Idi na sadržaj

Hromosom 9

S Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Hromosom 9 (čovjek))
Hromosom 9
Par ljudskih hromosoma 9 nakon G-pruganja:
Jedan je od majke, drugi od oca
Karakteristike
Dužina (bp)138,394,717 bp
(GRCh38)[1]
Br. gena739 (CCDS)[2]
VrstaAutosom
Pozicija centromereSubmetacentrik[3]
(43,0 Mbp)
Kompletan spisak gena
CCDSSpisak gena
HGNCSpisak gena
UniProtSpisak gena
NCBISpisak gena
Vanjski preglednici karata
EnsemblHromosom 9
EntrezHromosom 9
NCBIHromosom 9
UCSCHromosom 9
Potpune DNK sekvence
RefSeqNC_000009 (FASTA)
GenBankCM000671 (FASTA)
Par hromosoma 9 u kariogramu muškarca

Hromosom 9 je jedan od 23 para hromosoma čovjeka. Ljudi normalno imaju po dvije njegove kopije. Sadrži oko 145 miliona nukleotidnih baznih parova (u molekulima DNK). Čini 4 – 4.5 % ukupne količine DNK u ćeliji.

Identifikacija gena na svakom hromosomu, aktivno je područje genetičkih istraživanja. Zbog primjene različitih pristupa u procjeni broja gena na svakom hromosomu, i proračuni se uveliko razlikuju. Hromosom 9 vjerovatno sadrži 800 – 1.200 gena.

Geni

[uredi | uredi izvor]

Broj gena

[uredi | uredi izvor]

Ovo su neke od procjena broja gena za ljudski hromozom 9. Budući da istraživači koriste različite pristupe označavanju genoma, njihova predviđanja broja gena na svakom hromosomu variraju (za tehničke detalje pogledajte predviđanje gena). Među raznim projektima, zajednički Projekt konsenzusnog kodiranja (CCDS)) zauzima izuzetno konzervativnu strategiju. Dakle, predviđanje broja gena po CCDS-u predstavlja donju granicu ukupnog broja gena koji kodiraju ljudske proteine.

Baza podataka Protein-kodirajući geni Nonkodirajući geni RNK Pseudogeni Izvor Datum objave
CCDS
739—— [2] 2016-09-08
HGNC
749246590 [4] 2017-05-12
Ensembl
775788663 [5] 2017-03-29
UniProt
812—— [6] 2018-02-28
NCBI
822830738 [7][8][9] 2017-05-19

Lista gena

[uredi | uredi izvor]

Slijedi djelimična lista gena na ljudskom hromozomu 9. Za cjelovitu listu pogledajte vezu u informacijskom okviru s desne strane.

Geni koji kodiraju antigene krvnih grupa ABO sistema nalaze se na dugom (q) kraku hromosoma, pozicija: 9q34.2)

Bolesti i poremećaji

[uredi | uredi izvor]

Citogenetičke pruge/bendovi

[uredi | uredi izvor]
Idiogrami G-pruganih ljudskih hromosoma 9
G-prugani idiogram ljudskog hromosoma 9 u resoluciji 850 bphs. Dužina pruga na ovom dijagramu proporcionalna je dužini osnovnog para. Ovaj tip idiograma obično se koristi u pretraživačima genoma (npr. Ensembl, UCSC pretraživač genoma.
Obrazac G-pruganog ljudskog hromosoma of 9 u tri različite rezolucije (400,[10] 550[11] and 850[12]). Band length in this diagram is based on the ideograms from ISCN (2013).[13] Ovaj tip idiograma predstavlja stvarnu relativnu dužinu uočenih pruga pod mikroskopom u različitim fazama tokom procesa mitoze.[14]
G-pruge ljudkog hromosoma 9 u rezoluciji 850 bphs[12]
Hromosom Krak Bend ISCN
start[15]		 ISCN
stop[15]		 Bazni par
start		 Bazni par
stop		 Boja Gustoća
9p 24.3012712.200.000 gneg
9p 24.21272682.200.0014.600.000 gpos25
9p 24.12684514.600.0019.000.000 gneg
9p 234516779.000.00114.200.000 gpos75
9p 22.367784614.200.00116.600.000 gneg
9p 22.284698716.600.00118.500.000 gpos25
9p 22.1987108518.500.00119.900.000 gneg
9p 21.31085129719.900.00125.600.000 gpos100
9p 21.21297139525.600.00128.000.000 gneg
9p 21.11395162128.000.00133.200.000 gpos100
9p 13.31621191733.200.00136.300.000 gneg
9p 13.21917203036.300.00137.900.000 gpos25
9p 13.12030217137.900.00139.000.000 gneg
9p 122171231239.000.00140.000.000 gpos50
9p 11.22312252340.000.00142.200.000 gneg
9p 11.12523265042.200.00143.000.000 acen
9q 112650287643.000.00145.500.000 acen
9q 122876346845.500.00161.500.000 gvar
9q 133468360961.500.00165.000.000 gneg
9q 21.113609379265.000.00169.300.000 gpos25
9q 21.123792387669.300.00171.300.000 gneg
9q 21.133876406071.300.00176.600.000 gpos50
9q 21.24060422976.600.00178.500.000 gneg
9q 21.314229444078.500.00181.500.000 gpos50
9q 21.324440463881.500.00184.300.000 gneg
9q 21.334638483584.300.00187.800.000 gpos50
9q 22.14835507487.800.00189.200.000 gneg
9q 22.25074517389.200.00191.200.000 gpos25
9q 22.315173531491.200.00193.900.000 gneg
9q 22.325314545593.900.00196.500.000 gpos25
9q 22.335455563896.500.00199.800.000 gneg
9q 31.15638589299.800.001105.400.000 gpos100
9q 31.258926005105.400.001108.500.000 gneg
9q 31.360056146108.500.001112.100.000 gpos25
9q 3261466456112.100.001114.900.000 gneg
9q 33.164566681114.900.001119.800.000 gpos75
9q 33.266816822119.800.001123.100.000 gneg
9q 33.368226949123.100.001127.500.000 gpos25
9q 34.1169497217127.500.001130.600.000 gneg
9q 34.1272177302130.600.001131.100.000 gpos25
9q 34.1373027443131.100.001133.100.000 gneg
9q 34.274437555133.100.001134.500.000 gpos25
9q 34.375557950134.500.001138.394.717 gneg
Napomene:
  • Za nomenklaturu citogenetskih traka, pogledajte članak lokus.
  • Vrijednosti (ISCN start/stop) temelje se na dužini opsega/ideograma iz knjige ISCN, Međunarodni sistem za lljudsku citogenetičku nomenklaturu (2013).
gpos – Regija koja je pozitivno obojena G pruganjem, općenito AT-bogata i siromašna genima;
gneg – Regija koja je negativno obojena, općenito CG-bogata i bogata genima;
acen – Centromere.
var – Varijabilna regija; stalk – drška

Reference

[uredi | uredi izvor]
  1. ↑ "Human Genome Assembly GRCh38 - Genome Reference Consortium". National Center for Biotechnology Information (jezik: engleski). 24. 12. 2013. Pristupljeno 4. 3. 2017.
  2. 1 2 "Search results - 1[CHR] AND "Homo sapiens"[Organism] AND ("has ccds"[Properties] AND alive[prop]) - Gene". NCBI. CCDS Release 20 for Homo sapiens. 8. 9. 2016. Pristupljeno 28. 5. 2017.
  3. ↑ Tom Strachan; Andrew Read (2. 4. 2010). Human Molecular Genetics. Garland Science. str. 45. ISBN 978-1-136-84407-2.
  4. ↑ "Statistics & Downloads for chromosome 9". HUGO Gene Nomenclature Committee. 12. 5. 2017. Arhivirano s originala, 20. 3. 2021. Pristupljeno 19. 5. 2017.
  5. ↑ "Chromosome 9: Chromosome summary - Homo sapiens". Ensembl Release 88. 29. 3. 2017. Pristupljeno 19. 5. 2017.
  6. ↑ "Human chromosome 9: entries, gene names and cross-references to MIM". UniProt. 28. 2. 2018. Pristupljeno 16. 3. 2018.
  7. ↑ "Search results - 9[CHR] AND "Homo sapiens"[Organism] AND ("genetype protein coding"[Properties] AND alive[prop]) - Gene". NCBI. 19. 5. 2017. Pristupljeno 20. 5. 2017.
  8. ↑ "Search results - 9[CHR] AND "Homo sapiens"[Organism] AND ( ("genetype miscrna"[Properties] OR "genetype ncrna"[Properties] OR "genetype rrna"[Properties] OR "genetype trna"[Properties] OR "genetype scrna"[Properties] OR "genetype snrna"[Properties] OR "genetype snorna"[Properties]) NOT "genetype protein coding"[Properties] AND alive[prop]) - Gene". NCBI. 19. 5. 2017. Pristupljeno 20. 5. 2017.
  9. ↑ "Search results - 9[CHR] AND "Homo sapiens"[Organism] AND ("genetype pseudo"[Properties] AND alive[prop]) - Gene". NCBI. 19. 5. 2017. Pristupljeno 20. 5. 2017.
  10. ↑ Genome Decoration Page, NCBI. Ideogram data for Homo sapience (400 bphs, Assembly GRCh38.p3). Last update 2014-03-04. Retrieved 2017-04-26.
  11. ↑ Genome Decoration Page, NCBI. Ideogram data for Homo sapience (550 bphs, Assembly GRCh38.p3). Last update 2015-08-11. Retrieved 2017-04-26.
  12. 1 2 Genome Decoration Page, NCBI. Ideogram data for Homo sapience (850 bphs, Assembly GRCh38.p3). Last update 2014-06-03. Retrieved 2017-04-26.
  13. ↑ International Standing Committee on Human Cytogenetic Nomenclature (2013). ISCN 2013: An International System for Human Cytogenetic Nomenclature (2013). Karger Medical and Scientific Publishers. ISBN 978-3-318-02253-7.
  14. ↑ Sethakulvichai, W.; Manitpornsut, S.; Wiboonrat, M.; Lilakiatsakun, W.; Assawamakin, A.; Tongsima, S. (2012). Estimation of band level resolutions of human chromosome images. In Computer Science and Software Engineering (JCSSE), 2012 International Joint Conference on. str. 276–282. doi:10.1109/JCSSE.2012.6261965. ISBN 978-1-4673-1921-8.
  15. 1 2 These values (ISCN start/stop) are based on the length of bands/ideograms from the ISCN book, An International System for Human Cytogenetic Nomenclature (2013). Arbitrary unit.

Vanjski linkovi

[uredi | uredi izvor]
  • National Institutes of Health. "Chromosome 9". Genetics Home Reference. Arhivirano s originala, 30. 6. 2007. Pristupljeno 6. 5. 2017.
  • "Chromosome 9". Human Genome Project Information Archive 1990–2003. Pristupljeno 6. 5. 2017.
Preuzeto iz "https://bs.wikipedia.org/w/index.php?title=Hromosom_9&oldid=3574459"