci u Sjedinjenim Državama i druge konzervativne stranke, nasuporot ljevičarskom zalaganju za državnu intervneciju, prihvatile "neoliberalnu" ekonomsku strategiju.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Conservatism". Encyclopædia Britannica (jezik: engleski). Pristupljeno 19. 6. 2018. CS1 održavanje: nepreporučeni parametar (link)

Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Adams, Ian (2001). Political Ideology Today. Manchester University Press. ISBN 0-71-906020-6.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • Eccleshall, Robert (1990). English Conservatism since the Restoration: An Introduction and Anthology. London: Unwin Hyman. ISBN 978-0-04-445346-8.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • Hainsworth, Paul. The extreme right in Western Europe, Abingdon, OXON: Routledge, 2008 ISBN 0-415-39682-4.
  • Heywood, Andrew (2015). Key Concepts in Politics and International Relations. Palgrave Macmillan. ISBN 1-13-749477-8.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • Heywood, Andrew (2012). Political Ideologies: An Introduction. Palgrave Macmillan. ISBN 0-23-036994-4.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • Heywood, Andrew (2017). Political Ideologies: An Introduction. Palgrave Macmillan. ISBN 1-137-60604-5.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • McAnulla, Stuart (2006). British Politics: A Critical Introduction. A&C Black. ISBN 0-826-46155-7.CS1 održavanje: ref=harv (link)
  • Osterling, Jorge P. Democracy in Colombia: Clientelist Politics and Guerrilla Warfare. New Brunswick, NJ: Transaction Publishers, 1989 ISBN 0887382290, ISBN 9780887382291.
  • Winthrop, Norman and Lovell, David W. "Varieties of Conservative Theory". In Winthrop, Norman. Liberal Democratic Theory and Its Critics. Beckenham, Kent: Croom Helm Ltd., 1983 ISBN 0-7099-2766-5, ISBN 9780709927662.

Vanjski linkovi[uredi | uredi izvor]