Barij

Barijum
[Xe] s2 56Ba                                                                                                                                                                                                                                 ↓                                                                     ↓                                                             →                                                             →                                                             Periodni sistem elemenata
Općenito
Hemijski element, Simbol, Atomski broj	Barijum, Ba, 56
Serija	Zemnoalkalni metali
Grupa, Perioda, Blok	2, 6, s
Izgled	sivobijeli metal
Zastupljenost	0,03 %
Atomske osobine
Atomska masa	137,327 u
Atomski radijus (izračunat)	215 (253) pm
Kovalentni radijus	198 pm
Van der Waalsov radijus	- pm
Elektronska konfiguracija	[Xe] s2
Broj elektrona u energetskom nivou	2, 8, 18, 18, 8, 2
Izlazna energija	2,52 eV
1. energija ionizacije	502,9 kJ/mol
2. energija ionizacije	965,2 kJ/mol
Fizikalne osobine
Agregatno stanje	čvrsto
Mohsova skala tvrdoće	1,25
Struktura kristala	kubična prostorno centrirana
Gustoća	3620 kg/m3
Magnetizam	paramagnetičan
Tačka topljenja	1000 K (727 °C)
Tačka ključanja	1913 K (1640 °C)
Molarni volumen	38,16 · 10−6 m3/mol
Toplota isparavanja	142 kJ/mol
Toplota topljenja	7,75 kJ/mol
Pritisak pare	98 Pa kod 371 K
Brzina zvuka	1620 m/s
Specifična toplota	204 J/(kg · K)
Specifična električna provodljivost	3 · 106 S/m
Toplotna provodljivost	18,4 W/(m · K)
Hemijske osobine
Oksidacioni broj	+2
Oksidi	BaO
Elektrodni potencijal	−2,912 V (Ba2+ + 2e− → Ba)
Elektronegativnost	0,89 (Pauling-skala)
Izotopi
Sigurnosno obavještenje
Oznake upozorenja F Lako zapaljivo Xi Nadražujuće
Obavještenja o riziku i sigurnosti	R: 11-14/15-36/37/38 S: 16-26-43-36/37
Ukoliko je moguće i u upotrebi, koriste se SI osnovne jedinice. Ako nije drugačije označeno, svi podaci su podaci dobiveni mjerenjima u normalnim uslovima.

Barijum (Ba, latinski - barium grčki βαρύς - težak) - je zemnoalkalni metal IIA grupe. Ime je dobio po grčkom nazivu za riječ težak. Njegov atomski broj je 56, a nalazi u 6. periodi sistema hemijskih elemenata. Prvi put je identificiran 1774. godine od strane švedskog naučnika Carl Wilhelm Scheele. Sa udjelom od oko 0,03% barijum je 14. element po zastupljenosti u zemljinoj kori. U hidrosferi njegove količine variraju od 10x10^-9 u Atlantskom okeanu do 20x10^-9 u Tihom okeanu.

Barijum pod zaštitnom atmosferom argona

Osobine

Barijum je u elementarnom stanju metalno sjajan srebreno-bijele boje. U prirodi se javlja većinom u spojevima zbog svoje visoke reaktivnosti. Barijum je čvrsti, paramagnetični zemnoalkalni metal, čiji kristali imaju kubičnu prostorno-centriranu rešetku. Po hemijskim osobinama sličan je kalcijumu i ostalim zemnoalkalnim metalima. Burno reagira s vodom i kiseonikom i rastvara se u gotovo svim kiselinama, osim u koncentriranoj sumpornoj kiselini. Zbog svoje reaktivnosti, mora se čuvati u zaštitnim tekućinama. Njegova specifična težina je 3,62 g/cm³ (pri 20^oC), tačka topljenja 727 °C, a tačka ključanja 1640 °C. Mineral barijuma je barit (BaSO₄).

Upotreba

Upotrebljava se sa cink sulfidom kao pigment u obliku barijum sulfata. Ovaj pigment se naziva litopon i ima dobru pokrovnu sposobnost. Barijum sulfat se također upotrebljava u rendgenskoj dijagnostici i proizvodnji stakla.