205/245. brdska brigada

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
205.grb.Armija BiH.JPG

205/245. brdska brigada Kalesija je bila brigada 2. korpusa Armije Republike Bosne i Hercegovine tokom rata u Bosni i Hercegovini. Naziv 205. brdska brigada nosila je od dana formiranja 5. februara 1993. godine, a preimenovana je u 245. brdsku brigadu 31. jula 1994. godine. Većina boraca je bila sa područja Kalesije. Ova brigada će iznjedriti i 241. lahku brigadu "Gazije".

Formiranje[uredi | uredi izvor]

Kalesijski borci su u formacijama PLBiH i TOBiH tokom 1992. godine ratovali na kalesijskom i drugim ratištima. Interventni vod "Prnjavorske čete", jedinice PLBiH, učestovao je u aprilskim borbama za Kula Grad kod Zvornika. U maju 1992. godine Prnjavorska četa će se istaći tokom oslobođenja i samog grada Kalesije koji je 11. maja pao u neprijateljske ruke. Odred TO Kalesija, poznatiji kao "Kalesijski odred", sačinjen od najboljih boraca iz tri bataljona TO Kalesija, ratovao je na gradačačkom i brčanskom ratištu. Sjedinjenjem većine postojećih borbenih formacija sa područja Kalesije 5. februara 1993. godine formirana je 205. brdska brigada. Za komadanta je imenovan Mehmed Husić, a tokom rata na položaju komadanta brigade još su bili Mirsad Gutić i Muhamed Avdić. U trenutku nastajanja brigadu su činili 1622 vojnika i oficira. Brigada je u svom sastavu imala: komandu, tri brdska bataljona, mješoviti lahki artiljerijski divizion, izviđačko – diverzantsku četu "Rambo", samostalnu pješadijsku četu, izviđački vod, vod vojne policije i inžinjerski vod pionirske specijalnosti. Sastav brigade se mijenjao u nastavku rata, pa je tako samostalni bataljon TO Tojšići kasnije postao 4. brdski bataljon 205. brigade.

Ratni put[uredi | uredi izvor]

Prvenstveni zadatak 205. brigade bio je da očuva neokupirane dijelove općine Kalesija. Brigada je pokrivala dijelove dva fronta: istočni prema Drini i sjeverni prema Majevici. Na istočnom frontu komšije su joj bile s jedne strane 206. brigada Zvornik i 216. brigada Živinice s druge strane. Na sjevernom frontu, komšija 205. brigada bila je 3. tuzlanska brigada. Od neprijateljskih snaga naspram sebe brigada je imala s jedne strane 1. biričansku(šekovačku) brigadu i Zvorničku brigadu iz sastava drinskog korpusa VRS, a s druge strane majevičke brigade iz Lopara i Ugljevika iz sastava istočno - bosanskog korpusa VRS. Zadnji pokušaj srpskih snaga da ovladaju gradom Kalesija desio se u decembru 1993. godine kada je Zvornička brigada VRS pokušala pravcem Hemlijaši - Brezik - Memići ovladati gradom i spojiti se sa 1. birčanskom brigadom na njenim položajima u Zelini i Visu. Taj pokušaj je osujećen, i od tada se 205. brdska brigada iz primarno odbrambenih više koncentriše na oslobodilačka dejstva. Najveći problem kalesijskim borcima predstavljalo je brdo Vis, sa kojeg su 1. birčanska brigada i ostale srpske snage imale kao na dlanu kalesijsko područje, nanoseći velike gubitke u ljudstvu, tehnici i usjevima. Više puta je 205. brigada pokušavala ovladati Visom, ali zbog jake neprijateljske artiljerijske vatre i mnoštvo minsko-eksplozivnih prepreka to se pokazalo neizvodivim. Brigada je izvodila borbena dejstva i na području Memića, Bulatovaca, Hemlijaša i Mahale, a tu se posebno isticala IDČ "Rambo". Na majevičkom ratištu, jedna ojačana četa 205. brdske brigade u sadejstvu sa 1. teočanskom brigadom "Hajrudin Mešić" je 12. aprila 1993. nakon višesatnih borbi oslobodila izuzetno važan objekat Banj Brdo, međutim u protunapadu srpskih snaga ginu sedmorica boraca 205. brdske brigade te su snage Armije RBiH bile prisiljene na povlačenje. Posada tenka T - 55 205. brdske brigade pohvaljena je tokom 1994. godine od načelnika štaba 2. korpusa zbog uspješnog djelovanja na vozućkom ratištu.[1] Tokom genocida u Srebrenici, pripadnici 245. brdske brigade su izvodili borbena dejstva na liniji odbrane Memići - Pandurica - Nezuk u cilju vezivanja neprijateljskih snaga i izvlačenja stanovništva koje se probijalo iz Srebrenice.

Kraj rata[uredi | uredi izvor]

Brigada je rasformirana 16. marta 1996. godine. Sedamnaest pripadnika ove brigade je odlikovano zlatnim ljiljanom. Dvoje ih je dobilo srebreni štit.

Literatura[uredi | uredi izvor]

  • Sead Omerbegović, Halid Tubić, Kalesija, priprema i odbrana od agresije 1992. godine, Papirografika Tojšići, 1997. godina.
  • Sead Omerbegović, Enver Jukanović, Muhamed Avdić, Vrijeme odluke i otpora, Kalesija 1992-1995, Off Set Tuzla, 2003. godina.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ "Armija Ljiljana", list 2. korpusa Armije RBiH, broj 56.