Argon

Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigacija, traži
Argon
[Ne] 3s2 3p6 18Ar
   
Periodni sistem elemenata
Općenito
Hemijski element, Simbol, Atomski broj Argon, Ar, 18
Serija Plemeniti gasovi
Grupa, Perioda, Blok 18, 3, p
Izgled bezbojni gas
Zastupljenost 3,6 · 10-4[1] %
Atomske osobine
Atomska masa 39,948[2] u
Atomski radijus (izračunat) - (147) pm
Kovalentni radijus 97 pm
Van der Waalsov radijus 188 pm
Elektronska konfiguracija [Ne] 3s2 3p6
Broj elektrona u energetskom nivou 2, 8, 8
1. energija ionizacije 1520,8 kJ/mol
2. energija ionizacije 2665,8 kJ/mol
3. energija ionizacije 3931 kJ/mol
4. energija ionizacije 5771 kJ/mol
5. energija ionizacije 7238 kJ/mol
6. energija ionizacije 8781 kJ/mol
7. energija ionizacije 11995 kJ/mol
8. energija ionizacije 13842 kJ/mol
Fizikalne osobine
Agregatno stanje gas
Mohsova skala tvrdoće -
Kristalna struktura kubična plošno centrirana
Gustoća 1,784[3] kg/m3
Magnetizam dijamagnetičan
Tačka topljenja 83,8 K (-189,3 °C)
Tačka ključanja 87,15[4] K (-186 °C)
Molarni volumen 22,4 · 10-3 m3/mol
Toplota isparavanja 6,52[4] kJ/mol
Toplota topljenja 1,188 kJ/mol
Brzina zvuka 318 m/s kod 293,15 K
Specifična toplota 520 J/(kg · K)
Specifična električna provodljivost 0 S/m
Toplotna provodljivost 0,01772 W/(m · K)
Hemijske osobine
Elektrodni potencijal ?
Elektronegativnost 3,2 (Pauling-skala)
Izotopi
Izo RP t1/2 RA ER (MeV) PR
34Ar

sin

844,5 ms ε 6,061 34Cl
35Ar

sin

1,775 s ε 5,965 35Cl
36Ar

0,336 %

Stabilan
37Ar

sin

35,04 d ε 0,813 37Cl
38Ar

0,063 %

Stabilan
39Ar

sin

269 a β- 0,565 39K
40Ar

99,6 %

Stabilan
41Ar

sin

109,34 min β- 2,492 41K
42Ar

sin

32,9 a β- 0,600 42K
43Ar

sin

5,37 min β- 4,620 43K
44Ar

sin

11,87 min β- 3,550 44K
Sigurnosno obavještenje
Oznake upozorenja
Simbol nepoznat
Obavještenja o riziku i sigurnosti R: nema oznaka upozorenja R
S: 9-23
Ukoliko je moguće i u upotrebi, koriste se SI osnovne jedinice.
Ako nije drugačije označeno, svi podaci su podaci dobiveni mjerenjima u normalnim uslovima.

Argon (Ar, grčki - argos = lijen) je plemeniti gas (ne stupa skoro ni u kakve hemijske reakcije). Godine 2000. dobijen je prvi spoj argona, HArF.[5][6] Stabilni izotopi su mu: 36Ar, 38Ar i 40Ar.

Argon koji se javlja na Zemlji ima veću atomsku masu od kalija koji se javlja poslije njega. To je prouzrokovano tim da nepostojan izotop kalija 40K prelazi u argon (skoro sav argon na Zemlji je postao na taj način), dok je dominantan izotop kalija 39K stabilan.

Zastupljenost[uredi | uredi izvor]

Pošto od nastanka Zemlje na njoj postoji dosta kalija, a veoma malo plemenitih gasova, argon koji nastaje iz kalija svojom količinom nekoliko puta prevazilazi ostale plemenite gasove. Zastupljen je u atmosferi u količini od 0,934%.

Osobine[uredi | uredi izvor]

Pod normalnim uslovima je u gasovitom agregatnom stanju. Inertan je i ne reaguje ni pod kojim standardnim tehnološkim uslovima. Na -186 °C i 1,013 bar je u tečnom stanju.

Primjena[uredi | uredi izvor]

  • U hemijskim reakcijama za dobijanje nereaktivne atmosfere (ako je i atmosfera dušika suviše reaktivna.
  • U tehnici zavarivanja, čist ili u gasnim smjesama sa CO, CO2, H2 i N2;
  • U metalurgiji za termičku obradu i proizvodnju visokolegiranih čelika, za zaštitu odlivaka, za desulfurizaciju ...
  • U elektronici za proizvodnju poluprovodnika, u proizvodnji rasvjetnih sredstava instrumentalnoj analitici, nuklearnoj tehnici ...
  • U građevinarstvu za proizvodnju za toplotnu izolaciju prozora ...

Način proizvodnje i isporuke[uredi | uredi izvor]

  • Dobija se rektifikacijom tečnog zraka (frakcije kisika) na temperaturi ispod -185 °C
  • U čeličnim sudovima - bocama, pod pritiskom od 150 bara. Boce su pojedinačne ili u baterijama - paletama sa zajedničkim ventilom za punjenje i pražnjenje, u baterijama sudova - boca trajno ugrađenim na transportno vozilo ili u tečnom agregatnom stanju specijalnim transportnim vozilima do rezervoara korisnika argona.

Postupak i materijali[uredi | uredi izvor]

  • U gasovitom stanju pod pritiskom, u tečnom stanju se treba pridržavati propisanih normi i mjera zaštite.
  • Za gasoviti argon se može primjeniti većina uobičajenih materijala. Tečni argon zahtijeva primjenu austenitnih legiranih čelika, aluminija, bakra i legura, teflon itd.

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Harry H. Binder: Lexikon der chemischen Elemente, S. Hirzel Verlag, Stuttgart 1999, ISBN 3-7776-0736-3.
  2. ^ IUPAC, Standard Atomic Weights Revised 2013
  3. ^ "Argon" u: GESTIS-baza podataka o supstancama IFA, Pristupljeno 27. april 2008.
  4. ^ a b Yiming Zhang, Julian R. G. Evans, Shoufeng Yang: Corrected Values for Boiling Points and Enthalpies of Vaporization of Elements in Handbooks. u: Journal of Chemical & Engineering Data. 56, 2011, str. 328–337, doi:10.1021/je1011086
  5. ^ Khriachtchev, L.; Pettersson, M.; Runeberg, N.; Lundell, J.; Räsänen, M. A stable argon compound, Nature (London) 2000, 406, 874
  6. ^ Miessler, Gary L., Adam Jaworski (ur.): Inorganic chemistry, Prentice Hall, 2014, str. 302, ISBN 978-0-321-81105-9
Commons logo
U Wikimedijinom spremniku se nalazi još materijala vezanih uz: